V SA/Wa 2149/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska Sędziowie : NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.) asesor sądowy Andrzej Kania Protokolant : Rafał Dul po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia[...]czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich - oddala skargę - Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt. 1 kpa oraz art. 4 ust. 1 pkt.1 lit.b ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( t. j. Dz. U. z 1997 r., Nr 142, poz. 950 z późn. zm. ) po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...]o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich J.K.. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 17, poz. 75 ze zm.) uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego przebywając w innych miejscach odosobnienia w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. J. K., urodzona w dniu[...]kwietnia 1941 roku, domaga się przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie hitlerowskim w D. w listopadzie 1940 roku .Wnioskodawczyni nie przebywała więc w obozie hitlerowskim w D. w listopadzie 1940 r. , a zatem nie spełnia ustawowych przesłanek przyznania uprawnień kombatanckich. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J.K. kwestionuje zasadność odmowy przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu z tytułu pobytu w obozie hitlerowskim w D. w listopadzie 1940 roku. Wskazuje, że jej matka wraz z całą rodziną była wysiedlona i osadzona w obozie w D. w listopadzie 1940 roku. W tym czasie była w 5 miesiącu ciąży. Niedogodności i szykany związane z pobytem matki w obozie spowodowały nierównowagę w rozwoju skarżącej jako dziecka i miały wpływ na jej psychikę, była więc represjonowana i powinny być jej przyznane uprawnienia kombatanckie. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosił o jej oddalenie podnosząc argumenty zbieżne z treścią zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Przepis art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( t. j. Dz. U. Z 1997r.,Nr 142, poz. 950 ze zm. ) określa warunki, do których spełnienia zależy przyznanie uprawnień kombatanckich. O spełnieniu warunków, o których mowa w art. 21 orzeka Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na podstawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej ( art. 22 ust. 1 ustawy ). We wniosku z dnia 30.09.2003 r. o przyznanie uprawnień kombatanckich skarżąca powołała się na fakt przebywania jej matki w ciąży w okresie od [..] do [...] listopada 1940 roku w obozie hitlerowskim w D., a więc represje określone w art. 4. ust. 1 pkt. 1 lit. b cyt. ustawy. Skarżąca urodziła się [...] kwietnia 1941 roku, a więc po upływie 5 miesięcy od tego faktu. Dla rozstrzygnięcia sprawy istotna jest zatem okoliczność, czy w świetle przepisów obowiązujących w dacie wydania zaskarżonej decyzji, istnieją podstawy do uznania, że pojęcie "osoba podlegająca represjom w innych miejsca odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa" oznacza również dziecko poczęte, jeżeli urodziło się żywe. W ocenie Sądu podstawy takie nie istnieją i pojęcie "osoba" użyte w art. 1 ust. 1 ustawy kombatanckiej i dotyczące również czasu przebywania w hitlerowskich obozach koncentracyjnych (art. 3 pkt 2 ustawy) odnosi się jedynie do osób fizycznych. Osobą fizyczną jest człowiek od chwili urodzenia i od tej chwili posiada on zdolność prawną ( art. 8 kc ). Obowiązujący od 16.03.1993 r. przepis art. 8 § 2 kc - przyznający zdolność prawną również dziecku poczętemu, pod warunkiem, że urodziło się żywe - został uchylony w dniu 4.01.1997 r. W dacie wydawania zaskarżonej decyzji więc nie obowiązywał. Z chwilą uchylenia przepisu art. 8 § 2 kc utraciło też aktualność stanowisko Sądu Najwyższego prezentowane m. inn. w wyroku z dnia 29.05.1996 IIIARN 96/95 (OSNP 1996/24/366) w którym, opierając się właśnie na treści obowiązującego wówczas przepisu art. 8 § 2 kc , przyjęto, że "pojęcie osoba podlegająca represjom w hitlerowskich obozach koncentracyjnych" oznacza również dziecko poczęte, jeżeli urodziło się żywe. Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz treść art. 22 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt. 1 lit. b omawianej ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. należy stwierdzić, ze Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów miał podstawę do wydania decyzji odmawiającej przyznania J.K. uprawnień kombatanckich i w takiej decyzji nie można dopatrzyć się naruszenia tych przepisów, jak również przepisów postępowania dowodowego. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku.