I SA/Po 2369/03

WyrokWSA w Poznaniu2004-06-03

Skład orzekający: Sędzia NSA Sylwia Zapalska, Sędzia NSA Irena Konieczna, Sędzia NSA Jerzy Małecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo Zarządu Powiatu informujące o wysokości dotacji dla szkół niepublicznych, obliczonej na podstawie kosztów szkoły publicznej pobierającej opłaty od uczniów, jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego i czy sposób wyliczenia tej dotacji jest zgodny z przepisami prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pismo Zarządu Powiatu informujące o wysokości dotacji dla szkół niepublicznych jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ dotyczy przyznania uprawnienia do otrzymania środków publicznych. Sąd uchylił zaskarżone pismo, stwierdzając, że sposób wyliczenia dotacji był wadliwy, ponieważ oparto go na kosztach szkoły publicznej, która pobierała opłaty od uczniów, co jest sprzeczne z definicją szkoły publicznej zapewniającej bezpłatne nauczanie. Ponadto, organ nie wykazał w sposób należyty, w jaki sposób zostały wyliczone koszty i czy odpowiadają one budżetowi powiatu, a także dokonano zmian w wysokości dotacji w trakcie roku budżetowego bez uzasadnienia.
Stan faktyczny
Skarżący J.D. wniósł skargę na pismo Zarządu Powiatu dotyczące wyliczenia dotacji dla prowadzonych przez niego szkół niepublicznych. Skarżący zarzucił, że dotacja została wyliczona na podstawie 50% wydatków bieżących szkoły publicznej, która pobierała opłaty od uczniów, co jest niezgodne z przepisami ustawy o systemie oświaty. Ponadto, skarżący wskazał na rozbieżności w kwotach dotacji podawanych w różnych pismach oraz na nierealność przyjętych kosztów. Organ powiatu w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, zarzucając brak zdolności prawnej Starostwa i powagę rzeczy osądzonej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony akt z zakresu administracji publicznej wydany przez Zarząd Powiatu – pismo z dnia [...] r. nr [...] w sprawie wyliczenia dotacji dla szkół niepublicznych prowadzonych przez skarżącego. Zasądzono od Zarządu Powiatu na rzecz skarżącego J.D. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska Sędziowie NSA Irena Konieczna(spr) NSA Jerzy Małecki Protokolant sekr.sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2004 r. sprawy ze skargi J.D. na akt z zakresu administracji publicznej wydany przez Zarząd Powiatu - pismo z dnia [...] r. nr [...] w sprawie wyliczenia dotacji dla szkół niepublicznych, I. uchyla zaskarżony akt z zakresu administracji publicznej wydany przez Zarząd Powiatu - pismo z dnia [...] r. nr [...] w sprawie wyliczenia dotacji dla szkół niepublicznych prowadzonych przez skarżącego, II. zasądza od Zarządu Powiatu na rzecz skarżącego J.D. kwotę 10 zł (słownie: dziesięć złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/J.Małecki /-/I.Konieczna /-/S.Zapalska J. D. wniósł skargę na akt administracyjny - pismo z dnia [...] r., podpisane przez Starostę Powiatu, powołując się na przepis art. 88 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zmian.). W zaskarżonym piśmie poinformowano skarżącego o wysokości dotacji przyznanej ze środków powiatu dla dwóch prowadzonych przez skarżącego na terenie powiatu szkół niepublicznych, to jest Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych w G. i Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych w W. Zgodnie z tą informacją kwota dotacji w roku [...] będzie wynosić [...] zł na jednego ucznia w stosunku miesięcznym. Z pisma Starosty wynika, że jest to ponowne naliczenie i że dokonano go na podstawie faktycznie ponoszonych kosztów na kształcenie uczniów w liceum dla dorosłych prowadzonym przez Powiat w Zespole Szkół Ogólnokształcących w Z. Kwota przyznana szkołom prowadzonym przez skarżącego stanowi 50% wydatków bieżących ponoszonych w szkole publicznej. Skarżący w uzasadnieniu skargi wskazał, że zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 1996 r., nr 67 poz. 329 ze zmian.) dotacje dla niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych nie wymienionych w ust. 2a tego artykułu przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 50 % ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia. Zdaniem skarżącego prowadzone przez Powiat Liceum Wieczorowe dla Dorosłych w Zespole Szkół Ogólnokształcących nie może być uznane za szkołę publiczną, gdyż za naukę w tym Liceum pobiera się od uczniów wpisowe oraz czesne. Tymczasem - zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty szkoła publiczna zapewnia bezpłatne nauczanie w zakresie ramowych planów nauczania. Poza tym dane przekazane przez tę szkołę dotyczące wysokości kosztów kształcenia są jedynie danymi szacunkowymi i nie uwzględniają wszystkich bieżących kosztów utrzymania szkoły. Skarżący zarzucił także, iż w planie budżetu powiatu na rok [...] przewidziano na dotacje dla szkół prowadzonych przez skarżącego inne koszty niż wynika to z zaskarżonego pisma. W listopadzie [...] r. - Starostwo poinformowało skarżącego pisemnie o przyznanych środkach finansowych na rok [...] dla Liceum w G. w wysokości [...],- zł i dla Liceum w W. w wysokości [...],- zł. Na podstawie tych danych ustalono w dniu [...] r. - kwotę dotacji w obu szkołach na 1 ucznia w wysokości [...] zł. Następnie pismem z dnia [...] r. poinformowano skarżącego, że kwota dotacji na 1 ucznia wynosić będzie [...] zł, a zaskarżonym pismem z dnia [...] r. ustalono kwotę dotacji w wysokości [...] zł. Przyjęta przez Starostwo kwota wydatków ponoszonych przez Liceum Ogólnokształcące w Z. jest - zdaniem skarżącego - nierealna. Może ona być zgodna z rzeczywistością jedynie w sytuacji pobierania od uczniów opłat za naukę, co - w świetle przepisów ustawy o systemie oświaty - jest niedopuszczalne w szkołach publicznych. Skarżący podniósł, że w odpowiedzi na jego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stwierdzono, że jego skarga została prawomocnie oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrok oddalający skargę dotyczył jednak skargi na uchwałę Rady Powiatu, która nie jest przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Starosty Powiatu wniósł o jej odrzucenie, zarzucając, że skarga została skierowana przeciwko Starostwu Powiatowemu, które nie ma zdolności prawnej. Ponadto pismo z dnia [...] r. nie jest uchwałą Rady Powiatu i nie mieści się w katalogu spraw, na które można było wnosić skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zmian.). W odpowiedzi na skargę stwierdzono także, iż skarga dotyczy w istocie uchwały Rady Powiatu z dnia [...] r. w przedmiocie określenia dotacji szkołom i placówkom niepublicznym. Skarga na tę uchwałę została już jednak oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I SA/Po 1482/83. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przede wszystkim rozważenia wymaga kwestia czy pismo określające wysokość dotacji przysługującej szkołom jest aktem podlegającym zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego w świetle przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zmian.). Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 4 wymienionej ustawy Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zaskarżone w niniejszej sprawie pismo dotyczy przyznania skarżącemu określonych kwot z tytułu dotacji na prowadzenie szkół niepublicznych mających uprawnienia szkół publicznych. Obowiązek przyznania z budżetu powiatu dotacji dla wyżej wymienionych szkół w wysokości nie niższej niż 50% ustalonych w budżecie danego powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia wynika z art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Przedmiotowe pismo z dnia [...] r. dotyczy zatem uprawnień skarżącego do otrzymania dotacji z budżetu powiatu, jest więc aktem podlegającym zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 16 ust. 4 ustawy o NSA. Organem powiatu będącym stroną w niniejszej sprawie jest Zarząd Powiatu, który - zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1592 ze zmian.) wykonuje uchwały rady powiatu, w tym również budżet powiatu. Zdaniem Sądu błędne określenie przez skarżącego organu, który wydał zaskarżony akt jako Starostwo Powiatowe nie może stanowić podstawy do odrzucenia skargi. Nie zasługuje również na uwzględnienie wniosek zawarty w odpowiedzi na skargę o odrzucenie skargi z uwagi na powagę rzeczy osądzonej (res indicata). Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest inny akt z zakresu administracji publicznej - pismo z dnia [...] r., natomiast w sprawie rozpatrywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny pod sygn. akt I SA/Po 1482/03 został wydany wyrok oddalający skargę na uchwałę Rady Powiatu z dnia [...] r. w przedmiocie określenia zasad udzielania dotacji szkołom i placówkom niepublicznym działającym na terenie Powiatu. Rozpatrując skargę na przedmiotowy akt, przyznający skarżącemu określoną kwotę dotacji z budżetu powiatu na prowadzone przez skarżącego szkoły, należało ocenić czy dokonane w przedmiotowym piśmie wyliczenie wysokości dotacji jest zgodne z przepisem art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty oraz z uchwałą Rady Powiatu w przedmiocie określenia zasad udzielania dotacji..., a także z uchwałą budżetową Rady Powiatu. Tymczasem z zaskarżonego pisma, jak również z innych zgromadzonych w sprawie materiałów nie wynika w jaki sposób została wyliczona wysokość dotacji, w szczególności czy odpowiada ona wymogom zawartym w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Przepis ten przewiduje przyznawanie dotacji w szkołach niepublicznych mających uprawnienia szkół publicznych na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż 50 % ustalonych w budżecie powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju. Za podstawę obliczenia wysokości dotacji w niniejszej sprawie przyjęto wprawdzie podany przez Dyrektora Wieczorowego Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych w Z. koszt kształcenia jednego ucznia w tym liceum, jednak wobec faktu pobierania przez tę szkołę opłat od uczniów w postaci wpisowego i czesnego słuszny jest zarzut skarżącego, że szkoły tej nie można traktować jako szkoły publicznej, gdyż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty szkołą publiczna jest szkoła, która zapewnia bezpłatne nauczanie w zakresie ramowych planów nauczania. Dlatego też ustawodawca wprowadził zasadę, że wysokość dotacji dla szkół niepublicznych (pobierających opłaty od uczniów) jest niższa od bieżących kosztów przypadających na 1 ucznia w szkołach publicznych (bezpłatnych). Organ nie wyjaśnił też w jaki sposób zostały wyliczone koszty ponoszone przez Liceum w Z. i czy koszty wyliczone w zaskarżonym piśmie mają swoje odzwierciedlenie w budżecie powiatu, natomiast z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych wystawionych w dniu [...] r. wynika, że według wyliczenia sporządzonego po wydaniu uchwały Rady Powiatu nr IV/7/2002 z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie określenia zasad udzielania dotacji szkołom i placówkom niepublicznym działającym na terenie Powiatu skarżący winien otrzymać dotacje na prowadzenie szkół w znacznie wyższej kwocie niż określona w zaskarżonym piśmie. Powyższe kwestie wymagają wyjaśnienia. W szczególności zastrzeżenia budzi fakt przyjęcia za podstawę wyliczenia dotacji przysługującej szkołom prowadzonym przez skarżącego kwot szacunkowo określonych kosztów ponoszonych przez szkołę pobierającą opłaty za naukę, a także zmiany dokonywane w wysokości tych dotacji w trakcie roku budżetowego bez należytego uzasadnienia. Z wyżej podanych przyczyn Sąd, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270), w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zmian.) orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/J.Małecki /-/I.Konieczna /-/S.Zapalska LF

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło