II SA/Ol 536/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Asesor WSA Katarzyna Matczak Protokolant Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2004 r. sprawy ze skargi K. C. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zwolnienia ze służby I) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku. W dniu 19 marca 2004 r. K.C. złożył Komendantowi Powiatowemu Policji w P. raport, w którym stwierdził, iż w związku z nabyciem prawa do emerytury prosi o zwolnienie ze służby z dniem 30 czerwca 2000 r. Prośbę swą umotywował złym stanem zdrowia, uniemożliwiającym dalsze pełnienie służby. Komendant Powiatowy Policji w P., pismem z dnia 27 kwietnia 2004 r., zwrócił się do Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w O. o określenie stanu zdrowia funkcjonariusza, "w związku z odejściem na emeryturę". Do pisma załączony został wniosek, karta skierowania oraz notatka o warunkach i przebiegu służby K. C. Rozkazem personalnym z dnia 9 czerwca 2004 r. (Nr "[...]"), Komendant Powiatowy Policji w P. zwolnił K. C. ze służby, przyjmując za podstawę decyzji art. 41 ust 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji ( Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz.58 ze zm. ). Zarzucając rażące naruszenie przepisu stanowiącego podstawę prawną rozkazu personalnego, K.C. wniósł od niego odwołanie. W jego uzasadnieniu wyraził przekonanie, iż z uwagi na motywację raportu, zwolnienia ze służby należało dokonać dopiero po otrzymaniu orzeczenia komisji lekarskiej. Podniósł, iż złożenie raportu poprzedził rozmową z Komendantem, którego poinformował o złym stanie zdrowia i od którego dowiedział się o braku możliwości przeniesienia na inne stanowisko. Odwołujący się wskazał, iż termin stawienia się przed komisją lekarską został wyznaczony na 23 czerwca 2004 r., czyli 14 dni po wydaniu rozkazu zwolnienia ze służby, co jego zdaniem było działaniem celowym. Zarzucił, iż naruszone zostały zasady określone w art. 7, 9, 10 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednocześnie z odwołaniem, K.C. złożył pisemne oświadczenie, iż całkowicie rezygnuje z rozpatrywania jego wniosku o zwolnienie ze służby. Komendant Powiatowy Policji w P. nie wyraził zgody na wycofanie raportu (pismo z 30 czerwca 2004 r.). Orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej M S W i A z dnia l lipca 2004 r. K.C. uznany został za całkowicie niezdolnego do służby w Policji. Zaskarżony rozkaz personalny został utrzymany w mocy rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 7 lipca 2004 r. (Nr "[...]"). Organ odwoławczy stwierdził, iż rozstrzygnięcie organu I instancji było zgodne z wolą policjanta, który nie uzależniał zwolnienia go ze służby od orzeczenia komisji lekarskiej. Ponieważ do dnia sporządzenia rozkazu, komisja nie wydała orzeczenia o całkowitej niezdolności policjanta do służby, organ I instancji nie mógł przyjąć innej podstawy prawnej wydania decyzji o zwolnieniu. Organ II instancji wskazał również, iż skoro Komendant Powiatowy Policji w P. nie wyraził zgody na cofnięcie prośby o zwolnienie ze służby, odwołanie oświadczenia woli przez policjanta w świetle art. 61 Kodeksu cywilnego uznano za bezskuteczne. Podnosząc okoliczności zawarte w odwołaniu, K.C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Wskazał w niej, iż Komendant Powiatowy Policji w P. działał na jego szkodę, uniemożliwiając mu swą decyzją, skorzystanie ze świadczenia określonego w art. 117 ust l i 2 ustawy o Policji. Stwierdził, że od dnia 21 czerwca 2004 r. do dnia 14 lipca 2004 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i już choćby z tej przyczyny nie powinien być zwolniony ze służby. Decyzja o zwolnienie naruszyła dyspozycję art. 41 ust 2 pkt 7 ustawy o Policji. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, iż art. 41 ust 3 ustawy o Policji zakreśla maksymalny termin zwolnienia ze służby w przypadku braku uzgodnień co do terminu zwolnienia. Skoro rozkaz personalny został wydany zgodnie z wolą skarżącego, przeto nie mogło nastąpić naruszenie prawa. Z kolei przepis art. 41 ust 2 pkt 7 ustawy o Policji ma zastosowanie, gdy policjant wcześniej nie żąda zwolnienia go ze służby i wtedy ma prawo korzystać ze zwolnienia lekarskiego do 12 miesięcy, a po ich upływie można go zwolnić ze służby. Organy Policji przyjmując datę zwolnienia ze służby na dzień 30 czerwca 2004 r. zaakceptowały datę wskazaną przez skarżącego. Organ odwoławczy wskazał nadto, iż orzeczenie komisji lekarskiej uprawomocnić się mogło nie wcześniej aniżeli pod koniec lipca 2004 r., a zatem po upływie dość długiego czasu od wydania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 41 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 z późniejszymi zmianami), policjanta zwalnia się ze służby zarówno w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską (ust l pkt 1) jak i pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby (ust 3). W zakresie nieuregulowanym odmiennie w ustawie o Policji i przepisach wydanych na jej podstawie, do postępowania w sprawach zwolnienia ze służby ma zastosowanie ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98,poz. 1071 z późn. zm.), zwana dalej w skrócie K.p.a. (art. l pkt l i 2). Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 § l K.p.a., zwaną zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Obowiązek ów został zignorowany przez organy orzekające w niniejszej sprawie. Wynikające z tego naruszenie zasady zapewnienia stronie udziału w postępowaniu, stanowi podstawę wznowienia postępowania (art. 145 § l pkt 4 K.p.a.). Obligowało to Sąd do uchylenia wydanych w sprawie rozkazów personalnych na podstawie art. 145 § l pkt l lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Chociaż uchylenie aktów administracyjnych na tej podstawie następuje bez względu na to, czy zaistniałe uchybienia miały wpływ na wynik sprawy, to jednak uwidocznić należy, że gdyby do nich nie doszło, oświadczenie strony mogłoby w zasadniczy sposób wpłynąć na odczytanie intencji złożonego przez nią raportu. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ administracji respektując zasady : prawdy obiektywnej, udzielania pomocy prawnej, udziału strony w postępowaniu i jej przekonywania, winien za podstawę zwolnienia ze służby funkcjonariusza K. C., przyjąć najkorzystniejszą, z punktu widzenia strony, istniejącą ku temu przesłankę. Stosownie do art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozstrzygnięta została kwestia wykonalności uchylonej decyzji.