II SAB/Wa 337/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek, Sędzia WSA Maria Werpachowska (spraw.), Asesor Andrzej Kołodziej, Protokolant Paweł Groński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2005 r. sprawy ze skargi E. D. na bezczynność Ministra Sprawiedliwości w przedmiocie wydana zaświadczenia Zobowiązuje Ministra Sprawiedliwości do rozpatrzenia wniosku E. D. z dnia [...] sierpnia 2004 r. w przedmiocie wydania zaświadczenia o żądanej treści w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku Pan E. D. w skardze z dnia [...] września 2004 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucił Ministrowi Sprawiedliwości bezczynność w sprawie realizacji wniosku z dnia [...] sierpnia 2004 r. w przedmiocie wydania urzędowego zaświadczenia, że "stempel o treści: Sąd Rejonowy w [...] ul. [...] tel. [...] egzekucja należności nie był i nie jest legalnie używany z braku decyzji właściwego w sprawie Ministra Sprawiedliwości". W uzasadnieniu wskazał, że interes prawny w uzyskaniu powyższego zaświadczenia w zakresie potwierdzenia stanu prawnego polega na dążeniu do zakwestionowania i wyjaśnienia pochodzenia korespondencji doręczonej w 1999 r. opatrzonej odciskiem stempla o wskazanej wyżej treści. Wniosek złożył osobiście w dniu [...] sierpnia 2004 r. w Biurze Podawczym Ministerstwa Sprawiedliwości, a [...] sierpnia 2004 r. w ramach przyjęć interesantów uzyskał informację, że zaświadczenia nie ma, a pismo przekazano Prezesowi Sądu Okręgowego w [...]., od którego należy oczekiwać odpowiedzi. Następnie [...] września 2004 r. doręczone zostało mu pismo z Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia [...] września 2004 r. kierowane do Prezesa Sądu Okręgowego w [...]., zawierające prośbę o zlecenie udzielenia zainteresowanemu stosownych wyjaśnień w sprawie prawidłowości pieczęci Sądu Rejonowego w [...]. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł na postawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi o umorzenie postępowania. Przyznał, że skarżący w piśmie z dnia [...] sierpnia 2004 r. zwrócił się z wnioskiem o wydanie urzędowego zaświadczenia, że "stempel o treści: Sąd Rejonowy w [...]. ul. [...] tel. [...] egzekucja należności nie był i nie jest legalnie używany z braku decyzji właściwego w sprawie Ministra Sprawiedliwości". Przedmiotowe pismo przekazano w dniu [...] września 2004 r. za pismem nr [...] Prezesowi Sądu Okręgowego w [...]. do stosownego załatwienia i udzielenia odpowiedzi, gdyż zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych /Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), wykonuje on zadanie z zakresu nadzoru nad działalnością podległych mu sądów i był władny do zbadania legalności zakwestionowanej przez Pana E. D. pieczęci. Prezes Sądu Okręgowego w [...]. w piśmie z dnia [...] października 2004 r. skierowanym do skarżącego, a przesłanym Ministerstwu Sprawiedliwości do wiadomości, wyjaśnił wszystkie interesujące Pana E. D. kwestie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Pan E. D. przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uczynił bezczynność Ministra Sprawiedliwości polegającą na niewydaniu, zgodnie z jego wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2004 r., zaświadczenia o żądanej treści, że "stempel o treści: Sąd Rejonowy w [...]. ul. [...] tel. [...] egzekucja należności nie był i nie jest legalnie używany z braku decyzji właściwego w sprawie Ministra Sprawiedliwości" Zarzut bezczynności organu, zawsze musi być rozpatrywany na gruncie konkretnej regulacji prawnej. Regulacja ta - tryb wydawania zaświadczeń zawarta jest w Dziale VII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej kpa./. Zgodnie z treścią art. 217 § 1 i 2 kpa wydanie zaświadczenia następuje jedynie na wniosek zainteresowanego, a osoba ta może je uzyskać w dwóch przypadkach - po pierwsze, gdy urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, oraz po drugie, gdy zainteresowany ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 7 dni - § 3 wskazanego przepisu. Wynika stąd, że zaświadczenie jest urzędowym poświadczeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Organ administracyjny może odmówić wydania zaświadczenia m. in. w sytuacji, gdy wnoszący podanie żąda potwierdzenia okoliczności faktycznych lub stanu prawnego, które nie wynikają z ewidencji i rejestrów lub innych danych będących w posiadaniu tego organu (art. 218 § 1 kpa a contrario) albo gdy żąda poświadczenia nieprawdy. Wydanie zaświadczenia określonej treści konkretnemu podmiotowi może być poprzedzone stosownym postępowaniem wyjaśniającym, którego zakres wynika nie tylko z żądania osoby zainteresowanej, lecz również z oceny możliwości spełnienia tego żądania przez organ administracji publicznej. Postępowanie wyjaśniające prowadzone zgodnie z art. 218 § 2 kpa musi się odnosić do faktów i okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów, czy zbioru danych. Główną rolę przy ustaleniu treści zaświadczenia pełnią więc dane z ewidencji, rejestrów i zbiorów dokumentów będących w posiadaniu organu właściwego do wydania zaświadczenia. Trzeba także podkreślić, że skoro zaświadczenie jest przewidzianym w przepisach prawa potwierdzeniem określonego stanu rzeczy przez właściwy organ państwowy na żądanie osoby zainteresowanej, to z tego wynika, że w przypadku gdy problematyka, której dotyczy żądanie strony jest sporna, wydanie zaświadczenia żądanej treści nie jest możliwe. Odmowa wydania zaświadczenia następuje w drodze postanowienia. Ma ona miejsce wówczas, gdy organ jest niewłaściwy, gdy nie dysponuje danymi, a strona domagała się tego zaświadczenia ze względu na swój interes prawny, gdy strona nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, a brak przepisu nakazującego wydanie takiego zaświadczenia, a także gdy organ nie może spełnić żądania odnośnie treści. Na postanowienie to służy zażalenie. W świetle powyższego nasuwa się wniosek, że dla wydania zaświadczenia przez organ administracji jest konieczne: złożenie przez zainteresowanego stosownego wniosku, występowanie interesu prawnego, lub nakazu wynikającego z przepisu prawa oraz istnienie stosownego zbioru informacji co do faktów lub stanu prawnego. W rozpoznawanej sprawie Minister Sprawiedliwości mimo wyraźnego wniosku skarżącego o wydanie zaświadczenia określonej treści, wniosek ten przekazał w trybie art. 37 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych /Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) do rozpoznania Prezesowi Sądu Okręgowego w [...]., który udzielił Panu E. D. stosownych wyjaśnień. Wyjaśnienia te nie mogą stanowić załatwienia sprawy, bowiem skarżący domagał się od organu wydania zaświadczenia o określonej treści i do dnia rozpoznania sprawy przez Sąd takiego nie uzyskał, jak również organ nie wydał postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. Jak zostało już podkreślone organ związany jest wnioskiem osoby zainteresowanej. Zatem bezczynność organu, na gruncie wskazanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, polega na tym, że Minister Sprawiedliwości zobowiązany do podjęcia działań w przedmiocie wydania zaświadczenia takich działań nie podejmuje. Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ zobowiązał Ministra Sprawiedliwości do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] września 2004 r. w przedmiocie wydania zaświadczenia o żądanej treści.