I SA/Bd 232/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-10-14
Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Jerzy Bortkiewicz, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej) poprzez nieudzielenie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, może stanowić podstawę do uchylenia decyzji ustalającej wymiar podatku od nieruchomości, nawet jeśli zarzuty merytoryczne skargi nie były zasadne?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, mimo że zarzuty merytoryczne strony nie były trafne. Kluczowym naruszeniem okazało się nieudzielenie skarżącej terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej), co stanowi naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, uniemożliwiając skarżącej przedstawienie istotnych okoliczności dotyczących technicznej bezużyteczności części nieruchomości dla działalności gospodarczej. W związku z tym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c PPSA, zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
Skarżąca E.G. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. ustalającą jej podatek od nieruchomości za 2004 r. Skarżąca zarzucała zawyżenie stawki podatku, argumentując, że tylko niewielka część jej nieruchomości jest wykorzystywana do działalności gospodarczej, a większość powinna być opodatkowana niższą stawką jako tereny mieszkaniowe. Organy podatkowe uznały, że cała powierzchnia nieruchomości jest związana z działalnością gospodarczą na podstawie złożonej informacji o nieruchomościach i obowiązujących stawek.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i orzeczono, że nie może być wykonana w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska, Sędziowie Jerzy Bortkiewicz (spr.), Asesor sądowy Grzegorz Saniewski, Protokolant Sarah Sobecka – Kucharczyk, po rozpoznaniu w dniu 14 października 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi E.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości.
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia (...) ustalającą skarżącej E.G. wymiar podatku od nieruchomości na 2004r. w wysokości (...).
Rozstrzygnięcie swoje organ odwoławczy oparł o następujące ustalenia i rozważania:
Od decyzji pierwszoinstancyjnej E.G. złożyła odwołanie stwierdzając w nim, że podatek od nieruchomości, położonej przy ul. (...) w W. został ustalony niezgodnie z prawem, gdyż został określony w wyniku zawyżonej stawki podatku.
Według odwołującej teren, którego jest właścicielką jest zakwalifikowany jako tereny mieszkaniowe. Pod działalność gospodarczą wykorzystywane jest około 5% całej powierzchni, a do celów podatkowych bezpodstawnie ujęto całą powierzchnię 2310 m2.
W Urzędzie Miasta uzyskała informację, że jeśli na tej nieruchomości pobuduje dom mieszkalny, to wtedy część gruntu zostanie odliczona i będzie miała niższą stawkę w podatku od nieruchomości.
Organ podatkowy nie zmienił swojej decyzji.
W ustosunkowaniu się do zarzutów odwołania stwierdził, że wymiaru podatku dokonano zgodnie ze złożoną przez podatnika informacją o nieruchomościach i obiektach budowlanych i zgodnie z podstawą opodatkowania w tej informacji zadeklarowaną.
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty,
2) budynki lub ich części,
3) budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej
(art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych , tekst jednolity: Dz. U. Z 2002 r., Nr 9, poz.84 ).
Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nie posiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 kpt. l wymienionej wyżej ustawy). Osoby fizyczne są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych według ustalonego wzoru. Podatek od nieruchomości na rok podatkowy ustala organ podatkowy w drodze decyzji (art. 6 ust. 1,6 i 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r.).
Jest bezsporne, że odwołująca się jest właścicielką nieruchomości oznaczonej numerem geodezyjnym (...) o pow. 2310 m2 (KW (...)) oraz, że na przedmiotowej działce prowadzi bar pod firmą B.
Według słowniczka ustawowego za grunty, budynki, i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się wszystkie budynki (z wyjątkiem mieszkalnych), budowle i grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych (art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach lokalnych). Sam więc fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budynek, budowle, grunt jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej
Wbrew ocenie odwołującej organ podatkowy wymiar podatku od nieruchomości na rok 2004 r. ustalił zgodnie z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, przyjmując dane zawarte w informacji jaką złożyła i według stawek podatkowych uchwalonych uchwałą Rady Miasta W. z dnia 12 grudnia 2002 r. powołaną w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji.
I tak:
• od budynku zajętego na działalność gospodarczą w kwocie (...) ( pow. Użytkowa 112 m2 + 16,85 zł. od 1 m2 )
• od budowli od wartości 1500 zł. – 30 zł ( 1500 zł + 0,02 % )
• od związanych z działalnością gospodarczą – 1339,80 zł (2310 m2 + 0,58 zł od 1 m2)
• Razem: 3257 zł
Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Strona skarżąca zarzucała organom naruszenie prawa materialnego przez niesłuszne zawyżenie stawki podatku.
Ponadto podniosła, że w akcie notarialnym istnieje stwierdzenie, że jej działka ma przeznaczenie jako obszary leśne, czego do chwili obecnej nie korygowała.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powołując się na dotychczas zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za zasadną, choć nie z przyczyn w niej zawartych.
Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd przy rozpatrywaniu skargi nie jest związany jej zarzutami, co oznacza, że jest zobowiązany do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, a tym bardziej tych, które mają wpływ na wynik sprawy. Jak wynika to z przepisu art. 145 § 1 pkt 1 c cyt. ustawy, poza naruszeniami prawa materialnego bierze pod uwagę naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz inne naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło to mieć wpływ na wynik sprawy.
Kierując się powyższymi wymogami oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji należało stwierdzić, iż organy obu instancji dopuściły się istotnego uchybienia w realizacji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, przez nie wyznaczenie skarżącej wbrew dyspozycji art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu to prawo do obrony, a zatem naruszenie go daje podstawę do wznowienia postępowania. Ponadto skarżąca dopiero w toku postępowania sądowego podniosła, nowe, dotąd nie analizowane przez organy obu instancji okoliczności planowania na swej działce inwestycji, załączając postanowienie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, Oddziału w B. z (...), dotyczące uzgodnienia lokalizacji baru, budowy parkingu i zjazdu na przedmiotowej nieruchomości. W ocenie skarżącej okoliczności te są istotne dla sprawy z tego względu, iż w/w postanowienie pozytywnie opiniuje możliwość budowy parkingu na nieruchomości skarżącej w odległości nie mniejszej niż 25 metrów od krawędzi jezdni, przez co czyni tę część działki bezużyteczną gospodarczo.
Zważywszy, że okoliczność ta była znana skarżącej jeszcze przed wydaniem swych decyzji przez organy obu instancji, to zaniechanie przez nie udzielenia terminu do wypowiedzenia się skarżącej w rozumieniu w/w przepisu, mogło mieć wpływ na wynik postępowania, albowiem uchybienie to stworzyło obiektywną przeszkodę do ewentualnego przedstawienia powyższej argumentacji przez skarżącą już w toku postępowania podatkowego. W sytuacji zaś przedstawienia przez nią w/w nieznanych dotąd organom okoliczności, ciążyłby na nich z mocy art. 227 § 2 Ordynacji podatkowej, obowiązek rozważenia przedstawionych argumentów, przynajmniej w świetle zagadnienia czy wskazana przez skarżącą część jej nieruchomości nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych ( art. 1 lit. a pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych z 12 stycznia 1991 r.- Dz. U. Nr 9, poz. 31 )
Z uwagi więc na powyższe, zaszły przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji, pomimo tego, iż zarzuty zawarte w skardze nie były zasadne. Z przepisu art. 1 a ust.1 kpt. 3 wyżej cyt. ustawy jednoznacznie wynika, iż podatek od nieruchomości płacony przez przedsiębiorcę nie nawiązuje do efektów ekonomicznych uzyskiwanych przez jej wykorzystywanie. Decydujące znaczenie ma okoliczność, że podstawę opodatkowania gruntów stanowi ich powierzchnia, a nie jest ważne, jaka jej część , jak intensywne jest wykorzystywana i jakie przynosi to efekty gospodarcze.
Dla sprawy nie miało też znaczenia, iż nieruchomość skarżącej w planach zagospodarowania przestrzennego znajduje się w obszarze wyłączonym z działalności inwestycyjnej o przeznaczeniu " obszary leśne ‘‘. W świetle powołanego wyżej przepisu, okoliczność ta jest bowiem obojętna.
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie przepisu art. 145 § 1 ust.1 lit. b,c w zw. z art. 152 cyt. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło