II SA/Bk 163/04

WyrokWSA w Białymstoku2004-06-22

Skład orzekający: Jerzy Bujko, Grażyna Gryglaszewska, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nakaz rozbiórki części płyty gnojowej, która została wybudowana bez wymaganego pozwolenia i narusza przepisy dotyczące odległości od granicy działki sąsiedniej, jest zasadny, mimo upływu ponad 5 lat od jej budowy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nakaz rozbiórki części płyty gnojowej jest zasadny, ponieważ została ona wybudowana samowolnie, z naruszeniem przepisów dotyczących odległości od granicy działki sąsiedniej. Brak możliwości legalizacji tej budowy, zgodnie z art. 51 Prawa budowlanego, zadecydował o konieczności zastosowania nakazu rozbiórki. Przepis o niestosowaniu rozbiórki po upływie 5 lat nie ma zastosowania automatycznie, gdy istnieją przeszkody formalne i prawne, takie jak naruszenie warunków technicznych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki części płyty gnojowej i murku oporowego, które zostały uznane za samowolę budowlaną. Organ I instancji nakazał rozbiórkę całości obiektu, jednak po odwołaniu i uchyleniu decyzji przez NSA, organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i nakazał rozbiórkę części płyty gnojowej o wymiarach 9,30m x 4,40 m wraz z murkiem oporowym. Skarżąca J. S. kwestionowała ustalenia faktyczne, zarzucała naruszenie przepisów postępowania (brak udziału męża) oraz podnosiła, że od zakończenia budowy upłynęło ponad 5 lat. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko, Sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego - oddala skargę.- Decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. nakazał J. i A. S. rozbiórkę płyty gnojowej betonowej o wymiarach 11,80 m x 4,40 m wraz z murkiem oporowym betonowym usytuowanych na działce o nr geod. [...]/[...] we wsi J. nr [...], gm. M. Stan faktyczny przedstawiał się następująco: Postępowanie administracyjne wszczęto na wniosek J. S. właściciela działki sąsiedniej (nr geod. [...]/[...]). Podczas przeprowadzonych dnia 24 czerwca 2002 r. oględzin stwierdzono, iż na posesji małż. S. została wykonana płyta gnojowa betonowa o wymiarach 16,80 m x 4,40 m wraz z murkiem oporowym, służąca do gromadzenia obornika z budynku inwentarskiego. Murek oporowy znajduje się w odległości 0,1 m od granicy działki J. S. W związku z tym, że strony w trakcie postępowania złożyły sprzeczne wyjaśnienia co do daty powstania przedmiotowej płyty, dnia 27 stycznia 2003 r. dokonano ponownych oględzin spornego obiektu stwierdzając, że powstał on 7–8 lat wcześniej podczas modernizacji chlewni. J. S. przedłożyła pozwolenie na budowę z dnia [...] października 1983 r., nr [...] i plan realizacyjny zagospodarowania swojej działki, które przewidywały płytę gnojową o powierzchni 33 m2 i zbiornik na gnojowicę o pojemności 30 m3. Mając na uwadze powyższe PINB w M. wyodrębnił z prowadzonego postępowania część spornej płyty o długości 5 m – na którą inwestor uzyskał wspomniane pozwolenie na budowę. W konkluzji organ wywiódł, iż płyta gnojowa o wymiarach 11,80 m x 4,40 m wraz z murkiem oporowym zostały wykonane w ramach samowoli budowlanej z naruszeniem art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 132, poz. 877). Od decyzji odwołała się J. S. kwestionując ustalenia faktyczne i ich ocenę poczynione przez organ. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. orzekł o nakazie rozbiórki przedmiotowej płyty gnojowej z murkiem oporowym, uchylił decyzję PINB w M. w części dotyczącej wymiarów obiektu oraz w pozostałym zakresie utrzymał orzeczenie organu I instancji w mocy. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone przez J. S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Wyrokiem z dnia 6 listopada 2003 r., sygn. SA/Bk 853/03 NSA w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję z przyczyn formalnych – stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r., nr [...] uchylił decyzję organu I instancji w całości i zobowiązał małż. S. do wykonania rozbiórki murku oporowego oraz spornej płyty gnojowej, określając równocześnie jej wymiary na 9,30m x 4,40 m. W uzasadnieniu organ wywiódł, iż PINB w M. błędnie ustalił, że według planu realizacyjnego długość płyty gnojowej wynosiła 5 m. Przy powierzchni całkowitej 33 m2 oraz szerokości 4,40 m należało bowiem przyjąć, iż długość obiektu wynosi 7,50 m. W konsekwencji uznano, że płyta o wymiarach 7,50 m x 4,40 m została wybudowana legalnie. Powołując się na przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, organ odwoławczy stwierdził, iż płyta gnojowa z murkiem stanowi urządzenie budowlane związane z budynkiem inwentarskim, gdyż zapewnia możliwość prawidłowego użytkowania istniejącego budynku zgodnie z jego przeznaczeniem. Dlatego w rozpatrywanej sprawie zastosowanie ma art. 51 cytowanej ustawy. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie nie ma możliwości doprowadzenia spornych urządzeń do stanu zgodnego z powołanym rozporządzeniem z dnia 7 października 1997 r. Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, ponieważ doprowadziłoby to do powstania zupełnie nowej płyty gnojowej, nie spełniającej odległości 4 m od granicy z działka sąsiadującą. W pozostałym zakresie PWINB w B. podzielił stanowisko organu I instancji. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku J. S. zarzuciła, iż w toczącym się postępowaniu administracyjnym nie brał udziału jej mąż, który przebywa za granicą. Zdaniem skarżącej, nie można dokonać rozbiórki obiektu, jeśli od zakończenia jego budowy upłynęło ponad 5 lat. Wybudowanie spornej płyty gnojowej miało miejsce 20 lat temu i nie naruszyło miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W konkluzji wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji dodając jedynie, iż obowiązek rozbiórki dotyczy J. i A. S.– inwestorów i właścicieli działki, na której dokonano przedmiotowej samowoli budowlanej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Odnosząc się do zarzutu J. S. twierdzącej, iż postępowanie zostało przeprowadzone pod nieobecność jej męża A. S., to stwierdzić należy, iż zarzut ten nie może być uwzględniony z następujących przyczyn: od początku postępowania organy kierowały wszelką korespondencję i adresowały decyzje na obydwoje małżonków J. i A. S. Korespondencja była odbierana bez zastrzeżeń przez skarżącą bądź domowników, co było zgodnie z art. 43 k.p.a. i oznaczało, iż osoba odbierająca korespondencję przekaże ją adresatowi. Stąd też, ujawnienie przez skarżącą dopiero w skardze do Sądu faktu pobytu męża za granicą, nie mogło mieć wpływu na ważność przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Nie ulega wątpliwości, że część płyty gnojowej o wymiarach 9,3 m x 4,40 m wraz z murkiem oporowym została pobudowana, bez wymaganego zgłoszenia, ok. 7-8 lat temu. Nie było spornym, iż na pozostałą część płyty inwestorzy małż. S. posiadali pozwolenie na budowę z 1983 r. O tym, że część płyty gnojowej pobudowano samowolnie świadczy jej rozmiar, niezgodny z pozwoleniem na budowę, inny odcień betonu (co stwierdził organ I instancji podczas oględzin), a pośrednio także, wyjaśnienia J. S. przyznającej, iż podczas modernizacji 7-8 lat temu "mąż dobetonował murek na odcinku 2 m". W ocenie Sądu, organy słusznie zastosowały nakaz rozbiórki części płyty gnojowej, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. z 2000 r.: Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.), albowiem legalizacja tej budowy, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy, nie była możliwa. Usytuowanie płyty gnojowej, przy granicy z działką sąsiednią p. S., narusza bowiem wymogi odległościowe. Zgodnie z § 6 ust. 4 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 97), odległość płyty gnojowej od granicy działki sąsiedniej powinna wynosić co najmniej 4 metry. Takie też unormowanie zawierało wcześniejsze rozporządzenie z 1980 r. Tak więc, niespełnienie warunków technicznych zadecydowało o braku możliwości legalizacji części w/w obiektu. Wbrew przekonaniu skarżącej, zastosowanie art. 49 § 1 Prawa budowlanego nie dawałoby możliwości uniknięcia rozbiórki. Przepis ten, mówiący o niestosowaniu rozbiórki do obiektów pobudowanych po upływie 5 lat, nie jest stosowany automatycznie, albowiem właściciel musiałby uzyskać pozwolenie na jego użytkowanie, zaś tu przeszkodę stanowi ta sama przyczyna – brak wymaganej odległości płyty gnojowej od działki sąsiedniej, abstrahując od zgodności z warunkami zabudowy i zagospodarowani terenu. Nie jest słusznym zarzutem powoływanie się skarżącej na decyzję legalizacyjną, jaką uzyskał sąsiad S., również dotyczącej m.in. płyty gnojowej, albowiem warunki lokalizacyjne tamtego obiektu były odmienne i zostały ocenione w zupełnie innym postępowaniu administracyjnym. Nie można więc oceniać takiego zarzutu z punktu widzenia nierównego traktowania stron. Sąd bada konkretną decyzję w aspekcie jej zgodności z obowiązującym prawem i stwierdza, iż w niniejszej sprawie, organy przepisów nie naruszyły. Dlatego też, skargę jako niezasadną, należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło