II SA/Gd 148/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. I. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 22 listopada 2001 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 31 sierpnia 2001 r., nr [...], 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz W. I. K. kwotę 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 22 listopada 2001 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142/1997 r. poz. 950 z późn. zm.) utrzymał w mocy swą decyzję z dnia 31 sierpnia 2001 r. Nr [...] o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania W. I. K. uprawnień kombatanckich. Z uzasadnienia decyzji wynika, że W. I. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po terminie ustawowym wynikającym z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, który upłynął z dniem 31 grudnia 1998 r. Uchybienie tego terminu powoduje bezskuteczność złożonego wniosku i czyni bezprzedmiotowym wszczęte postępowanie administracyjne, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 k.p.a. W. I. K. wniósł skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w jego ocenie praw nabytych podczas okresu okupacji hitlerowskiej nie może cofać ustawa, o której istnieniu skarżący nie wiedział. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 142 z 1997 r. poz. 950 ze. zm.) zakreślał ostateczny termin na składanie wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce do dnia 31 grudnia 1998 r. oraz przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski do dnia 31 grudnia 1999 r. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003 r. sygn. akt SK 4/02 (publ. D. U. 72 poz. 658) uznał określenie terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich zawarte w art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego za niezgodne z art. 2 i 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Na podstawie art. 190 ust. 3 Konstytucji, przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego utracił moc obowiązującą z dniem 29 kwietnia 2003 r. Zgodnie z art. 145 a kodeksu postępowania administracyjnego orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja stanowi podstawę wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. b prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Zaistnienie przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego wynikającej z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w sprawie niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji, uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 1999 r. IV SA 1360/97 Lex Nr 47852, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 1999 r. sygn. akt II SA 1294/99 Lex Nr 46246). Podstawą prawną zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej był art. .22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, którego niekonstytucyjność została stwierdzona wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, w związku z czym w sprawie zachodzi podstawa wznowienia postępowania. Zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca podlegały zatem uchyleniu na podstawie art. 145 § pkt 1 lit b w związku z art. 135 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec zaistnienia w niniejszej sprawie naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, sprawę na podstawie art. 119 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznano w postępowaniu uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym (art. 120 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) w składzie jednoosobowym (art. 16 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W związku z uwzględnieniem skargi, Sąd na podstawie art. 200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądził na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania – uiszczonego w sprawie wpisu sądowego. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie takie jest bowiem obligatoryjne tylko w przypadku, gdy zaskarżona decyzja nadaje się z istoty swej do wykonania. Ponieważ zaskarżona i uchylona decyzja dotyczyła umorzenia postępowania w sprawie przyznania uprawnień kombatanckich i nie podlegała wykonaniu, orzekanie o możliwości jej wykonania było bezprzedmiotowe.