VII SA/Wa 1726/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Wojciech Mazur, Sędzia WSA, Sędzia NSA Anna Żak (spr.), Asesor WSA Mariola Kowalska, Protokolant Sylwia Mackiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2005 r. sprawy ze skargi U. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2001 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. VII SA/Wa 1726/04 UZASADNIENIE Wójt Gminy L. decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił K. i A. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego ze szczelnym zbiornikiem ścieków na działce nr ewid. [...] o pow. [...] m2 we wsi J. Odwołanie od tej decyzji wniosła U. J., właścicielka sąsiedniej działki nr ewid. [...] zabudowanej budynkiem mieszkalnymi. W odwołaniu zarzucono, że planowana inwestycja na działce nr ewid. [...] pozbawi dopływu światła dziennego pomieszczenia mieszkalne, istniejące w budynku odwołującej się. Od strony granicy z działką inwestorów znajdują się, bowiem trzy okna - jedno doświetlające kuchnię i dwa doświetlające dwa pokoje. W ocenie odwołującej się wykonanie na działce nr [...] budynku w odległości zaledwie 4m od granicy działki spowoduje, że ściana tego budynku przesłoni jedno z dwóch okien w kuchni (drugie okno znajduje się od strony północnej) i jedyne dwa okna doświetlające dwa pokoje. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. utrzymał w mocy zakwestionowaną w odwołaniu decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że część planowanego budynku małż. S. o wysokości 7, 5m na odcinku o długości 5, 7m usytuowana została w odległości 4m od granicy działki, część parterowa tego budynku na odcinku o długości 2,7m usytuowana została w odległości 3,5m od granicy, zaś w pozostałej części odległość ta wynosi 5,8m do 10,8m od granicy. Ponieważ ściana budynku odwołującej się U. J. - z oknami od strony wspólnej z inwestorami granicy wynosi 4m - usytuowanie planowanego budynku nie narusza wymogów określonych w § 13 ust. L i 2 oraz § 12 ust.4 pkt I rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Skargę na tę decyzję wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego U. J., która zarzuciła, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem: * art.35 w związku z art.4 i 5 ust. I pkt 6 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 106 z 2000 r., póz.1126 ze zmianami) przez przyjęcie, że dopuszczalne było usytuowanie na działce sąsiedniej budynku w sposób, który całkowicie pozbawia jej dom mieszkalny światła dziennego oraz przez przyjęcie za dopuszczalne usytuowanie garażu i dojazdu do garażu bezpośredniego pod oknami pomieszczeń mieszkalnych skarżącej, * art.7, 75, 77 § I, 84, 85 i 136 kpa przez wydanie decyzji bez przeprowadzenia wizji lokalnej w terenie i bez zasięgnięcia opinii biegłego a "jedynie w oparciu o jednostronną i wybiórczą lekturę projektu budynku objętego kwestionowanym pozwoleniem na budowę", art. II i 107 kpa przez "uzasadnienie decyzji w sposób polegający na mechanicznym przytoczeniu przepisów (numerów) paragrafów rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994 r. (...) bez odniesienia tegoż do sytuacji konkretnej, co czyni decyzję w jej najistotniejszej części całkowicie nieczytelną". Nadto, zdaniem skarżącej, faktyczna powierzchnia zabudowy działki przekracza powierzchnię [...] m2 wyłączoną z produkcji leśnej decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. W uzupełnieniu skargi, w piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2003 r. skarżąca wskazała na istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu, popełnione przez inwestorów w czasie wykonywania obiektu oraz szczegółowo opisuje toczące się przed organem państwowego nadzoru budowlanego postępowanie w sprawie dokonanych przez inwestorów odstępstw od zatwierdzonego projektu. W toku postępowania sądowo-administracyjnego strona zainteresowana - inwestorzy omawianego obiektu - przedłożyli analizę cienia rzucanego przez przedmiotowy obiekt na istniejącą zabudowę sąsiednią oraz sprawdzenie zgodności warunków nasłonecznienia z wymogami prawa ("linijkę słońca") opracowaną w równolegle ze sprawą niniejszą toczącym się postępowaniem przed organami nadzoru budowlanego, wszczętym w związku ze skargami U. J. dotyczącymi realizowania omawianego obiektu z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego i udzielonego pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 lipca 2003r. oddalił skargę U. J. na decyzję Wojewody [...] z [...] listopada 2001 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że na ocenę legalności decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę nie mogły mieć wpływu podnoszone w skardze zarzuty dotyczące sposobu wykonania decyzji przez inwestora ani uwagi, co do sposobu prowadzenia postępowania. W zakresie zarzutów odnoszących się do zaskarżonej decyzji (dotyczących ograniczenia dopływu światła dziennego, nie poprzedzenia decyzji oględzinami i opinią biegłego, nie dostosowania obiektu do krajobrazu i otaczającej zabudowy) podkreślono, z powołaniem się na przepisy Konstytucji, że zarówno skarżąca będąca właścicielką działki Nr [...], jak i właściciele działki sąsiedniej mają takie same prawa do wykorzystania swoich nieruchomości. W szczególności, więc skarżąca nie może się domagać usytuowania budynku na działce sąsiedniej w innym miejscu lub w większej odległości od granicy, niż odległości określone w przepisach. Nie stwierdzono również naruszenia chronionych prawem budowlanym interesów skarżącej. Dotyczy to wymaganych odległości, uciążliwości związanych z dojazdem samochodów. Twierdzenie o niedostosowaniu budynku do krajobrazu i otaczającej zabudowy jest wynikiem subiektywnych odczuć skarżącej. Powierzchnia gruntu utwardzonego kostką biologiczną może być uznana za teren biologicznie czynny, skoro na tym gruncie rośnie trawa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła U. J. Po jej rozpoznaniu Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 października 2004r. w sprawie o sygn. akt OSK 157/04 uchylił zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że uzasadnione są zarzuty i twierdzenia zawarte w tej skardze, łącznie z powołanym w nich naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w zakresie sprzeczności rozstrzygnięcia o pozwoleniu na budowę z projektem budowlanym dotyczące powierzchni zabudowy budynku objętego pozwoleniem, a więc kwestii istotnej, bo odnoszącej się do wielkości budynku, który ma być (lub jest) budowany. Sąd stwierdził, iż w decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego organu pierwszej instancji, utrzymanej w mocy przez zaskarżoną decyzję (k. [...]) powierzchnia zabudowy została określona na [...] m. Taka powierzchnia została również określona w projekcie budowlanym (k. [...]) zawierającym część zatytułowaną "opis ogólny". Tymczasem w części projektu zawierającej "opis do projektu zagospodarowania działki" (k. [...] verte) powierzchnia zabudowy (dom z garażem) ma wynosić [...] m 2.Mimo istnienia takiej sprzeczności, zaskarżonym wyrokiem oddalono skargę, co wiąże się zarówno z naruszeniem prawa materialnego (tj. powołanych w skardze kasacyjnej przepisów Prawa budowlanego), jak i przepisów postępowania dotyczących należytego wyjaśnienia sprawy. Ponadto w ocenie Sądu naruszenie przepisów postępowania nastąpiło również przy określeniu terenu biologicznie czynnego przez zaliczenie do tego terenu gruntu utwardzonego tzw. kostką biologiczną. W uzasadnieniu tej części zaskarżonego wyroku powołano określone ustawy i nawiązano do treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Nie uwzględniono natomiast treści przepisów powołanych w skardze kasacyjnej rozporządzenia Wojewody [...] z dnia [...] (Dz. U. Nr 93, póz. 911) łącznie z załącznikiem Nr 2 do tego rozporządzenia. Jeżeli chodzi o zarzut sprzeczności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z decyzją o pozwoleniu na budowę, to nie można w tym zakresie sformułować nie budzącej wątpliwości odpowiedzi, skoro nie została jednoznacznie określona powierzchnia zabudowy, (o czym już wyżej wspomniano) w decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Sąd wskazał, że w pkt [...] decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z [...] listopada 2000 r. stwierdzono, że "powierzchnia zabudowana i utwardzona działki (wraz z podjazdami) nie może przekraczać 300 m..." Z powyższych względów Sąd uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga U. J. jest zasadna. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę, iż zgodnie z treścią art.190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Uchylając wyrok Sądu z dnia 15 lipca 2003r. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w zakresie sprzeczności rozstrzygnięcia o pozwoleniu na budowę z projektem budowlanym dotyczące powierzchni zabudowy budynku objętego pozwoleniem, a więc kwestii istotnej, bo odnoszącej się do wielkości budynku, który ma być (lub jest) budowany, ponieważ w decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego organu pierwszej instancji, utrzymanej w mocy przez zaskarżoną decyzję (k. [...]) powierzchnia zabudowy została określona na [...] m. Taka powierzchnia została również określona w projekcie budowlanym zawierającym część zatytułowaną "opis ogólny". Tymczasem w części projektu zawierającej "opis do projektu zagospodarowania działki" (k. [...] verte) powierzchnia zabudowy (dom z garażem) ma wynosić [...] m 2. Sąd stwierdził, iż mimo istnienia takiej sprzeczności, zaskarżonym wyrokiem oddalono skargę. Nie zauważając wskazanych sprzeczności, co do powierzchni zabudowy wynikającej z decyzji o pozwoleniu na budowę z projektem budowlanym organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem art.34 ust.3 pkt.1 i 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r.i już tylko z tej przyczyny jak wskazał, NSA w wyroku z dnia 13.10.2004r.zaskarżna decyzja nie może pozostać w obrocie prawnym. Ponadto rozpoznając ponowię sprawę organ odwoławczy weźmie również pod uwagę treść rozporządzenia Wojewody [...] z dnia [...] / Dz.U. nr 93, poz.911/ wraz z załącznikiem nr 2 w sprawie zmiany rozporządzenia Wojewody [...] z dnia [...] w sprawie utworzenia obszaru chronionego krajobrazu na terenie województwa [...]. Zgodnie z tym rozporządzeniem na obszarze Gminy L. zlokalizowany jest [...] Obszar Chronionego Krajobrazu. Z par.1 pkt.2 złącznika nr 2 do tego rozporządzenia wynika, że na tym terenie za powierzchnię biologicznie czynną nie uznaje się w szczególności nawierzchni żwirowych, grysowych i ażurowych a nadto nawierzchni dojazdów i dojść pieszych. W związku z tym słusznie skarżąca podnosi w skardze, iż do powierzchni zabudowanej należy zaliczyć projektowaną/ budowaną/ drogę dojazdową do garażu choćby była utwardzona kratką areał i wypełniona trawą. Powołane rozporządzenie wyklucza, bowiem uznanie za powierzchnię biologicznie czynną nawierzchni ażurowych a także w ogóle nawierzchnie dojazdów. W tej sytuacji wskazywanie przez inwestorów w piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2005r., iż nawierzchnia dojazdu do garażu ma zostać wyłożona kratką trawnikową recyfix, która nie jest nawierzchnią ażurową i powoduje, że grunt w nią zaopatrzony stanowi powierzchnię trawiastą jezdną nie może odnieść zamierzonego skutku. Zwrócić należy przy tym uwagę, iż zgodnie z przedłożonym przez inwestorów systemem zastosowania tej kratki przed jej wypełnieniem ziemią i nasionami traw konieczne jest uprzednie wykonanie warstwy nośnej ze żwiru i piasku. Jednoznaczne ustalenie przez organ powierzchni zabudowanej projektowanej inwestycji ma istotne znaczenie dla oceny decyzji o pozwoleniu na budowę z tego także względu, że zgodnie z pkt.1 lit.a decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu " powierzchnia zabudowana i utwardzona działki wraz z podjazdami nie może przekraczać [...] mkw." W tym zakresie sprawa nie została zatem dostatecznie wyjaśniona naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa ,co może mieć istotny wpływ na końcowe rozstrzygnięcie. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy weźmie pod uwagę wskazaną wyżej argumentację i w trybie art.138 kpa rozstrzygnie sprawę. Z przytoczonych względów na podstawie art. 145 par.1 pkt.1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz.U. nr 153, poz.1270/ uchylił zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 152 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.