II SA/Ka 2504/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędzia NSA Łucja Franiczek /spr./ Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2004 r. sprawy ze skarg: 1) A Spółki z o.o., 2) E.C. i A.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza K. z dnia [...] nr [...], 2) orzeka, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżącej A Sp. z o.o. kwotę [...] /[...]/ złotych oraz na rzecz skarżących E.C. i A.C. solidarnie kwotę [...] /[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Po rozpatrzeniu wniosku B Sp. z o.o. decyzją z dnia [...],. nr [...], wydaną z up. Burmistrza Gminy K., ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy wieży stacji bazowej telefonii komórkowej oraz posadowieniu kontenera technologicznego na działce nr [...] w K. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ I instancji powołał przepisy art. 39, art. 40 ust. 1 i 3 oraz art. 46 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm./. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż inwestycja nie jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] /Dz.Urzęd. Woj. [...]. Nr 16 z [...] poz. 76 ze zm./, w świetle którego położona jest na terenie urządzeń usługowo-produkcyjnych rolnictwa /jednostka C1 – Symbol 3 PPU/. Przedłożony przez inwestora raport oddziaływania na środowisko, opracowany w związku z postanowieniem z dnia [...] wykazał zaś, iż projektowana inwestycja nie będzie wywierała negatywnego wpływu na zdrowie i życie ludzi i zwierząt przebywających w bezpośrednim sąsiedztwie. Nadto, organ I instancji powołał się na uzgodnienia ze Starostą K., dokonane postanowieniem z dnia [...] nr [...] oraz [...] Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym w K. /postanowienie z dnia [...] nr [...], utrzymane w mocy przez Głównego Inspektora Sanitarnego postanowieniem z dnia [...] nr [...]. Jednobrzmiące odwołania od powyższej decyzji wnieśli E. i A. małż. C. oraz A Sp. z o.o. Odwołujący się zarzucili, iż organ I instancji naruszył normy art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego, a nadto, nie wyjaśniono kwestii oddziaływania anteny na maszyny i urządzenia, funkcjonujące na działce sąsiedniej w związku z prowadzoną przez odwołujących się działalnością gospodarczą. Organ orzekający opierał się bowiem jedynie na wyjaśnieniach inwestora, pomijając dowód z umowy dzierżawy, która zdaniem odwołujących się, potwierdza możliwość kolizji pomiędzy pracą stacji telefonii komórkowej a innych urządzeń, sterowanych komputerowo. Po rozpatrzeniu powyższych odwołań zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego, sporne zamierzenie mieści się w pojęciu urządzeń usługowo-produkcyjnych, a zatem nie narusza ustaleń planu. Odnosząc się zaś do zarzutów odwołujących się, organ II instancji uznał je za nieuzasadnione w świetle sporządzonego raportu oddziaływania na środowisko, z którego wynika, że pola o wartościach wyższych od dopuszczalnej wartości poziomu promieniowania występować będą tylko na znacznych wysokościach /od około [...] m n.p.t./. W związku z tym dla istniejącego stanu zagospodarowania otoczenia nie ma potrzeby ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania. Z tych względów odwołań nie uwzględniono. W jednobrzmiących skargach na powyższą decyzję A Sp. z o.o. oraz E.C. i A.C. wnieśli o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W pierwszym rzędzie skarżący nie zgodzili sie ze stwierdzeniem organu o zgodności inwestycji z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, bowiem stacja bazowa telefonii komórkowej nie stanowi urządzeń usługowych lub produkcyjnych przeznaczonych dla rolnictwa. Skarżący zarzucili też, iż raport oddziaływania na środowisko nie porusza kwestii oddziaływania stacji na urządzenia sterowane radiowo. Nadto, podnieśli iż nie mogli uczestniczyć w postępowaniu w sprawie uzgodnienia w zakresie ochrony środowiska, gdyż Starostwo Powiatowe w K. nie przesłało im postanowienia w sprawie uzgodnienia inwestycji. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej. Zdaniem organu, skoro na wskazanym terenie prowadzona jest już działalność mogąca pogorszyć stan środowiska /m.in. ogólnodostępna stacja paliw Spółki A/, to brak podstaw do odmowy lokalizacji wieży telefonii komórkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, a zawarte w niej zarzuty należało w pełni podzielić. Zgodnie z treścią art. 40 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm./, obowiązującej w dacie orzekania przez organy obydwu instancji – w sprawach ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu orzeka się, w drodze decyzji, na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, po uzyskaniu uzgodnień lub decyzji wymaganych ustawą i przepisami szczególnymi. Z mocy art. 46a ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy, decyzja o warunkach zabudowy, sprzeczna z ustaleniami planu, obarczona jest sankcją nieważności. Tymczasem wbrew stanowisku organów administracji obydwu instancji, sporne zamierzenie inwestycyjne, polegające na budowie stacji telefonii komórkowej oraz posadowienia kontenera technologicznego, sprzeczne jest z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w dacie wydania decyzji. Działka nr [...] w K., położona jest bowiem na terenie, oznaczonym symbolem 3 RPU – "urządzenia usługowo-produkcyjne rolnictwa. Adaptacja istniejącej bazy SKR. Możliwość dalszej rozbudowy w kierunku płn. Zakaz lokalizacji obiektów i urządzeń uciążliwych w płd części terenu, przyległego do terenów budownictwa mieszkaniowego" /wyrys i wypis z tekstu planu, przywołanego przez organ I instancji, znajdującego się w aktach administracji/. Wykładnia językowa tekstu planu nie pozostawia żadnych wątpliwości, iż o ile możliwa jest rozbudowa istniejącej bazy SKP, to jedynie wówczas, gdy ma związek z urządzeniami usługowo-produkcyjnymi rolnictwa, co całkowicie przemilczono w motywach zaskarżonej decyzji. Pomijając dalszą kwestię dopuszczalności lokalizacji obiektów w południowej części terenu, przyległego do terenów budownictwa mieszkaniowego, należy jednoznacznie stwierdzić, iż sporne zamierzenie inwestycyjne nie ma żadnego związku z funkcjonowaniem rolnictwa. Wbrew argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę, dla oceny zgodności spornego zamierzenia z ustaleniami planu, nie ma znaczenia fakt, iż na wskazanym terenie prowadzona jest działalność mogąca pogorszyć środowisko /ogólnodostępna stacja paliw/. W niniejszym postępowaniu nie podlega bowiem badaniu zgodność z prawem innych decyzji administracyjnych. Nadto zasadnie podniesiono w skardze, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia trybu wymaganego uzgodnienia ze Starostą K. jako organem ochrony środowiska. Postępowanie niniejsze zostało wszczęte na wniosek, złożony w dniu [...], aczkolwiek nie wyjaśniono w toku postępowania. czy pełnomocnik został należycie umocowany przez inwestora. Wniosek ten został bowiem opatrzony podpisem M.Ż., zaś inwestor udzielił pełnomocnictwa firmie C /k. 14 akt adm./, podczas gdy pełnomocnikiem może być wyłącznie osoba fizyczna /art. 33 § 1 kpa/. Przy założeniu, iż postępowanie administracyjne zostało skutecznie wdrożone w dniu [...], a zatem pod rządami ustawy z dnia [...] o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko /Dz.U. Nr 109, poz. 1157 ze zm./, przepisy te miałyby zastosowanie nadal zgodnie z normą intertemporalną, zawartą w art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz zmianie niektórych ustaw /Dz.U. Nr 100, poz. 1085/. Zgodnie z treścią art. 27 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji..., decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydaje się po uzgodnieniu z właściwymi organami, o których mowa w art. 37, czyli Starostą oraz powiatowym inspektorem sanitarnym w odniesieniu do przedsięwzięcia, wymienionego w § 2 pkt 8 lit. k rozp. MOŚZNiL z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko /Dz.U. Nr 93, poz. 589 ze zm./. Postanowienia ustawy w tym zakresie nie były wówczas zsynchronizowane z regulacją art. 12 ust. 1a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej /Dz.U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm./, jako że w sprawach higieny radiacyjnej od dnia 1 stycznia 2002 r. właściwy był wojewódzki inspektor sanitarny, który to organ dokonał uzgodnienia w niniejszej sprawie. Gdy zaś idzie o wymagane uzgodnienie ze Starostą K., postanowienie z dnia [...] zostało wydane z naruszeniem art. 106 § 2 i 5 kpa. Organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska, zawiadamia o tym stronę, zaś zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Pod pojęciem strony należy zaś rozumieć podmioty, wymienione w art. 28 kpa, czyli wszystkie strony danego postępowania administracyjnego. Tymczasem w niniejszej sprawie organ orzekający występując do Starosty K. /pismo z dnia [...] – k. 24 akt adm./, powiadomił o tym fakcie jedynie wnioskodawcę, a w konsekwencji – organ współdziałający doręczył postanowienie z dnia [...] również tylko wnioskodawcy. Taki stan rzeczy pozbawił skarżących prawa strony, przede wszystkim w zakresie możliwości wniesienia zażalenia. W konsekwencji, przyjąć należy, iż decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu /art. 145 § 1 pkt 6 kpa/. Wreszcie, przedłożony przez inwestora raport oddziaływania na środowisko, aczkolwiek stwierdza we wnioskach końcowych, iż zainstalowane urządzenia nadzorcze nie będą oddziaływać w sposób niekorzystny m.in. na dobra materialne, jednakże nie zawiera bliższych rozważań w tym zakresie co do obaw skarżących o wpływie inwestycji na funkcjonujące urządzenia w ich przedsiębiorstwach. Z tych wszystkich względów decyzje organów nie mogły się ostać jako wydane z naruszeniem prawa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu administracyjnym /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./. Stwierdzenie nieważności decyzji organów obydwu instancji uzasadnia bowiem przepis art. 46a ust. 1 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Orzeczenie o niewykonalności zaskarżonej decyzji oparto na przepisie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania, obejmujących wpis sądowy oraz wynagrodzenie pełnomocnika w osobie radcy prawnego, rozstrzygnięto po myśli art. 200, art. 205 § 1 i 2 oraz art. 203 tej ustawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy – o ile sporne zamierzenie nie zostało zrealizowane – należy w pierwszym rzędzie wyjaśnić kwestię umocowania do złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Organy administracji winny także uwzględnić zmianę stanu prawnego. Rozpatrzenie wniosku winno nastąpić na gruncie aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm./. Zgodnie z normą intertemporalną, zawarta w art. 85 ust. 1 tej ustawy, przepisy dotychczasowe mają bowiem jedynie zastosowanie do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia ustawy w życie. W wyniku uchylenia decyzji ostatecznej na mocy orzeczenia sądu, ponowne rozpoznanie sprawy winno nastąpić na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Analogiczne stanowisko należy zająć co do zastosowania ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska /Dz.U. Nr 62, poz. 627 ze zm./ w związku z treścią art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska... Wskazać też należy na utratę ważności planu zagospodarowania przestrzennego, uchwalonego przed dniem 1 stycznia 1995 r. /art. 87 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym/. Wreszcie, wyjaśnić przyjdzie, iż sporna inwestycja nie ma charakteru inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jako że nie stanowi realizacji celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm./. Zdaniem składu orzekającego, cele publiczne realizuje wyłącznie Skarb Państwa lub gmina w zakresie obowiązków, nałożonych ustawami. Realizacja inwestycji celu publicznego uzasadnia wówczas wywłaszczenie nieruchomości /art.112 ust. 1 powołanej ustawy/. Realizacja inwestycji w zakresie łączności przez inne podmioty gospodarcze nie może uzasadniać wywłaszczenia, a zatem nie są inwestycje celu publicznego, wymienione w art. 6 cyt. ustawy. SJ/