I SA/Wa 145/04

WyrokWSA w Warszawie2004-10-04

Skład orzekający: Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji przekształcającej prawo użytkowania wieczystego w prawo własności może zostać uchylona z powodu braku udziału pierwotnego użytkownika wieczystego w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody, stwierdzając nieważność decyzji Prezydenta Miasta K. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Uzasadnieniem było naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez brak doręczenia decyzji A. S., który był pierwotnym użytkownikiem wieczystym i stroną postępowania zwykłego, a który nie brał udziału w postępowaniu nadzorczym o stwierdzenie nieważności. Sąd uznał, że wadliwość ta stanowi przesłankę do wznowienia postępowania i uwzględnił ją z urzędu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Towarzystwa Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. na decyzję Ministra Infrastruktury utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Skarżące Towarzystwo argumentowało, że pierwotna decyzja była nieważna z powodu niewłaściwości organu wydającego oraz braku wskazania przepisu kompetencyjnego. Organy administracji odmówiły stwierdzenia nieważności, wskazując m.in. na późniejsze postanowienie o sprostowaniu decyzji. Sąd administracyjny uchylił decyzje organów, stwierdzając nieważność pierwotnej decyzji z powodu braku udziału pierwotnego użytkownika wieczystego (A. S.) w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...]; stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 października 2004 r. sprawy ze skargi [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. I SA/Wa 145/04 UZASADNIENIE W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] Towarzystwo Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. wnosiło o uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. nr [...] z dnia [...] marca 2000 r. orzekającej o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności – w brzmieniu nadanym jej postanowieniem z dnia [...] września 2001 r. o sprostowaniu decyzji. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie podnosząc w szczególności, że postanowienie o sprostowaniu decyzji, wydane w trybie przepisu art. 113 § 1 k.p.a. nie podlega ocenie w postępowaniu o stwierdzenie nieważności tejże decyzji a ponadto wydanie tego rodzaju przedmiotowego postanowienia, które było całkowicie dopuszczalne, konwalidowało poprzednią wadliwość wspomnianej na wstępie decyzji. Z uwagi na wniosek zgłoszony przez skarżącą Spółkę w trybie przepisu art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz. 1270 ) niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Jak wynika z zebranego przez organy w niniejszej sprawie materiału dowodowego decyzją z dnia [...] marca 2000 r. nr [...] Prezydent Miasta K. orzekł o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania w prawo własności nieruchomości gruntowej, stanowiącej własność Skarbu Państwa, położonej w K. przy ulicy [...], oznaczonej jako działka nr [...], o powierzchni [...] m kw., ujawnionej w księdze wieczystej Kw Nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K. Decyzja powyższa została wydana na wniosek wieczystego użytkownika - A. S. W podstawie prawnej przedmiotowej decyzji powołane zostały przepisy art. 2 ust. 1 pkt 1, ust. 2 i 3, art. 44, art. 5 ust. 11 pkt 2 ust 1 a, 3, 4, 4a, 5 i 6a oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności ( Dz. U. Nr 65, poz. 764 z 1999 r. ). Decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2001 r. – działając na wniosek A. S., w trybie przepisu art. 155 k.p.a. – Prezydent Miasta K., za zgodą stron, dokonał zmiany decyzji o przekształceniu w ten sposób, że uzupełnił jej podstawę prawną przez dodanie zapisu, że wydając decyzję w dniu [...] marca 2000 r. działał jako starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Z uwagi na fakt, że zgodnie z istniejącą strukturą administracyjną Kraju w miastach na prawach powiatu nie ma urzędu starosty a zadania administracji rządowej wykonuje w nich prezydent miasta jako zadania zlecone, decyzja zmieniająca została w dniu [...] września 2001 r., w trybie przepisu art. 155 k.p.a., uchylona przez organ, który ją wydał. Decyzja uchylająca stała się ostateczna w dniu [...] września 2001 r. Następnie postanowieniem z dnia [...] września 2001 r., wydanym na zasadzie przepisu art. 113 k.p.a. oraz art. 94 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną ( Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm. ) organ orzekający - działając na żądanie A. S. - sprostował decyzję z dnia [...] września 2000 r. poprzez dodanie w jej podstawie prawnej zapisu, że wydając w/w decyzję wykonywał zadania z zakresu administracji rządowej. W dniu [...] marca 2001 r. A. S. zawarł ze [...] Towarzystwem Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. umowę notarialną mocą której przeniósł swoje uprawnienia do przedmiotowej nieruchomości na [...] Towarzystwo Budownictwa Społecznego. Towarzystwo to następnie wnioskiem z dnia [...] marca 2003 r. wystąpiło o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2000 r. o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania w prawo własności. W uzasadnieniu wniosku w szczególności podano, że wydający decyzję organ nie wskazał, że działa w imieniu Skarbu Państwa wykonując zadania z zakresu administracji rządowej. Okoliczność ta – zdaniem wnioskodawcy -powodowała zatem, że wydając przedmiotową decyzję Prezydent Miasta K. działał jako organ administracji samorządowej a zatem był organem niewłaściwym do wydania w/w decyzji. Ponadto podniesiono też, że w decyzji tej nie wskazany został przepis kompetencyjny tj. art. 6 ust. 2 zd. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia [...] września 1997 r. Decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2000 r. stojąc na stanowisku, iż w podstawie prawnej decyzji tej zostały podane m. in. przepisy art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 oraz 3 cytowanej ustawy z 1997 r. z których wynika, że wniosek o przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności odnośnie nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa jest rozpoznawany prze starostę lub prezydenta miasta na prawach powiatu wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej. Ponadto organ zauważył, iż przedmiotowa decyzja została postanowieniem z dnia [...] września 2001 r. sprostowana poprzez dodanie słów: "wykonując zadanie z zakresu administracji rządowej", które to postanowienie nie zostało zaskarżone i obecnie stanowi część integralną decyzji. Zatem zdaniem Wojewody w przedmiotowej sprawie nie zachodziła przesłanka wymieniona w przepisie art. 156 § 1 pkt 1 i 7 k.p.a., gdyż decyzję o przekształceniu prawa wydał Prezydent Miasta K. wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej a więc organ właściwy. W odwołaniu od powyższej decyzji [...] Towarzystwo Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. zakwestionowało zasadność wydania w tego rodzaju przypadku postanowienia o sprostowaniu decyzji, twierdząc, że była ona dotknięta wadą nie podlegającą konwalidacji w tym trybie i podnosząc, że decyzja ta była nieważną z powodu niewłaściwości organu, który ją wydał. Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swego stanowiska zauważył przedmiotowa decyzja nie jest obarczona wadą określona w przepisie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. tylko z tego powodu, że została wydana bez wyraźnego wskazania, że Prezydent Miasta K. działał jako organ wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, skoro istniały ustawowe podstawy do takiego działania. Organ powołał się w tym miejscu na stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2001 r. sygn. akt SA/Sz257/2001, iż samo przyjęcie niepełnego a nawet niewłaściwego nazewnictwa organu administracji publicznej nie skutkuje naruszeniem właściwości organu przy wydawaniu aktów administracyjnych. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Sądu, w której [...] Towarzystwo Budownictwa Społecznego Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. wniosło o jej uchylenie przytaczając argumentację przywołaną w odwołaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy czym – zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) – Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi jak również wskazaną w niej podstawą prawną. Jak wynika z dokumentacji zawartej w aktach sprawy postanowieniem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] lipca 2001 r. odmówiono A. S. dokonania wpisu w księdze wieczystej prawa własności przedmiotowego gruntu ze względu na stwierdzoną przez Sąd wadliwość decyzji, którą Prezydent Miasta K. dokonał przekształcenia prawa. Niespornym jest również, że przed wydaniem powyższego postanowienia, w dniu [...] marca 2003 r. został zawarty akt notarialny, w którym A. S. oświadczył, iż przenosi własność przedmiotowej nieruchomości na rzecz O. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. a następnie działający w imieniu tej Spółki przedstawiciele oświadczyli, iż przenoszą z kolei własność w/w nieruchomości na rzecz [...] Towarzystwa Budownictwa Społecznego Spółka z o.o. w K. Akt zawierał także wniosek do sądu o dokonanie wpisu prawa własności tejże nieruchomości na rzecz Towarzystwa ( kserokopia aktu w aktach sprawy ). Ponieważ w rezultacie nie doszło do wykreślenia przez sąd wieczystoksięgowy prawa wieczystego użytkowania gruntu przysługującego A. S. i w świetle treści księgi wieczystej Kw [...] prawo takie nadal mu przysługuje, należy uznać, że winien być on uczestniczyć na prawach strony w niniejszym postępowaniu. Interes prawny jego wyraża się dodatkowo także w tym, iż był on stroną postępowania zwykłego o przekształcenie prawa wieczystego użytkowania w prawo własności, zakończonego decyzją, będącą przedmiotem niniejszego postępowania nadzorczego. Skarżący zaś – ze względu na zakwestionowanie decyzji będącej podstawą powyższego aktu notarialnego i wspomnianą odmowę wpisu prawa własności przez sąd powszechny, nie może być w tej sytuacji traktowany w postępowaniu nadzwyczajnym jako następca prawny A. S. Z racji zawarcia wyżej wspomnianego aktu notarialnego [...] Towarzystwo Budownictwa Społecznego Spółka z o. o. w K. ma bowiem samoistny interes prawny do działania w niniejszej sprawie w charakterze strony. Z akt sprawy wynika, iż obie decyzje, które zostały wydane w niniejszej sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] marca 2000 r. nie zostały doręczone A. S. i nie brał on w ogóle udziału w tym postępowaniu. Ponieważ wadliwość ta zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - stanowić przesłankę do wznowienia postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił okoliczność tę z urzędu, nie wypowiadając się jednocześnie przy tym co do zasadności zarzutów zawartych w skardze. Przesądzenie bowiem na tym etapie sprawy o ich prawidłowości bądź bezzasadności mogłoby uniemożliwić stronie, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, zajęcie merytorycznego stanowiska. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - z mocy przepisów art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło