GSK 1268/04

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.), Sędziowie NSA Jan Bała, Edward Kierejczyk, Protokolant Anna Tomaka, po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. K. S. M. S.A. w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2004 r. sygn. akt. 6 II SA 818/03 w sprawie ze skargi K. K. S. M. S.A. w K. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany terminu ważności koncesji na eksploatację złoża oddala skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2004 r., sygn. akt 6 II 818/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie w sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz zasądził od Ministra Środowiska na rzecz skarżącego K. K. S. M. w K. zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu Sąd podał, że w skardze złożonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. K. S. M. S.A. domagały się uchylenia zaskarżonej decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2003r. Nr [...] i poprzedzającej ją decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] listopada 2002 r. w przedmiocie odmowy zmiany terminu ważności koncesji nr [...] z 31 lipca 2003 r. na 31 grudnia 2023 r. oraz zasądzenia kosztów. W odpowiedzi na skargę z dnia 30 kwietnia 2003r. Minister Środowiska wnosił o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 13 maja 2004 r. Minister Środowiska wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Powołał się na załączoną do pisma swoją decyzję z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] na mocy której zmienił koncesję [...] w ten sposób, że termin ważności tejże koncesji ustalił na dzień 31 grudnia 2023r. Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie w sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. W uzasadnieniu Sąd podał, że z załączonej decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] wynika, że wniosek strony, złożony w toku postępowania i dotyczący przedłużenia terminu ważności koncesji do dnia 31 grudnia 2023 r., został uwzględniony. Jak wynika z treści decyzji, uwzględnia ona w całości przedmiot sprawy objęty skargą i czyni zadość wnioskowi o zmianę koncesji w zakresie dochodzonym przez stronę. Z powyższych względów Sąd podzielił stanowisko Ministra Środowiska, że sytuacja ta czyni bezprzedmiotowym spór o zasadność zaskarżonej decyzji. W skardze kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 2004 r., sygn. akt 6 II SA 818/03, K. K. S. M. S.A. wniosły o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądzenie od Ministra Środowiska kosztów procesu według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono: - naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie - naruszenie art. 161 § l pkt. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) przez jego zastosowanie w niniejszej sprawie mimo braku podstaw do umorzenia postępowania, nadto naruszenie art. 132 powołanej ustawy przez zaniechanie merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania wyroku. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, iż zmiana decyzji Ministra Środowiska nie wiązała się z uwzględnieniem wniosku K. K. S. M. Obecnie odnośnie wniosku skarżącej spółki o przedłużenie terminu obowiązywania koncesji na eksploatację wapieni i dolomitów ze złoża "J." funkcjonuj ą dwa rozstrzygnięcia, a mianowicie ostateczna decyzja Ministra Środowiska z dnia [...].01.2003 r. utrzymująca w mocy niekorzystną dla skarżącego decyzję Wojewody Świętokrzyskiego oraz kolejna decyzja Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...].07.2003 r. uwzględniająca wniosek o przedłużenie terminu obowiązywania koncesji. Nie została więc rozstrzygnięta kwestia poprawności decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2003 r. oraz problem, czy do wniosku o zmianę udzielonej wcześniej koncesji konieczne było dołączenie wszystkich dokumentów wymaganych przy złożeniu wniosku o udzielenie koncesji, tj. dowodu istnienia prawa do wykorzystania dokumentacji geologicznej, czy też wymóg ten nie dotyczy wniosku o zmianę koncesji. Zdaniem skarżącego, nie ma zatem podstaw do uznania postępowania za bezprzedmiotowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 183§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie przez K. K. S. M. w K. została oparta na jednej podstawie z art. 174 pkt 2 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a mianowicie zarzut skargi kasacyjnej dotyczył naruszenia przepisów postępowania które miało wpływ na wynik sprawy - a konkretnie art. 161§1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naruszenie tego przepisu polegało zdaniem skarżącego na tym, że został on zastosowany w niniejszej sprawie mimo braku podstaw do umorzenia postępowania. Ponadto skarżący zarzucał naruszenie przepisu art.132 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez zaniechanie merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania wyroku. Zgodnie z przepisem art. 161§1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Nie ulega wątpliwość, że przedmiotem niniejszego sprawy było żądanie strony skarżącej zmiany decyzji koncesyjnej Nr [...] z dnia [...] lipca 1993r. w pkt 5 w trybie art. 155 k.p.a. przez przedłużenie terminu ważności tej koncesji z " 31 lipca 2003r." na " 31 grudnia 2023r." - wniosek z dnia 16 września 2002r. Zaskarżona decyzja ostateczna Ministra Środowiska odmawiająca zmiany terminu ważności koncesji wydane w trybie art. 155 k.p.a. dotyczyła bezspornie określonego wyżej przedmiotu sprawy - a mianowicie zmiany terminu ważności koncesji. Następnie w toku trwania niniejszej sprawy strona skarżąca złożyła kolejny wniosek o zmianę przedmiotowej koncesji w tym samym zakresie co w niniejszej sprawie tj. o zmianę terminu ważności koncesji do 31 grudnia 2023 r. w trybie art. 155 k.p.a., który to wniosek został uwzględniony przez organ I instancji Wojewodę Świętokrzyskiego prawomocną decyzją z 14 lipca 2003r. Od decyzji tej strona skarżąca nie wniosła odwołania. Zatem żądanie strony skarżącej powyższą decyzją zostało w pełni zaspokojone. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny miał podstawy do uznania na mocy art. 161§1 pkt 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że postępowanie w sprawie zmiany decyzji koncesyjnej stało się bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania sądowego może nastąpić tylko wtedy gdy stało się ono bezprzedmiotowe co oznacza, że nie istnieje stan faktyczny podlegający uregulowaniu przez organ administracji publicznej na wniosek strony bądź z urzędu ( vide wyrok NSA z dnia 29 września 1987r. sygn. akt IV SA 220/87, ONSA 1987r. Nr 2 , poz. 67 z glosą Henryka Starczewskiego GAP 1998r. Nr 9 s. 44). Sama strona skarżąca przyznała, że domaganie się obecnie, mimo uwzględnienia jej żądania uchylenia zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie prowadziłoby niewątpliwie do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego a jedynie chodziłoby jej o to aby Sąd przesądził w swoim wyroku brak podstaw do odmowy zmiany decyzji koncesyjnej z powodu braku dowodu prawa do wykorzystania dokumentacji geologicznej wymaganej przepisem art.20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze Dz.U. Nr 27, poz. 96 ze zm. Przepis art. 161§1 pkt. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi nie wymaga spełnienia jako conditio sine qua non ( warunku koniecznego ) uchylenia lub unieważnienia zaskarżonej decyzji, a jedynie aby postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Skoro strona skarżąca wystąpiła z drugim wnioskiem o wydanie nowej decyzji w trybie art.155 k.p.a. uwzględniającej jej żądanie o zmianę koncesji i uzyskała oczekiwane rozstrzygnięcie co zaakceptowała nie odwołując się od tej decyzji to w ten sposób spowodowała, że postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe, gdyż przestał istnieć stan faktyczny podlegający uregulowaniu przez organ administracji państwowej. Organ nie mógłby rozstrzygać po raz wtóry tej samej sprawy. Natomiast nie było przeszkód prawnych w wydaniu decyzji uwzględniającej żądanie skarżącego w trybie art. 155 k.p.a. mimo zaskarżania decyzji odmawiającej pierwotnie przedmiotowej zmiany koncesji. Należy w tym miejscu zauważyć, że zgodnie z treścią art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się temu i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Wbrew oczekiwaniom strony skarżącej w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie może rozstrzygać kwestii, czy wnioskodawca aby uzyskać przedłużenie koncesji na wydobycie kruszywa winien dostarczyć dowód istnienia prawa przysługującego wnioskodawcy do wykorzystania dokumentacji geologicznej w celu ubiegania się o koncesję, a to zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 20 ust. 2 pkt 1 Prawa geologicznego i górniczego, gdyż ta kwestia została rozstrzygnięta w sprawie, w której przedłużono stronie skarżącej przedmiotową koncesję tj. decyzją Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] lipca 2003 r., która nie została zaskarżona ani w postępowaniu administracyjnym, ani do Sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu nie zostały naruszone przepisy postępowania dlatego, że formalnie w obiegu prawnym pozostawały dwie decyzje ostateczne w przedmiocie zmiany koncesji, pierwsza odmawiająca dokonania i druga dokonująca tej zmiany wydana w terminie późniejszym po spełnieniu przez stronę skarżącą warunków, które zdaniem organu dopiero umożliwiły uwzględnienie jej żądania. Obie te decyzje bowiem wydane zostały w trybie art. 155 k.p.a., które mogą być wydawane w każdym czasie. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził brak usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej i dlatego orzekł jak w sentencji wyroku na mocy art. 183§1 i art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.