II OSK 56/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka – Muszyńska (spr.), Sędziowie NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, Maria Rzążewska, Protokolant Anna Wieczorek, po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. i J. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 października 2004 r., sygn. akt 7 IV SA 1263/03 w sprawie ze skargi J. i J. N. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 8 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. i J. N. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i nakazującą J. i J. N. rozbiórkę garażu i schodów dobudowanych samowolnie w 2001 r. do istniejącego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w R. W uzasadnieniu wyroku Sąd, odnosząc się do zawartego w skardze zarzutu nierozważenia możliwości zastosowania w sprawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego przewidujących możliwość legalizacji samowolnie zrealizowanych robót wskazano, że przepisy te nie miały zastosowania w sprawie, bowiem odnoszę się do robót polegających na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, sprawa zaś dotyczy zrealizowanego garażu i położonych nad nim schodów, wykonanych w miejscu uprzednio rozebranego obiektu gospodarczego. Na wykonanie tych robót inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę, wobec czego zasadne było zastosowanie w sprawie niniejszej sankcji przewidzianej w art. 48 Prawa budowlanego. Skargę kasacyjną od tego wyroku wnieśli J. i J. N. reprezentowani przez radcę prawnego G. A. L. W skardze zarzucono naruszenie prawa materialnego przez "niewłaściwe zastosowanie art. 48 w związku z błędną wykładnią art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane ( tekst jedn. z 2003 r. Dz. U. Nr 207, poz. 2016)" oraz naruszenie prawa procesowego – art. 145 § 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano, że w ocenie autora tej skargi wykonane roboty były w rzeczywistości remontem polegającym na odtworzeniu stanu pierwotnego, na który nie było wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenie. Prace polegały na wymianie zużytych elementów "to jest ścian działowych, dachu i schodów na nowe, przy czym pozostawiono (...) ławy fundamentowe". Garaż i schody są i były trwale związane z budynkiem mieszkalnym. Autor skargi kasacyjnej twierdzi, że skarżący błędnie oznaczył wniosek dotyczący zamierzonego remontu jako wniosek o wydanie pozwolenia na budowę. Pismo jego złożone do organu I instancji w dniu 12 czerwca 2001 r. powinno być traktowane jako zgłoszenie, a wobec nie wniesienia przez ten organ sprzeciwu w terminie 30 dni od daty doręczenia tego pisma (zgłoszenia) inwestor mógł przystąpić do wykonywania robót i roboty te nie mogą być traktowane – w tych okolicznościach – jako samowola budowlana podlegająca reżimowi art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wykonywania tych robót. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polega, zdaniem autora skargi, na tym, że Sąd I instancji nie uchylił zaskarżonej decyzji mimo, iż decyzja ta wydana została z istotnym naruszeniem: art. 75 § 1 kpa polegającym na nieprzeprowadzeniu oględzin działki inwestora, art. 9 kpa poprzez nieuwzględnienie tego, że inwestor nie posiada niezbędnych wiadomości specjalnych z zakresu prawa budowlanego i przepisów postępowania administracyjnego. Sąd pominął także, iż organ administracji I instancji naruszył art. 35 § 1 kpa pozostajwał w bezczynności z załatwieniem wniosku dotyczącego zamierzonych robót budowlanych i ta bezczynność stała się przyczyną "wszystkich późniejszych postępowań". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przede wszystkim wskazać należy, że autor skargi błędnie kwalifikuje wykonane roboty jako remont, na który nie było wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Definicję remontu zawiera art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126). Zgodnie z tą definicja przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego. Aby więc kwalifikować zamierzone roboty jako remont – roboty te muszą być wykonywane w istniejącym obiekcie. Nie jest więc remontem wykonywanie robót budowlanych, jeśli odtwarzany obiekt nie istnieje i efektem wykonania tych robót jest powstanie nowego obiektu, choćby zrealizowanego z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych pozostałych po wcześniej istniejącym obiekcie, który został rozebrany lub uległ zniszczeniu. W takiej sytuacji inwestor dokonuje odbudowy, która – zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 6 pow. ustawy – Prawo budowlane jest budową ze wszystkimi tego konsekwencjami, w tym z obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę jak i ze skutkami prawnymi niedopełnienia tego obowiązku. W sprawie niniejszej inwestor w sierpniu 2001 r. przystąpił do odbudowy rozebranego w 2000 r. garażu i schodów zewnętrznych (okoliczność dokonania rozbiórki w 2000 r. przyznana została przez inwestora w piśmie z dnia 22 sierpnia 2001 r., adresowanym do organu I instancji (k. 15 akt sprawy). Jest niesporne, że po garażu rozebranym w 2000 r. pozostały jedynie fundamenty, które wykorzystano przy wznoszeniu nowego garażu. Na wykonanie tych robót wymagane więc było uzyskanie pozwolenia na budowę (art. 28 Prawa budowlanego). Inwestor miał tego świadomość, skoro w dniu 12 czerwca 2001 r. wystąpił o wydanie pozwolenia na budowę. Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej organ I instancji nie pozostawał w bezczynności z załatwieniem tego wniosku. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2001 r. (k. 6 akt) zobowiązał inwestora do uzupełnienia braków i usunięcia nieprawidłowości projektu budowlanego – w terminie do dnia 31 lipca 2001 r. Inwestor jednak zobowiązania tego nie wykonał i w sierpniu 2001 r. rozpoczął roboty, co stwierdzone zostało w protokóle oględzin, dokonanych w dniu 13 sierpnia 2001 r. (k. 8 akt). W tych okolicznościach nie budzi wątpliwości fakt wykonania robót bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wykonania omawianych robót, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Taka decyzja została wydana w sprawie niniejszej i Sąd I instancji trafnie przyjął, iż decyzja ta jest zgodna z prawem. Zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej, sformułowane w oderwaniu od stanu faktycznego sprawy i nie uwzględniające treści obowiązujących przepisów, nie wymagających wykładni i stosowanych wprost przez organy orzekające w sprawie, nie mogły więc odnieść zamierzonego skutku. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.