II OSK 85/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Borkowska (spr.), Sędziowie NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, Henryk Ożóg, Protokolant Dorota Korybut - Orłowska, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2005 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej "W." Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2004 r., sygn. akt 7/IV SA 2171/02 w sprawie ze skargi P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 4 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu skargi P. (S.) uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] umarzającą na zasadzie art. 138 § 1 pkt 3 kpa postępowanie odwoławcze w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu wyroku sąd stwierdził, co następuje: S. wystąpił w dniu 11 czerwca 2001 r. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji pozwalającej na budowę budynku magazynowo-socjalnego przy ul. [...] w [...]. Decyzją z dnia [...] Wojewoda Mazowiecki odmówił stwierdzenia nieważności wymienionej wyżej decyzji. Zdaniem organu kontrolowana w trybie nadzoru decyzja odpowiadała prawu. W związku z wniesionym od tej decyzji, przez S., odwołaniem Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] – w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 – umorzył postępowanie odwoławcze. W ocenie organu odwoławczego wnoszącemu odwołanie S. nie przysługiwało uprawnienie do wystąpienia w niniejszej sprawie w charakterze strony. Przesądzające znaczenie w tej kwestii miała treść statutu, która nie dawała S. podstawy do występowania na prawach strony w sprawach związanych z udzieleniem pozwolenia na budowę. Ze skargą na powyższą decyzję wystąpił do sądu administracyjnego P. – jako następca prawny S. Zakwestionował on wyrażony w zaskarżonej decyzji pogląd, iż wnoszącemu odwołanie Komitetowi nie przysługiwał przymiot strony. Uchylając decyzję organu II instancji – umarzającą postępowanie odwoławcze – Wojewódzki Sąd Administracyjny wywiódł następujący pogląd. Postępowanie nieważnościowe w niniejszej sprawie wszczęte zostało na wniosek skarżącego i do niego skierowana została decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia [...]. Stał się on zatem stroną tegoż postępowania, co obligowało organ odwoławczy do rozpatrzenia odwołania i rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o art. 138 § 1 kpa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło "W." Sp. z o.o. Zarzucając kwestionowanemu wyrokowi naruszenie przepisów art. 113 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na niewyczerpującym ustaleniu okoliczności faktycznych, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a także naruszenie prawa materialnego, tj. art. 32, 43 w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach, przez błędną jego interpretację i niewłaściwe zastosowanie – wniosło o jego "uchylenie w całości". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wyjaśnił "jaki podmiot wniósł skargę na decyzję GINB z [...]". Stwierdzenie sądu, iż skarga na decyzję złożona została przez P. jako następcę prawnego S. należy uznać za nieuzasadnione. Uznanie sądu, iż sam fakt przyjęcia w dniu 20 lutego 2002 r. w poczet członków P. wszystkich dotychczasowych członków S. przesądza o rozwiązaniu z tą datą stowarzyszenia zwykłego pod nazwą S. nie znajduje uzasadnienia w ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach. Wydając rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył przepis art. 43 w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach. Rozwiązanie stowarzyszenia zwykłego aby mogło być skuteczne musi być poprzedzone wydaniem stosownej uchwały o rozwiązaniu stowarzyszenia (art. 36 ust. 1 cyt. ustawy). Do stowarzyszeń zwykłych odnoszą się bowiem wg P. Sarneckiego – autora Komentarza do wym. ustawy – przepisy rozdziałów: I – przepisy ogólne, II – majątek stowarzyszenia. Wobec braku dowodów, iż S. został zlikwidowany brak było podstaw do uznania za jego następcę prawnego P. i potraktowanie go jako strony postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Takie ograniczenie powoduje, że sąd kasacyjny może wykroczyć poza granice skargi kasacyjnej jedynie wówczas, gdy dostrzeże zaistnienie przesłanek skutkujących nieważność postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 cyt. ustawy. W niniejszej sprawie tego rodzaju sytuacja nie zaistniała. Przystępując zatem do oceny podniesionych w skardze zarzutów należy stwierdzić, co następuje. Podstawowym zarzutem skargi kasacyjnej jest zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 32, 43 w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach przez błędną ich interpretację i niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do tego, że sąd I instancji bezpodstawnie przyjął, iż P. jest następcą prawnym S. Tak więc istota niniejszej sprawy sprowadza się do tego czy nastąpiła likwidacja S., a także czy wnoszący skargę P. w [...] jest jego następcą prawnym. Warunkowało to bowiem rozpatrzenie złożonej przez P. skargi na ostateczną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], kończącą postępowanie wszczęte na skutek wniosku złożonego przez S. Jest poza sporem, że S. był stowarzyszeniem zwykłym, i jako takie stowarzyszenie podlegał regulacjom zawartym w ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach. Przepisy dotyczące funkcjonowania stowarzyszeń zwykłych zawarte zostały w rozdziale 6 cyt. ustawy. Stosownie do brzmienia art. 40 tej ustawy stowarzyszenia zwykłe stanowią uproszczoną formę stowarzyszeń co znajduje wyraz w niniejszym sformułowaniu dotyczącym ich tworzenia i działalności. Likwidacja stowarzyszeń zwykłych następuje w takim samym trybie jak innych stowarzyszeń. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 43 cyt. ustawy do stowarzyszeń zwykłych stosuje się odpowiednio przepisy tej ustawy w tym również art. 36 regulującego kwestię likwidacji stowarzyszeń. Przepis ten stanowi, że rozwiązanie stowarzyszenia następuje na podstawie własnej uchwały. Wojewódzki Sąd Administracyjny domagał się przedstawienia takiej uchwały i jak wynika z oświadczenia B. S. – Wiceprezesa P. żądany dokument został sądowi przedłożony. Z uwagi na jego brak w aktach sprawy strona zobowiązała się ponownie ten dokument przedstawić i uczyniła to przedkładając sądowi uchwałę S. z dnia 20 lutego 2002 r. o przekształceniu ww. S. w P. Dołączone do tej uchwały zostało również pismo z dnia 1 marca 2002 r. – zawierające prezentatę Urzędu Miasta [...] z dnia 5 marca 2002 r. – skierowane do tego Urzędu informujące go o przystąpieniu S. do P. Powyższe dokumenty w szczególności uchwała S. wskazują na to, iż nastąpiła likwidacja tego stowarzyszenia przez przekształcenie go w P. W tej sytuacji przyjąć należy, iż zasadnym było uznanie przez Sąd P. za następcę prawnego S. Z wymienionych wyżej przyczyn zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie wobec czego na zasadzie art. 184 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga kasacyjna podlegała oddaleniu.