III SAB/Lu 9/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita,, Sędzia NSA Marek Zalewski /spr./, Protokolant Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2004r. sprawy ze skargi T. S. na bezczynność Powiatowego Rzecznika Konsumentów w przedmiocie odpłatnego przejęcia instalacji i urządzeń elektrycznych i gazowych oddala skargę. T. S. w dniu [...] czerwca 2004 r. złożył skargę na bezczynność Powiatowego Rzecznika Konsumentów w P. do Biura Rady Powiatu w P., który po zapoznaniu się z wnioskiem skarżącego, pismem z dnia [...] czerwca 2004 r. poinformował, że nie znalazł podstawy prawnej dającej możliwość załatwienia spawy wnioskodawcy zgodnie z jego oczekiwaniami oraz powiadomił, że nie będzie podejmował dalszych czynności. Przewodniczący Rady Powiatu pismem z dnia [...] czerwca 2004 r. przekazał skargę do rozpatrzenia Staroście P.. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] czerwca 2004 r. Starosta P. wskazał, ze uznaje ją za bezzasadną. W dniu [...] lipca 2004 r. T. S. złożył skargę na bezczynność Powiatowego Rzecznika Konsumentów w P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, podnosząc, iż rzecznik nie wszczął postępowania w sprawie, ani nie wydał postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie nadużycia praktyk monopolistycznych. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] lipca 2004 r. organ wskazał, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że wnioskiem z dnia [...] lutego 2004 r. skierowanym do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w W. T. S. wszczął postępowanie w sprawie odpłatnego przejęcia instalacji energetycznych i urządzeń gazowych przez Zakład Energetyczny w P. i Zakład Gazowniczy w K.. Departament prawny Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w W. pismem z dnia [...] marca 2004 r. przedmiotowy wniosek przekazał do rozpatrzenia Powiatowemu Rzecznikowi Konsumentów w P.. Powiatowy Rzecznik Konsumentów w P. pismem z dnia [...] kwietnia 2004 r. zwrócił się z prośbą do UOKiK w W. o przekazanie kserokopii korespondencji prowadzonej ze skarżącym i jednocześnie w dniu [...] kwietnia 2004 r. zwrócił się do skarżącego o przedłożenie dokumentów w przedmiotowej sprawie. Po przeanalizowaniu dokumentów otrzymanych z UOKiK w dniu [...] maja 2004 r. oraz od skarżącego w dniu [...] kwietnia 2004 r., Powiatowy Rzecznik Konsumentów w P. pismem z dnia [...] czerwca 2004r. znak: [...] poinformował T. S. o braku podstaw prawnych pozytywnego załatwienia jego wniosku w sprawie odpłatnego przejęcia instalacji energetycznych przez ZE w P. i instalacji gazowych przez Zakład Gazowniczy w K.. Postanowieniem wydanym przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów delegatura w L. z dnia [...] lutego 2004 r. odmówiono T. S. wszczęcia postępowania antymonopolowego w sprawie stosowania przez Zakłady Energetyczne [...] S.A oraz K. Spółkę Gazownictwa sp. z. o. o. w T. praktyk ograniczających konkurencję polegających na odmowie odpłatnego przejęcia instalacji i urządzeń energetycznych. Z treści uzasadnienia wynika, że wymienione Zakłady nie naruszyły zakazów określonych w art. 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. nr 86, poz. 804). Natomiast z treści odpowiedzi udzielonej przez Zakłady Energetyczne [...] w L. wynika, że przekazanie urządzeń energetycznych na ich rzecz nastąpiło w 1974 r. zaś urządzenia gazowe przekazane zostały na własność PGNiG w 1988 r. Z tych względów zgłaszane przez T. S. roszczenia w świetle art. 118 kc uległy przedawnieniu. W związku z powyższym ustalono, że odpowiedź udzielona wnioskodawcy przez Powiatowego Rzecznika Konsumentów w P. odpowiada stanowi faktycznemu ustalonemu w przedmiotowej sprawie. Bezczynności i przewlekłości postępowania nie stwierdzono w związku z czym uznano skargę za bezzasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Z uregulowań prawnych dotyczących Powiatowego Rzecznika Praw Konsumentów, zawartych w dziale IV rozdział II ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. nr 86 poz. 804 z późn. zm.) wynika specyficzna formuła funkcjonowania tego organu. Zgodnie z art. 34 ust. 1 uokik - Zadania samorządu powiatowego w zakresie ochrony praw konsumentów wykonuje powiatowy (miejski) rzecznik konsumentów, zwany dalej "rzecznikiem konsumentów". Zadania te są wskazane w art. 4 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., nr 142 poz. 1592 z późn. zm.), który wskazuje, że powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie (m. in.) ochrony praw konsumenta. Rzecznik konsumentów jest bezpośrednio podporządkowany radzie i ponosi przed nią odpowiedzialność (art. 35 ust. 3 uokik). Rzecznik konsumentów jest zatrudniony w starostwie powiatowym. Do zadań rzecznika konsumentów w szczególności należy: 1) zapewnienie bezpłatnego poradnictwa konsumenckiego i informacji prawnej w zakresie ochrony interesów konsumentów; 2) składanie wniosków w sprawie stanowienia i zmiany przepisów prawa miejscowego w zakresie ochrony interesów konsumentów; 3) występowanie do przedsiębiorców w sprawach ochrony praw i interesów konsumentów; 4) współdziałanie z właściwymi miejscowo delegaturami Urzędu, organami Inspekcji Handlowej oraz organizacjami konsumenckimi; 5) wykonywanie innych zadań określonych w ustawie lub w przepisach odrębnych. Inne uprawnienia rzecznika realizowane przed sądem powszechnym w postępowaniu cywilnym wynikają z art. 63 3 - 63 4 kpc. Rzecznik konsumentów (na równi np. z Rzecznikiem Praw Obywatelskich, rzecznikiem ubezpieczonych oraz organizacją konsumencką) może wystąpić do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów (art. 100 a ust. 1 uokik). Brak takiego wystąpienia (lub wydania postanowienia o odmowie wystąpienia) skarżący uznał za bezczynność rzecznika w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Jest to stanowisko niesłuszne. Rzecznik konsumentów nie rozstrzyga indywidualnej sprawy w drodze decyzji administracyjnej (art. 1 ust. 1 kpa), a zatem i nie prowadzi postępowania administracyjnego w zakresie przygotowania się do wystąpienia (podobnie jak tego nie czyni np. Rzecznik Praw Obywatelskich), a brak wystąpienia nie może być uznawany za bezczynność organu, nawet jeśli podano zbyt zwięzłą motywację takiego stanowiska. Rola rzecznika konsumentów ogranicza się w tym zakresie jedynie do niewiążącego wystąpienia do uprawnionego organu o wszczęcie postępowania administracyjnego. Nie wydaje się zatem słuszne założenie, że do wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego konieczne jest wszczęcie odrębnego postępowania administracyjnego, konsumującego się wydaniem nie sprecyzowanego orzeczenia (trudno przy tym dopatrywać się celowości wydawania decyzji w zakresie złożenia wniosku), zwłaszcza że ustawa trybu takiego nie przewiduje. Mając powyższe na uwadze Sad nie podziela argumentów wskazanych w uzasadnieniu skargi. Nie stwierdzając zatem uchybień postępowania mających wpływ na wynik postępowania, ani nieprawidłowej interpretacji norm prawa materialnego, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270), Sąd skargę oddalił.