III SA/Lu 264/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Asesor WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), Protokolant asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w dniu 30 września 2004 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zaliczenia do wysługi lat okresów pracy w gospodarstwie rolnym oddala skargę. Komendant Wojewódzki Policji decyzją Nr 1 z dnia [...] wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania J. Z. od decyzji Nr 1/04 Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] o odmowie zaliczenia do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu uposażenia zasadniczego, okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podał, iż w dniu [...] stycznia 2004 r. J. Z. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji z wnioskiem o zaliczenie do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego, okresów pracy w gospodarstwie rolnym swoich rodziców w C. w okresach od 27 grudnia 1971 r. do 1 września 1975 r. oraz do 1 czerwca 1977 roku do 2 listopada 1977 r. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie Komendant Powiatowy Policji ustalił, iż J. Z. po ukończeniu 16 roku życia pracował w gospodarstwie rolnym swoich rodziców w wymienionych wyżej okresach. W dniu [...] grudnia 1985 r. przedmiotowe gospodarstwo zostało przekazane przez rodziców wnioskodawcy w trybie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 26) na rzecz jego brata - A. Z., natomiast w dniu [...] listopada 1994 r. A. Z. przekazał mu aktem notarialnym działkę nr ew. [...] o powierzchni 1 ha wchodzącą w skład tego gospodarstwa. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310) do stażu pracy wlicza się przypadające przed 1 stycznia 1983 r. okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym rodziców lub teściów, poprzedzające objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz z małżonkiem. Mając na uwadze, iż J. Z. nie objął bezpośrednio gospodarstwa rodziców, w którym wcześniej pracował, Komendant Powiatowy decyzją z dnia [...] odmówił mu zaliczenia do wysługi lat uwzględnianej przy ustalania wzrostu uposażenia zasadniczego, wcześniej wymienionych okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Od powyższej decyzji J. Z. odwołał się do Komendanta Wojewódzkiego Policji, który rozpatrując niniejszą sprawę potwierdził iż zgodnie z przedłożonymi dokumentami, J. Z. pracował w gospodarstwie rolnym swoich rodziców w C. w okresach od 27 grudnia 1971 r. do 1 września 1975 r. oraz do 1 czerwca 1977 roku do 2 listopada 1977 r. Przedmiotowe gospodarstwo rodzice J. Z. przekazali w 1985 r. jego bratu - A. Z. w trybie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków i ich rodzin, zaś ten darował mu w roku 1994 jedną z działek wchodzących w skład tego gospodarstwa (akt notarialny Rep. A. Nr [...]). Analizując stan faktyczny w niniejszej sprawie, organ odwoławczy doszedł do wniosku, że nie odpowiada on hipotezie art. 1 ust. 1 pkt. 2 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, gdyż nie zawiera jednego z koniecznych jej elementów, którym jest objęcie gospodarstwa rodziców lub teściów. Nie ulega wątpliwości, że w wymienionym przepisie tylko o te dwie grupy osób chodzi i że tylko przejęcie ich gospodarstwa rodzi możliwość wliczenia do stażu pracowniczego okresów pracy w ich gospodarstwie rolnym. Nie ma znaczenia okoliczność, czy między zaprzestaniem pracy w gospodarstwie rodziców czy teściów, a jego samodzielnym prowadzeniem była jakaś przerwa czy nie, ważne jest, by przejęciu podlegało gospodarstwo rodziców lub teściów, a nie innych osób. Z tego rodzaju konstrukcji przepisu można łatwo odczytać zamiar ustawodawcy. Jest nim z jednej strony preferowanie sytuacji, w której następuje przejęcie gospodarstwa rolnego z pokolenia na pokolenie, a z drugiej strony - uprzywilejowanie w zakresie prawa pracy tych, którzy zdecydowali się kontynuować prowadzenie gospodarstwa przodków. Mając na uwadze powyższe, w związku z faktem, iż J. Z. nie objął bezpośrednio gospodarstwa rolnego rodziców, w którym wcześniej pracował, Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odmowie zaliczenia mu do wysługi lat uwzględnianej przy ustalania wzrostu uposażenia zasadniczego, okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Na decyzję organu odwoławczego J. Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w której zarzucił decyzjom organu I i II instancji naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 1 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy i przyjęcie, że brak jest podstaw do zaliczenia skarżącemu do pracowniczego stażu pracy okresów jego pracy w gospodarstwie rolnym rodziców oraz nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Przede wszystkim należy podnieść, że w myśl przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżona decyzja jest prawidłowa, bowiem pozostaje ona w zgodności z obowiązującym prawem. W niniejszej sprawie niesporne jest, iż J. Z. pracował w gospodarstwie rolnym swoich rodziców w C. w okresach od 27 grudnia 1971 r. do 1 września 1975 r. oraz do 1 czerwca 1977 roku do 2 listopada 1977 r. Przedmiotowe gospodarstwo rodzice J. Z. przekazali aktem notarialnym w dniu [...] grudnia 1985 r. jego bratu - A. Z. w trybie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin. Następnie [...] listopada 1994 r. A. Z. przekazał skarżącemu umową jedną z działek wchodzących w skład tego gospodarstwa (działka nr ew. [...] o pow. 1 ha). Mając na uwadze powyższy stan faktyczny, J. Z. złożył do Komendanta Powiatowego Policji wniosek o zaliczenie mu wymienionych wcześniej okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego. Przepisy dotyczące uposażenia i innych świadczeń policjantów zamieszczone są w rozdziale 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tj. Dz.U. z 2002 r., Nr 7, poz. 58), a w szczególności w art. 99 - 101 cyt. ustawy. Zgodnie z powyższymi przepisami prawo do uposażenia policjanta powstaje z dniem powołania na stanowisko służbowe, uposażenie jego składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia, natomiast wysokość uposażenia zasadniczego zależna jest od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Art. 101 ust. 2 ustawy o Policji stanowi, że minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określi w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady otrzymywania oraz wysokość uposażenia zasadniczego policjantów, uwzględniając grupy zaszeregowania i odpowiadające im stawki uposażenia, zaszeregowanie stanowisk służbowych do poszczególnych grup i odpowiadające im stopnie etatowe, warunki podwyższania tego uposażenia, a także sposób ustalania jego wzrostu z tytułu wysługi lat. Na mocy powyższego przepisu Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.). Wyżej wymienione rozporządzenie określa w § 4 pkt 5), że do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego zalicza się inne niż wymienione w § 4 pkt 1 - 4 rozporządzenia okresy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów podlegają wliczeniu do okresu pracy lub służby, od których zależą uprawnienia pracownicze lub wynikające ze stosunku służbowego. W niniejszej sprawie odrębnymi przepisami do których odsyła cyt. rozporządzenie są przepisy ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. z 1990 r., Nr 54, poz. 310). Zgodnie z art. 1 ust. pkt 2 powołanej ustawy do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownika wynikające ze stosunku pracy wlicza się przypadające przed dniem 1 stycznia okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez rodziców lub teściów, poprzedzające objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub wraz ze współmałżonkiem. Jak słusznie organ zważył, do wliczenia wyżej wymienionych okresów do pracowniczego stażu pracy niezbędne jest łączne spełnienie dwóch warunków: 1) przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy po ukończeniu 16 roku życia w gospodarstwie rolnym rodziców lub teściów oraz 2) objęcie tego gospodarstwa i rozpoczęcie jego prowadzenia osobiście lub ze współmałżonkiem, przy czym "objęcie" w rozumieniu przepisów niniejszej ustawy oznacza "bezpośrednie objęcie". O ile w rozpoznawanej sprawie skarżący spełnił przesłankę określoną w pierwszej części art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy, to druga przesłanka zaliczenia okresów pracy do stażu pracowniczego nie została spełniona. Z tych też względów oraz na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.