II SA/Łd 1471/03
WyrokWSA w Łodzi2004-03-17
Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Małgorzata Stahl, Anna Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nowelizacja przepisów Prawa budowlanego, która dopuszcza możliwość legalizacji samowoli budowlanej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA oddalającym skargę na nakaz rozbiórki?Ratio decidendi
Nowelizacja przepisów Prawa budowlanego, która dopuszcza możliwość legalizacji samowoli budowlanej, nie stanowi samoistnej podstawy do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA. Przesłanki wznowienia postępowania są ściśle określone w przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie obejmują zmian stanu prawnego wprowadzonych po wydaniu orzeczenia. Ponadto, późniejsze wykrycie okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, wymaga, aby strona nie mogła z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu z przyczyn obiektywnych, a nie z powodu zaniedbania lub błędnej oceny.Stan faktyczny
Skarżący R. K. złożył wniosek o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA z dnia 22 stycznia 2002 r., który oddalił jego skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę utwardzenia działki. Jako podstawę wznowienia wskazał nowelizację Prawa budowlanego z dnia 27 marca 2003 r., która dopuszcza możliwość legalizacji samowoli budowlanej, oraz wykrycie w aktach administracyjnych 'kartki informacyjnej' dotyczącej formy zgłoszenia robót budowlanych, z której nie mógł skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na wniosek podniósł, że nowelizacja Prawa budowlanego nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Zygmunt Zgierski, Sędziowie: NSA: Małgorzata Stahl, Anna Stępień (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2002 r. sygn. II SA/Łd 2138/98 w przedmiocie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] dotyczącej nakazu rozbiórki oddala skargę
Wyrokiem z dnia 22 stycznia 2002r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Łd 2138/98 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę R. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], Nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki utwardzenia działki położonej w B., gm. P., dokonanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę.
W dniu 25 września 2003r. R. K. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej w/w wyrokiem.
Uzasadniając swój wniosek powołał się on na zmianę stanu prawnego, dokonaną przez ustawę z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz.U. Nr 80, poz. 718 ), dopuszczającą możliwość, po wykonaniu projektu i uiszczeniu opłaty legalizacyjnej, wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W tej sytuacji egzekwowanie wykonania rozbiórki, zdaniem wnioskodawcy, nie może zasługiwać na ochronę prawną. Wznowienie postępowania przed Sądem jest zaś konieczne z uwagi na treść art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
W piśmie z dnia 10 października 2003r. R. K. wskazał, iż podstawą wznowienia postępowania jest wykrycie środka dowodowego, z którego nie mógł skorzystać w postępowaniu zakończonym w/w wyrokiem, a który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy ( art. 403 § 2 k.p.c.). Dowodem tym jest luźno wpięta do akt administracyjnych karta zawierająca następującą informację: "strona pomimo poinformowania w dniu 15 stycznia 1998r., że ustne zgłoszenie winno być potwierdzone zgłoszeniem pisemnym, wniosku nie zgłosiła".
Wnioskodawca podał, iż zauważył ją dopiero w dniu 11 lipca 2003r. w trakcie pobytu w Urzędzie. Powyższy dowód nie był przedmiotem oceny dokonywanej zarówno przez organy administracji, jak i przez Naczelny Sąd Administracyjny. Natomiast z uwagi na to, że k.p.a. przewiduje ustną formę zgłoszenia, jego zdaniem, dotyczy to również zgłoszenia wykonania robót budowlanych, a nie rozpatrywanie tej okoliczności mogło mieć wpływ na wynik orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W odpowiedzi na wniosek o wznowienie postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że wskazana przez R. K. okoliczność nowelizacji ustawy – Prawo budowlane, w tym także art. 48, dokonana ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych ustaw ( Dz.U. Nr 80, poz. 718 ) nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2002r. Są one sprecyzowane w art. 401 – 403 kodeksu postępowania cywilnego, które mają zastosowanie na mocy art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995r. ( Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm. ).
Na rozprawie poprzedzającej wydanie przez Sąd orzeczenia pełnomocnik skarżącego, w osobie radcy prawnego, poparł skargę, a uczestnik postępowania J. M. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm. ) – w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 2, tj. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004r.
Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Ustawa ta w art. 270 i nast. zawiera unormowania dotyczące wznowienia postępowania. W artykułach 271- 273 wskazane są przesłanki wznowienia, będące odpowiednikiem regulacji zawartych w art. 401 i 403 kodeksu postępowania cywilnego, które do 31 grudnia 2003r. stosowane były odpowiednio przez Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm. ).
Wśród przesłanek wznowienia wymienionych w art. 271-273 brak jest przesłanki dającej podstawę do wznowienia postępowania na skutek nowelizacji przepisów, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, gdzie w skardze z dnia 25 września 2003r. R. K. jako podstawę wznowienia postępowania sądowego, zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2002r. w sprawie IISA/Łd 2138/98, wskazał nowelizację ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, wprowadzone ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U. nr 80, poz. 718 ).
Stosownie do treści art. 280 § 1 wskazanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga, która nie opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu.
Jednakże R. K., wezwany przez Naczelny Sąd Administracyjny zarządzeniem z dnia 26 września 2003r. do wskazania przesłanek wznowienia postępowania z art. 401 i 403 kpc, powołał się ponadto w dodatkowo złożonym piśmie z dnia 8 października 2003r., na dowód, z którego - jak twierdzi - nie mógł skorzystać w postępowaniu zakończonym wyrokiem NSA, w postaci "kartki informacyjnej", znajdującej się w aktach administracyjnych sprawy, gdyż jej wcześniej nie zauważył, a w jego ocenie mogła ona mieć wpływ na wynik sprawy.
W tym miejscu należy podnieść, iż zgodnie z treścią art. 273 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Pomijając już kwestię, iż wskazaną wyżej "kartkę informacyjną" o przytoczonej treści, trudno uznać za środek dowodowy mający wpływ na wynik sprawy, to należy podkreślić, iż dowód ten i tak nie spełniałby ustawowej przesłanki z art. 273 § 2 ustawy. Niemożność skorzystania w poprzednim postępowaniu z określonych środków dowodowych nie zachodzi bowiem wtedy, gdy istniała obiektywna możliwość powołania się na nie, a tylko na skutek opieszałości, zaniedbania, zapomnienia czy błędnej oceny potrzeby ich powołania strona tego nie uczyniła.
Z użytego w przepisie zwrotu "wykrycie" wynika, że odnosi się on do okoliczności i dowodów w poprzednim postępowaniu w ogóle nieujawnionych i wówczas nieujawnialnych, bo nieznanych stronom. Nie odnosi się natomiast do okoliczności i dowodów jawnych z materiału poprzedniego postępowania, a tylko nie dostrzeżonych przez stronę ( por. postanowienia Sądu Najwyższego, zachowujące aktualność w obecnym stanie prawnym: z dnia 15 maja 1968r. sygn. ICO 1/68 – OSNC 1969/2/36 oraz z dnia 10 lutego 1999r. sygn. IICKN 807/98 – LEX nr 78214 ).
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga o wznowienie postępowania podlega oddaleniu, o czym orzekł stosownie do treści art. 282 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło