II SA/Gd 4287/01

WyrokWSA w Gdańsku2005-02-23

Skład orzekający: Jolanta Górska, Stanisław Nowakowski, Wiesław Czerwiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego z powodu braku przymiotu strony, zanim przeprowadzi postępowanie dotyczące przyczyn wznowienia?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego z powodu braku przymiotu strony, jeśli kwestia ta jest sporna i wymaga dalszego postępowania. Odmowa wznowienia z powodu braku legitymacji procesowej jest dopuszczalna jedynie w sprawach oczywistych, niebudzących wątpliwości. W przypadku, gdy interes prawny strony jest przedmiotem sporu, jego badanie powinno nastąpić po wznowieniu postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca S. Z. domagała się wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę garażu, twierdząc, że nie została o nim poinformowana i nie została potraktowana jako strona. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia, uznając, że skarżąca nie ma przymiotu strony, a legitymowana jest spółdzielnia mieszkaniowa. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do sądu, podnosząc konflikt interesów ze spółdzielnią oraz negatywny wpływ budowy na jej mieszkanie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: NSA Stanisław Nowakowski (spr.) NSA Wiesław Czerwiński Protokolant: Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Wojewody z dnia 31 października 2001r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia 5 września 2001r.,nr [...] i zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej S. Z. kwotę 47,64 (czterdzieści siedem złotych 64/100) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gd 4287/01 Uzasadnienie Skarżąca S. Z. we wniosku z dnia 23 sierpnia 2001 r. domagała się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną Prezydenta Miasta z dnia 29 czerwca 2001 r. nr [...] w przedmiocie wydania zainteresowanej J. C. pozwolenia na budowę garażu przy ul .B. [...] w T. Skarżąca podała, że nie jest traktowana przez organ jako strona i nie została jej nie tylko doręczona decyzja ale nawet nie wie kiedy ją podjęto. Prezydent Miasta decyzja z dnia 5 września 2001 r. odmówił, na zasadzie art. 149 § 3 kpa, wznowienia postępowania, ponieważ uznał, że skarżąca nie ma przymiotu strony. Skoro bowiem skarżąca jest członkiem spółdzielni mieszkaniowej, to spółdzielnia winna występować w sprawie swych członków i jedynie spółdzielnia jest legitymowana do brania udziału w sprawie. Odwołanie skarżącej nie odniosło skutku, gdyż Wojewoda zaskarżoną decyzją z dnia 31 października 2001 r. nr [...] - na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa - utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W uzasadnieniu podano, że podstawą wznowienia może być art. 145 § 1 pkt. 4 kpa o ile strona nie brała bez swej winy udziału w postępowaniu ale w niniejszej sprawie skarżąca nie może być stroną w rozumieniu art. 28 kpa. Brak przymiotu strony wynika z tego, że skarżącej jedynie przysługuje własnościowe prawo do lokalu nr [...] przy ul. B. w T. Stroną postępowania może więc być - zdaniem organu odwoławczego - Spółdzielnia Mieszkaniowa A w T., której skarżąca jest członkiem. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Skarżąca zwraca uwagę na konflikt interesów między jej uprawnieniem a oczekiwaniami spółdzielni związanymi z wydzierżawieniem terenu pod budowę garażów. Lokalizacja garażu ma natomiast - zdaniem skarżącej - ujemny wpływ na zajmowane przez nią mieszkanie i narusza jej prawa. Podnosi też skarżąca, że złożyła wniosek o przekształcenie ograniczonego prawa rzeczowego do lokalu w prawo własności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. Nr 153, poz.1271 ze. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. Nr 153, poz. 1270 zwaną dalej P.p.s.a.). W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. o ustroju sądów administracyjnych (D.U. 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W ocenie Sądu kontrola ta wykazała, że decyzja zapadła z naruszeniem prawa. Postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, ponieważ może być wszczęte wyłącznie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (art. 145 § 1 kpa). Oznacza to między innymi, że postępowanie winno się toczyć ściśle według zasad jakie obowiązują dla tego rodzaju postępowania. Odmowa wznowienia postępowania przewidziana w art. 149 § 3 kpa nie pozwala na badanie podstaw wznowieniowych przewidzianych wart. 145 § 1 k.p.a. Wynika to wyraźnie z art. 149 § 2 który pozwala na postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy dopiero po wznowieniu postępowania. Co do zasady więc nie jest dopuszczalne w tym postępowaniu (czyli przed podjęciem postępowania wznowieniowego ) badać legitymację procesową strony, a to dlatego, że badanie sprowadza się do wyjaśnienia podstawy wznowieniowej (art. 145 § 1 pkt. 4). Dopuszcza się jedynie odmowę wznowienia z braku legitymacji w sprawach oczywistych nie wymagających jakiegokolwiek postępowania poza ich stwierdzeniem, czyli w takich stanach faktycznych, w których brak przymiotu strony jest bezsporny i nie budzący wątpliwości. W przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej nie tylko, że z naruszeniem art. 149 § 3 badały podstawę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt.4, to nadto zrobiły to wadliwie. Nie jest bowiem tak, by interes prawny właściciela lokalu czy nawet tego, któremu przysługuje ograniczone prawo rzeczowe, nie miał legitymacji procesowej tylko dlatego, że jest członkiem spółdzielni mieszkaniowej. Skarżąca zasadnie podniosła, że interes spółdzielni nie musi być tożsamy z interesem członka spółdzielni i w każdym razie legitymacja procesowa (interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa) winien być przedmiotem postępowania, a to może mieć miejsce po wznowieniu postępowania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien mieć na uwadze, że odmowa wznowienia postępowania z art. 149 § 3 następuje wyłącznie z przyczyn formalnych. Skoro zaś interes prawny strony jest przedmiotem sporu, to może być rozpatrzony dopiero po wznowieniu postępowania. Sąd nie rozstrzygał po myśli art. 152 P.p.s.a., bowiem zaskarżona decyzja nie może być wykonana ze swej natury (nie nadaje się do egzekucji). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt. 3 lit. c) w związku z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło