IV SA/Po 882/04
WyrokWSA w Poznaniu2004-10-12
Skład orzekający: Maciej Dybowski, Ewa Makosz-Frymus, Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o zdolności do służby wojskowej zostało wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności poprzez brak wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego i niewłaściwe uzasadnienie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Organy obu instancji nie ustosunkowały się merytorycznie do przedstawionych przez skarżącego dokumentów, nie dokonały ich oceny, nie wyjaśniły podstawy faktycznej i prawnej decyzji w sposób zrozumiały dla stron i sądu, a także nie ustosunkowały się do zaleceń lekarskich dotyczących dalszych badań.Stan faktyczny
Skarżący M.S. został uznany za zdolnego do służby wojskowej kategorii "A" przez Powiatową Komisję Lekarską. Wojewódzka Komisja Lekarska utrzymała w mocy to orzeczenie, mimo odwołania skarżącego, który wskazywał na nieuwzględnienie opinii innych lekarzy i zaleconych badań. Skarżący w skardze do WSA domagał się ponownego rozpatrzenia sprawy, podnosząc, że jego dolegliwości nie pozwalają na zaliczenie go do kategorii "A".Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej oraz poprzedzające je orzeczenie Powiatowej Komisji Lekarskiej, a także określił, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus ( spr ) As.sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi M.S. na orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej z dnia [...]czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do służby wojskowej ; I. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie Powiatowej Komisji Lekarskiej dla Powiatu W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...], II. określa, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu.. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ M.Dybowski /-/ E.Makosz-Frymus JF
Powiatowa Komisja Lekarska dla Powiatu W. dnia [...] kwietnia 2004 r. wydała orzeczenie nr [...] w sprawie zdolności skarżącego M. S. do służby wojskowej. Skarżącego uznano za zdolnego do służby wojskowej i zaliczono do kategorii "A".
W uzasadnieniu wskazano, że orzeczenie wydano w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie oraz badania specjalistyczne przeprowadzone przez lekarza ortopedę, na podstawie czego stwierdzono, że rodzaj schorzenia kwalifikuje skarżącego do kategorii "A", co oznacza zdolność do czynnej służby wojskowej, zasadniczej służby lub szkolenia poborowych w obronie cywilnej, służby zastępczej.
Od orzeczenia Powiatowej Komisji Lekarskiej skarżący złożył odwołanie, w którym zauważył, że wydając decyzję nie uwzględniono opinii lekarza chirurga ortopedy traumatologa z Poradni Ortopedycznej w N. Skarżący domagał się wyjaśnienia dlaczego jedną opinię lekarską uznano za bardziej wiarygodną niż drugą oraz dlaczego nie został skierowany na zalecone badania.
Wojewódzka Komisja Lekarska w G. w dniu [...] czerwca 2004 r. orzeczeniem nr [...] utrzymała w mocy orzeczenie organu pierwszej instancji.
Uzasadniając orzeczenie wskazano, że po zapoznaniu się z odwołaniem Wojewódzka Komisja Lekarska skierowała skarżącego na dodatkowe badania specjalistyczne w zakresie ortopedii. W oparciu o wynik badania ortopedycznego z dnia [...]czerwca 2004 r. oraz na podstawie zebranych w sprawie dowodów Komisja stwierdziła rozpoznanie: blizna okolicy czołowo - skroniowej (§ 3 p.1), zaburzenia ostrości wzroku (§ 13 p.2), choroby kręgosłupa nieznacznie upośledzające sprawność ruchową (§ 34 p.10), strzelające biodro, bez upośledzenia sprawności ruchowej (§ 76 p.1). Wskazano, że stosownie do § 3 p.1, § 13 p.2, § 34 p.10, § 76 p.1 Wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 57, poz. 278 ze zm.) stwierdzone schorzenia i ułomności kwalifikują skarżącego - jako zdolnego do służby wojskowej - do kategorii "A".
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie jego sprawy wymieniając dolegliwości, które jego zdaniem nie pozwalają na zaliczenie go do kategorii osób zdolnych do pełnienia służby wojskowej, a czego jego zdaniem nie uwzględnił organ wydający zaskarżone orzeczenie.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzka Komisja Lekarska wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny po zapoznaniu się ze stanem faktycznym
i prawnym sprawy zważył, co następuje:
W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Sąd administracyjny dokonuje kontroli ostatecznych decyzji administracyjnych przez badanie ich zgodności z przepisami prawa.
"Kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu poborowego za zdolnego do służby wojskowej obejmować będzie sprawdzenie prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia poborowego, a w szczególności, czy badania stanu zdrowia poborowego były wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności poborowego do służby wojskowej była zgodna z przepisami w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach." (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2001 r., sygn. III SA 2930/00).
Z dokumentacji lekarskiej, złożonej przez skarżącego do akt sprawy wynika, iż w wyniku urazu okolicy podkolanowej lewej, spowodowanej wypadkiem w 1995 r. cierpi on na osłabienie lewej kończyny dolnej. Skarżący posiada spowodowaną wypadkiem komunikacyjnym w 2001 r. bliznę okolicy czołowo-skroniowej prawej, w związku z czym zalecono przeprowadzenie tomografii komputerowej, a następnie dalsze leczenie według rozpoznania. Skarżący przedstawił też wynik badania radiologicznego stwierdzający skrzywienie kręgosłupa oraz dokument wystawiony przez lekarza, specjalistę chorób oczu.
W skierowanej do Sądu skardze skarżący wyjaśnia także, iż w wyniku wypadku komunikacyjnego cierpi na napadowe bóle oraz zawroty głowy, zaburzenia ostrości wzroku które uznano za wadę wrodzoną, natomiast choroba kręgosłupa powoduje, iż skarżący nie może dźwigać ciężkich przedmiotów oraz schylać się i biegać.
Skarżący został skierowany przez Wojewódzką Komisję Lekarską na badania do lekarza specjalisty z dziedziny chirurgii ortopedyczno-urazowej, jednakże rozpoznanie lekarskie z dnia [...]czerwca 2004 r. zawiera jedynie określenie odnoszące się do stanu po przebytej chorobie kręgosłupa i odesłanie do § 34 pkt. 10. "Owo rozpoznanie lekarskie pełni funkcję opinii biegłego (art. 84 kpa) i jako takie winno być umotywowane w sposób zrozumiały dla stron, organów orzekających, a także dla Sądu, Sąd zaś obowiązany jest ocenić czy wydane na podstawie tego rozpoznania lekarskiego orzeczenia są zgodne z prawem." (wyrok WSA z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. IV SA/Po 498/04).
Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. uzasadnienie decyzji stanowi integralną część decyzji. Ocenie Sądu nie może podlegać sama osnowa decyzji, ale decyzja jako całość, a więc łącznie z uzasadnieniem. Stosownie do treści art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2000 Nr 98, poz.1071 ze zm.) "uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa."
Wydając decyzję zarówno organ pierwszej instancji, jak w postępowaniu odwoławczym organ drugiej instancji, nie wyjaśnił w oparciu o jakie przesłanki rozpoznano u skarżącego choroby i ułomności, we wskazanym w załączniku nr 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej zakresie (§ 3 p.1, § 13 p.2, § 34 p.10, § 76 p.1).
Skarżący został skierowany na badania do specjalisty z dziedziny chirurgii ortopedyczno-urazowej. W żaden sposób nie ustosunkowano się jednak do przedstawionego przez skarżącego, zalecenia chirurga ortopedy i traumatologa lek. med. E. C.-J. odnośnie potrzeby przeprowadzenia tomografii komputerowej. Skarżącego nie skierowano też na badania narządu wzroku, a w uzasadnieniach wydanych decyzji nie wyjaśniono w oparciu o jakie fakty wydano decyzje w części dotyczącej zaburzeń ostrości wzroku.
Organy obydwu instancji nie odniosły się merytorycznie do przedstawionych przez skarżącego dokumentów, a w szczególności nie dokonały ich oceny, czym naruszyły art. 80 kpa.
Dokonując oceny zdrowia skarżącego Wojewódzka Komisja Lekarska miała obowiązek - zgodnie z art. 7 kpa - dokładnego ustalenia stanu faktycznego, w oparciu o wszechstronne badania stanu zdrowia poborowego, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, rzeczą organu będzie ustalenie stanu zdrowia skarżącego, w oparciu o wszechstronne badania i przedstawienie uzasadnienia faktycznego decyzji, zawierające odniesienie do wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, w tym przedstawionych przez skarżącego dokumentów. Dokonana następnie kwalifikacja zdolności poborowego do służby wojskowej musi być zgodna z przepisami w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach.
Zaskarżone decyzje wydano z naruszeniem art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego, dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit. "c" i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji wyroku.
Sąd nie orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż zaskarżoną decyzją nie przyznano żadnych uprawnień, które podlegałyby wykonaniu.
/-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ M.Dybowski /-/ E.Makosz-Frymus
JF
Sygn. akt IV SA/Po 882/04
Zarządzenie
1. Notować.
2. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć:
skarżącemu z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego,
organowi.
3. Akta przedłożyć za 30 dni od doręczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło