II OSK 920/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Eugeniusz Mzyk /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt II SA/Lu 413/04 w sprawie ze skargi S. C. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2004 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 30 listopada 2004 r. sygn. akt II SA/Lu 413/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę S. C. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2004r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. W uzasadnieniu wyroku Sąd Wojewódzki przytoczył następujące okoliczności sprawy : Inwestor S. C. przystąpił do budowy wiaty, na działce Nr. 280 położonej w O., pomiędzy budynkiem inwentarskim a stodołą wraz ze słupem murowanym o wymiarach 38x118 cm i zamontowaną na ścianie obiektu sąsiada belką stalową dwuteową NP-140 z jednospadowym dachem. Bezspornym w sprawie jest, że inwestor przystąpił do budowy obiektu nie posiadając pozwolenia na budowę jak również nie dokonał zgłoszenia budowy. Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2003 r. Nr [...], wydanym na podstawie art. 48 ust. 2, 3 i 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, orzeczono o wstrzymaniu robót i nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 31 stycznia 2004 r., zaświadczenia właściwego organu o zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, projektu budowlanego (w czterech egzemplarzach) uwzględniającego aktualny stan wiaty oraz pozwalającego na dokończenie robót budowlanych oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor S. C. nie spełnił, w wyznaczonym terminie obowiązków, określonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2003 r. Organ I instancji decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. nakazał rozbiórkę wiaty, która to decyzja została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2004 r. W ocenie Sądu Wojewódzkiego zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem albowiem organy obydwu instancji trafnie uznały, że stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, inwestor mógł rozpocząć roboty budowlane związane z realizacją wiaty - na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, którą inwestor nie dysponował. Nie była również możliwa legalizacja samowoli budowlanej z uwagi na niewykonanie nałożonych na niego obowiązków. W konsekwencji Sąd Wojewódzki podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, iż nakaz rozbiórki obiektu budowlanego w świetle poczynionych ustaleń był uzasadniony w myśl powołanych wyżej przepisów Prawa budowlanego wobec czego wniesiona przez S. C. skarga podlega oddaleniu. Skargę kasacyjną od tego powyższego wyroku z dnia 30 listopada 2004 r wniósł S. C. reprezentowany przez radcę prawnego J. Ł. Wnoszący skargę kasacyjną podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego - art. 48 ust. 1 w związku z art. 3 pkt. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane / Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm./ - przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegającą na przyjęciu, że do budowy wiaty gospodarczej skarżący mógł przystąpić dopiero po uzyskaniu pozwolenia na jej budowę, w sytuacji, gdy wybudowana przez niego wiata gospodarcza albo nie jest żadnym znanym prawu budowlanemu obiektem budowlanym, albo jest tylko niewielkim obiektem użytkowym przeznaczonym do składowania stałych odpadów wytworzonych w gospodarstwie domowym, czyli jest obiektem małej architektury, o jakim mowa w art. 3 pkt 4 lit. c Prawa budowlanego. Ograniczenie się natomiast Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Sądu Wojewódzkiego tylko do twierdzenia, iż to co wybudował skarżący jest wiatą gospodarczą lub obiektem budowlanym, bez podjęcia nawet próby sprecyzowania, czy jest to budynek, budowla czy obiekt małej architektury, świadczy o powierzchownym rozpatrzeniu sprawy i niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy, w wyniku czego naruszony został art. 7, art. 8 i art. 77 KPA. Biorąc pod uwagę definicje budynku, budowli i obiektu małej architektury, brak jest podstaw do jednoznacznego zakwalifikowania tego co wybudował skarżący do któregokolwiek z wymienionych obiektów budowlanych. Wnoszący skargę kasacyjną podniósł ponadto, że ciążący na nim obowiązek utrzymania posiadanej nieruchomości w należytej czystości i porządku wykonał w ten sposób, że miejsce pomiędzy stodołą i budynkiem inwentarskim przeznaczył na składowisko odpadów stałych wytworzonych w swoim gospodarstwie domowym, które jedynie osłonił dachem. Dlatego też, według twierdzeń skargi kasacyjnej, wiatę można co najwyżej zaliczyć do grupy niewielkich obiektów użytkowych służących utrzymaniu czystości i porządku na posesji, czyli do obiektu małej architektury, o jakim mowa w art. 3 pkt 4 lit. c Prawa budowlanego a zatem skarżący nie był zobowiązany do uzyskania pozwolenia na budowę, gdyż zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 22 Prawa budowlanego na budowę obiektów małej architektury nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Na tej podstawie w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2004r. oraz decyzji Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] czerwca 2004r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych podstaw zaskarżenia. Przede wszystkim chybione są wywody skargi kasacyjnej, podnoszące zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 8 i art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż nie stanowiły one podstawy wyrokowania i nie miały zastosowania przed Sądem Wojewódzkim. Jeśli natomiast odczytywać te zarzuty jako kwestionowanie stanowiska Sądu, uznającego za trafne ustalenia poczynione w zaskarżonej decyzji, to zarzutów tych nie można podzielić. Dodać przy tym należy, że wnoszący skargę kasacyjną, powołując naruszenie przepisów procesowych, w istocie ogranicza się wyłącznie do polemiki ze stanowiskiem Sądu i ustaleniami zaskarżonej decyzji. W istocie bowiem w skardze kasacyjnej podniesiony został zarzut ograniczenia się Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego tylko do twierdzenia, iż to co wybudował skarżący jest wiatą gospodarczą lub obiektem budowlanym, bez podjęcia próby sprecyzowania, czy jest to budynek, budowla czy obiekt małej architektury, co - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - świadczy o powierzchownym rozpatrzeniu sprawy i niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności mających istotny wpływ na wynik sprawy, w wyniku czego naruszony został art. 7, art. 8 i art. 77 kpa. W związku z tym zarzutem ponownie należy przypomnieć i podkreślić, że Sąd Wojewódzki nie stosował przepisu art. 7, art. 8 i art. 77, gdyż był zobligowany do stosowania przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.), a ta ustawa nie przewiduje, aby w postępowaniu przed sądem administracyjnym miały zastosowanie przepisy kpa. To zaś oznacza, że zarzutem naruszenia prawa materialnego strona skarżąca nie może zwalczać ustaleń faktycznych w sprawie. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2005r. sygn. akt FSK 1731/04, niepublikowany). Oparcie skargi kasacyjnej na podstawie naruszenia przepisów postępowania sądowego (art. 174 § 2 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.) jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza zakwestionować stan faktyczny, przyjęty przy wyrokowaniu przez sąd I instancji. (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2005r. sygn. akt FSK 2027/04, niepublikowany). Zatem wobec nieskutecznego podniesienia w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzutu naruszenia przepisów postępowania (procesowych) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę przyjmując stan faktyczny ustalony przez Sąd Wojewódzki w zaskarżonym wyroku. Chybiony jest również zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 48 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm./, który miałby polegać na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowanie oraz przyjęciu, że do budowy wiaty gospodarczej skarżący mógł przystąpić dopiero po uzyskaniu pozwolenia na jej budowę. Według twierdzeń skargi kasacyjnej wybudowana wiata albo nie jest żadnym znanym prawu budowlanemu obiektem budowlanym, albo jest tylko niewielkim obiektem użytkowym przeznaczonym do składowania stałych odpadów wytworzonych w gospodarstwie domowym skarżącego, czyli jest obiektem małej architektury, o jakim mowa w art. 3 pkt 4 lit. c Prawa budowlanego. Twierdzeń tych nie można podzielić, zaś zarzut naruszenia prawa materialnego nie jest uzasadniony. Uszło uwadze wnoszącego skargę kasacyjną, że w art. 29 ust. 1 pkt 22 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm./ wymienia się odrębnie zarówno wiaty jak i obiekty małej architektury, co jednoznacznie wykazuje, iż ustawodawca różnicuje te dwa pojęcia. Poza tym, stosownie do powołanego przepisu art. 29 Prawa budowlanego, jedynie wiaty o powierzchni zabudowy do 10 m2, nie wymagają pozwolenia na budowę. W konsekwencji wywody skargi kasacyjnej, że wiata należy do obiektów małej architektury, są dowolne. Jeśli do tego dodać, że strona wnosząca skargę kasacyjną nie kwestionowała również istotnej dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy kwestii, że inwestor nie skorzystał z możliwości legalizacji samowolnie wybudowanej wiaty, bowiem w wyznaczonym terminie nie zrealizował obowiązków nałożonych w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] września 2003r. prawidłowe było wydanie, w oparciu o przepis art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm./ decyzji o nakazaniu rozbiórki. W tym stanie rzeczy skoro podniesione w kasacji zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm./, orzekł jak w sentencji.