I SA/Gl 340/04

W o j e w ó d z k i S ą d A d m i n i s t r a c y j n y w G l i w i c a c h w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Eugeniusz Christ Sędziowie : NSA Marek Kołaczek – spr. NSA Przemysław Dumana Protokolant: Minika Adamus po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), stwierdziła, że odwołanie D. P. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia [...] r. nr [...] określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za okres od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 1998 r. w wysokości 2.738,00 zł, zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej w pierwszej kolejności omówił uregulowania przepisów art. 233 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej dotyczące wnoszenia odwołań. Następnie skonstatował, że z akt sprawy wynika, iż decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z dnia [...] r. została doręczona podatnikowi w tym samym dniu tj. [...] r. wobec czego termin do wniesienia odwołania w przedmiotowej sprawie upłynął w dniu [...] r. Zaznaczył, że odwołanie od ww. decyzji podatnik złożył osobiście w biurze podawczym Urzędu Skarbowego w dniu [...] r. Wobec powyższego Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem 14 dniowego terminu przewidzianego do jego złożenia. W skardze do Sądu Administracyjnego D. P. nie wniósł żadnych merytorycznych zarzutów przeciwko powyższemu postanowieniu. W uzasadnieniu skargi podniósł, że decyzję Urzędu Skarbowego otrzymał nie [...] r. a nie [...] r. Zaznaczył, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji przy jego podpisie data odbioru została dopisana przez kogoś innego, innym długopisem. Na swoim egzemplarzu decyzji wpisał faktyczną datę odbioru tj. [...] r. Dodał, że gdyby decyzję odebrał dzień wcześniej, to odwołanie również złożyłby również dzień wcześniej, bo było ono dla niego bardzo ważne i dlatego pilnował, aby go nie przekroczyć. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Dodatkowo zauważył, że okoliczności doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. zostały wnikliwie zbadane przez organy podatkowe. Z ustaleń tych wynika, że B. S. otrzymała w dniu [...] r. około godz. 16oo przesyłkę poleconą adresowaną do D. P. celem doręczenia pod wskazany adres zamieszkania strony. Pracownica Urzędu Skarbowego doręczyła tę przesyłkę w późnych godzinach popołudniowych około godz. 18oo w dniu [...] r. D. P., prosząc o "potwierdzenie odbioru przesyłki z datą i podpisem". Podatnik jednak nie umieścił daty przy podpisie i datę [...] r. dopisała własnoręcznie. Oświadczenie B. S. z dnia [...] r. zawierające powyższe wyjaśnienia znajdują się w aktach sprawy. Dodano, że fakt doręczenia D. P. decyzji przez gońca w dniu [...] r. potwierdzają również wyjaśnienia pracownika Kancelarii Ogólnej Urzędu Skarbowego w M. – I. Z.. W oświadczeniu z dnia [...] r. I. Z. wyjaśniła bowiem, że dnia [...] r. przekazała sporną przesyłkę poleconą B. S., a następnego dnia około godz. 9oo rano B. S. zwróciła potwierdzenie odbioru ww. przesyłki do Kancelarii Ogólnej Urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Istota sporu sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy decyzja organu pierwszej instancji doręczona została w sposób prawidłowy, bowiem odpowiedź ta w sposób oczywisty skutkuje na ocenę legalności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., opartego o przepis art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), stwierdzającego, że odwołanie od tej decyzji wniesione zostało po upływie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania. Zgodnie z przepisami powołanej wyżej ustawy, organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez upoważnione osoby (art. 144 Ordynacji podatkowej), przy czym osobom fizycznym doręczenia dokonuje się w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, siedzibie organu podatkowego, ewentualnie w miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 148 Ordynacji podatkowej). Przepis art. 144 Ordynacji podatkowej jest odpowiednikiem art. 39 kpa i formułuje zasadę oficjalności doręczeń. To na organie ciąży w całości odpowiedzialność za doręczenie. Z adnotacji znajdującej się na odwrocie "potwierdzenia odbioru" wynika, że decyzję doręczono bezpośrednio adresatowi. Podstawowym dowodem doręczenia pisma jest pokwitowanie (art. 152 § 1 Ordynacji podatkowej), które składa się z dwu elementów: podpisu odbierającego oraz oznaczenia daty doręczenia przez odbierającego. Data powinna być wpisana przez odbiorcę, który – jak stanowi przepis – potwierdza odbiór "ze wskazaniem daty doręczenia". Wprowadzenie takiego wymogu pomaga stronie postępowania zabezpieczyć swoje interesy, gdy z terminu doręczenia zechce ona wywodzić skutki prawne. Praktyka wpisywania daty przez doręczającego lub wskazywania jej przez odbicie stempla (datownika) stanowi czasem ułatwienie dla odbiorcy, ale nie może prowadzić do powstania wątpliwości, czy odpowiada rzeczywistej dacie (por. B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki w Ordynacja podatkowa – Komentarz 2003, Oficyna Wydawnicza UNIMEX, s.547). Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że pokwitowanie odbioru spornej decyzji nie odpowiada wymogom określonym w art.152 Ordynacji podatkowej i w związku ze stanowczymi twierdzeniami strony, co do faktycznej daty doręczenia decyzji, właśnie ta data jest wątpliwa. Organ podatkowy przeprowadził w tej kwestii wprawdzie postępowanie, bowiem stosowne wyjaśnienia złożyły na piśmie zarówno osoba doręczająca jak i pracownica Kancelarii Ogólnej Urzędu Skarbowego w M., ale postępowanie to nie usunęło – zdaniem Sądu - wszystkich wątpliwości. Zwrócić należy uwagę na fakt, że z oświadczenia I. Z. wynika, że w dniu [...] r. około godz. 14oo otrzymała do doręczenia przez gońca przesyłkę adresowaną do skarżącego. O fakcie tym poinformowała gońca około 16oo i przekazała B. S. przesyłkę do doręczenia. Nie wyjaśniono natomiast kiedy i dlaczego sporną przesyłkę ujęto w wykazie przesyłek przygotowanych do wysyłki przez Pocztę oraz kiedy wykreślono ten zapis nanosząc adnotację "doręczono przez gońca [...] r.". Ustalenie powyższych okoliczności pozwoli na rozstrzygnięcie wątpliwości czy sporna przesyłka doręczona została [...] czy też [...] r. W wypadku gdy istnieją wątpliwości co do faktycznej daty doręczenia pisma stronie należy przeprowadzić wszelkie dowody umożliwiające ustalenie tej daty w sposób pewny. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy przeprowadzić wszelkie dowody, nie wyłączając dowodu z przesłuchania osób, których podpisy figurują na dowodzie doręczenia, w celu ustalenia faktycznej daty doręczenia decyzji stronie skarżącej. Ocena skuteczności doręczenia winna nastąpić w oparciu o art. 144, 152 Ordynacji podatkowej. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach rozstrzygnięto zgodnie z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).