VI SA/Wa 796/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2005r. sprawy ze skargi K. A. na z dnia [...] marca 2004r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] grudnia 2003r. nr [...] 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu VI SA /Wa 796/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] grudnia 2003 roku nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...], na podstawie art. 42 ust. 1, art. 50 i 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1, 93 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125, poz. 1371 z póż. zm./, § 4 ust. 1 i 2, § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych / Dz. U. nr 150, poz. 1684/ a także lp. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 149, poz. 1452/ w związku z art. 8 ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] czerwca 2003 roku, nałożył na K. A. wykonującego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowo-Usługowa "[...]" karę pieniężną w wysokości 3000.00 złotych za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Po rozpoznaniu odwołania K. A., Główny Inspektor Transportu Drogowego, decyzją z dnia [...] marca 2004 roku nr [...] i na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa, art. 42 ust. 1, 87 ust. 1, 92 ust. 1 oraz lp. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym, § 2 ust.2 i § 4 ust. 1 i 2, § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych /Dz.U. nr 150, poz. 1684 ze zm./ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego działanie organu I instancji było prawidłowe i zgodne z prawem. W czasie kontroli przedsiębiorca nie posiadał ważnej karty opłaty za przejazd po drodze krajowej, czym naruszył normę art. 42 ust.1 i 87 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. Zasadnym było więc nałożenie na niego kary pieniężnej, zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy i lp. 1.4.1. załącznika do ustawy. Kierujący pojazdem okazał wprawdzie prawidłowo wypełnioną kartę opłaty dobowej, ale wypełnioną po upływie 7-dniowego terminu do jej wypełnienia. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku stanowi, że karta opłaty dobowej może być wypełniana w terminie 7 dni od daty jej wydania. Wobec naruszenia przepisów prawa w zakresie uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych działanie organu I instancji było właściwe i uzasadnione. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym obowiązek uiszczania opłat za korzystanie z dróg krajowych odnosi się do przedsiębiorców wykonujących między innymi przewozy na potrzeby własne. Zebrany materiał dowodowy potwierdza, że K. A. posiada status przedsiębiorcy. Prowadzi działalność gospodarczą w przedmiocie handlu obwoźnego w zakresie skupu i sprzedaży artykułów spożywczych, co potwierdza dołączone zaświadczenie z dnia [...] marca 1995 roku. Ponadto z dokumentu WZ wynika, że w dniu [...] czerwca 2003 roku strona zakupiła od firmy [...] warzywa. Nie ma znaczenia, w jakim celu dokonano przedmiotowego zakupu. W momencie kontroli przedsiębiorca wykonywał przewóz na potrzeby własne tj. przejazd pojazdem po drodze publicznej, załadowanym, przeznaczonym do nieodpłatnego krajowego przewozu drogowego rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Przewożone warzywa zostały przez niego kupione. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2004 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył K. A. wnosząc o jej uchylenie jako podjętej niezgodnie ze stanem faktycznym sprawy i naruszającej przepisy prawa. Zdaniem skarżącego, wymaganą przepisem art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym opłatę uiścił, czego dowodem jest okazana inspektorom kontroli karta. Inspektorzy ją zakwestionowali, stwierdzili, że nie jest już ważna. Skarżący podniósł nadto, iż nie podlega obowiązkowi uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych albowiem prowadzi działalność gospodarczą w zakresie produkcji rolnej. Organ nie ustalił dokładnie czy przedmiotowy przewóz był wykonywany pomocniczo do podstawowej działalności czy też działalności rolniczej W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, chodzi o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania nie zaś według kryteriów słusznościowych. Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych kryteriów sąd stwierdził naruszenie prawa i uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie jednakże z innych przyczyn aniżeli wskazanych w skardze. W pierwszej kolejności należy jednak rozważyć czy w ustalonym stanie faktycznym K. A. winien uiścić opłatę z przejazd po drodze krajowej. Nie budzą wątpliwości jako zgodne ze stanem faktycznym i obowiązującymi przepisami ustalenia organu w przedmiocie obowiązku uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych w przypadku wykonywania przewozu na potrzeby własne. W dniu kontroli skarżący taki przejazd wykonywał. Argument, iż prowadzi działalność gospodarczą w zakresie produkcji rolnej podnosił już w pierwszym odwołaniu. Z tego powodu Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił pierwszą decyzję organu I instancji z zaleceniem wyjaśnienia przedmiotu przewozu i jego oceny, polegającej na ustaleniu czy przewóz wykonywany był pomocniczo w stosunku do podstawowej działalności gospodarczej. Poczynione ustalenia przez organy obu instancji w tej części zastrzeżeń nie budzą. Wbrew twierdzeniom skarżącego organ należycie zebrał materiał dowodowy i właściwie go rozpatrzył. Zgodzić się należy z organem, że w dniu kontroli skarżący wykonywał przewóz na potrzeby własne. Skarżący posiada status przedsiębiorcy. W dniu kontroli przewoził zakupione warzywa. Wykonywał więc przewóz na potrzeby własne. Przechodząc do powodów uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego sąd zważył co następuje: W licznych orzeczeniach Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazywał już na niejasność rozporządzenia z dnia 18 października 2002r. /Dz.U. nr 188 z 2002r. poz. 1577/ zmieniającego rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 14 grudnia 2001r. i wprowadzającego obowiązek użycia karty dobowej w ciągu 7 dni od jej zakupu. Ustawą z dnia 23 lipca 2003r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym.... złagodzone zostały znacznie przepisy o karach za naruszanie różnych obowiązków nałożonych na przedsiębiorców transportowych m.in. w l.p.1.4.4. załącznika do ustawy o transporcie drogowym wprowadzono nowy rodzaj uchybienia polegający na "wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej". Kara za to uchybienie wynosi 500 zł, zaś kara za brak uiszczenia opłaty drogowej - 3000zł. Nowe przepisy weszły w życie 28 września 2003r. i z mocy art. 8 ustawy z 23 lipca 2003r. znajdują zastosowanie do spraw niezakończonych, a więc i do sprawy niniejszej, w której decyzja II instancji wydana została [...] marca 2004r. Z zestawienia zmienionych przepisów ustawy o transporcie drogowym i niezmienionych przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 14 XII 2001r. wynika, że obecnie ustawodawca przewiduje sytuację, gdy uznaje się, że opłata jest uiszczona na podstawie dokumentu, jakim jest karta nieprawidłowo wypełniona. Ustawodawca nie daje definicji nieprawidłowego wypełnienia kraty ani nie wskazuje, jakie sytuacje są nieprawidłowym wypełnieniem karty, a jakie są jej niewypełnieniem tj. nieuiszczeniem opłaty. W ocenie Sądu należy kierować się wskazówką, że celem przepisów jest pobranie opłaty drogowej za każdy przejazd. Jeżeli więc karta jest wypełniona nieprawidłowo, ale "skasowana" dla uiszczenia opłaty za konkretny przejazd tzn. wypełniona w sposób uniemożliwiający jej powtórne użycie /dla innego pojazdu, w innym dniu itd./ uchybienie należy traktować łagodniej i karać wg uregulowań p.1.4.4. załącznika do ustawy. Elementem prawidłowości wypełnienia karty jest także wypełnienie jej w odpowiednim czasie od daty zakupu tj. wypełnienie w ciągu 7 dni od zakupu karty dobowej i w ciągu 14 dni karty tygodniowej. W razie użycia karty po wskazanych terminach, opłata zostaje uiszczona poprzez zakup karty i "skasowana" poprzez wypełnienie, wypełnienie to nie jest jednak prawidłowe, gdyż wykonane w nieodpowiednim czasie od daty zakupu. Trudno uznać w takich przypadkach, że opłata nie została uiszczona, w szczególności wobec wskazanej wyżej utraty mocy przez § 5 ust.6 rozporządzenia. W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, że przedsiębiorca uiścił opłatę drogową wykupując kartę opłat i wypełniając ją. Nie ulega też wątpliwości, że kartę wypełnił nieprawidłowo, bowiem wypełnienie miało miejsce po upływie 7 dni od daty zakupu. Rację ma jednak skarżący podnosząc, że opłatę uiścił. Wypełnienie karty przez skarżącego, choć wadliwe, sprawia, że cel przepisu został osiągnięty tzn. opłata za konkretny przejazd została uiszczona. Skarżący, choć wypełnił kartę nieprawidłowo, jednak opłatę uiścił, czego organ w toku postępowania nie dostrzegł i zastosował przepisy dotyczące kary za nieuiszczenie opłaty drogowej /l.p. 1.4.1. załącznika do ustawy/ zamiast przepisów l.p. 1.4.4. załącznika do ustawy dotyczących kary za nieprawidłowe wypełnienie karty opłaty drogowej. Ze wskazanych wyżej względów stosownie do art. 145 § 1 p.1 lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270/, dalej zwanej p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzje i utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] grudnia 2003 roku. .O wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji do czasu uprawomocnienia wyroku Sąd orzekł na zasadzie art. 152 p.p.s.a.