I SA/Gl 490/04
WyrokWSA w Gliwicach2005-02-08
Skład orzekający: Przemysław Dumana, Krzysztof Winiarski, Teresa Randak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek mieszkalny, który nie jest aktualnie zamieszkiwany ani wykorzystywany do celów mieszkalnych z powodu złego stanu technicznego, może być przy wymiarze podatku od nieruchomości zakwalifikowany do kategorii budynków pozostałych?Ratio decidendi
Budynek mieszkalny nie traci swojego charakteru mieszkalnego w okresie, gdy nie jest zamieszkiwany lub wykorzystywany do innych celów. Fakt nieużytkowania budynku mieszkalnego z powodu złego stanu technicznego nie może stanowić podstawy do zakwalifikowania go do kategorii budynków pozostałych przy ustalaniu podatku od nieruchomości. Klasyfikacja budynku jako mieszkalnego jest rozłączna z innymi kategoriami.Stan faktyczny
Fundacja A zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która uchyliła decyzję Burmistrza Miasta W. i określiła Fundacji wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za miesiące od czerwca do grudnia 2003 r. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, twierdząc, że budynki powinny być zakwalifikowane jako mieszkalne, a nie pozostałe, mimo ich niewykorzystywania do celów mieszkalnych z powodu złego stanu technicznego. Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na poprzednią kwalifikację budynków i ich wykorzystanie jako domów wczasowych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz orzeczenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w następującym składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Przemysław Dumana Sędzia WSA Krzysztof Winiarski Asesor WSA Teresa Randak/sprawozdawca/ Protokolant Halina Modliszewska po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Fundacji A w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) orzeka, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło w całości decyzję Burmistrza Miasta W. z dnia [...] r. nr [...] i określiło Fundacji A wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonych w W. ul. [...] i [...] oraz ul. [...] za miesiące od czerwca do grudnia 2003 r. w wysokości [...] zł. Organ odwoławczy przyjął, iż zakwalifikowanie budynków do kategorii "pozostałe" a nie jak wnosiła strona do " mieszkalnych" wynikało z podstaw prawnych uzasadniających opodatkowanie tych budynków stawką obejmującą pozostałe budynki.
Decyzja ta została zaskarżona przez Fundację A a skarżąca zarzuciła naruszenie przez organ drugiej instancji art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, a także naruszenie art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. Nr 30, poz. 168 z późn. zm. ) poprzez przyjęcie, iż budynki będące własnością skarżącej należą do kategorii budynków pozostałych, a nie mieszkaniowych. Skarżąca wywodzi, iż niewykorzystywanie obecnie tych budynków do celów mieszkaniowych nie zmienia faktu, iż są to budynki mieszkalne i jako takie powinny być zakwalifikowane przy naliczaniu wysokości podatku od nieruchomości. Kwestionując wysokość określonego podatku w zakresie opodatkowania budynków skarżąca powołuje się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego w podobnych sprawach tj. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 1994 r. sygn. akt SA/Kr 2710/93 oraz na glosę do wyroku z dnia 20 stycznia 1998 r. SA/Po 1064/97, zgodnie z którymi "Budynek mieszkalny, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych nie traci charakteru budynku mieszkalnego w okresie w którym nie jest zamieszkiwany i nie jest wykorzystywany na inne cele(...).
Przez sam fakt nie zamieszkiwania budynku mieszkalnego nie można go przy wymiarze podatku od nieruchomości zakwalifikować do budynków pozostałych o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 omawianej ustawy".
Skarżąca podnosi ponadto, iż jest organizacją o statucie organizacji pożytku publicznego oraz kwestionuje w piśmie z dnia [...] r., iż budynki te
przed nabyciem przez skarżącą Fundację pełniły funkcję ośrodków wczasowych. Skarżąca, jakkolwiek nie formułuje takiego wniosku wprost, to
jednak kwestionując decyzję w zakresie stawki przyjętej w odniesieniu do budynków wnioskuje o uchylenie decyzji w tej części.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji oraz dodatkowo wskazując, iż budynki będące przedmiotem sporu nie zostały przekwalifikowane na budynki mieszkalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sprawuje kontrolę wydanych przez organy administracji publicznej rozstrzygnięć pod względem ich zgodności z prawem, a więc ocenia w postępowaniu sądowym legalność działania tej administracji.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w przypadku, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sprawie będącej przedmiotem zaskarżenia rację ma skarżąca Fundacja, która zarzuciła Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez błędne zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Naruszenie prawa materialnego może bowiem nastąpić w dwóch formach tj. bądź przez błędną jego wykładnię, bądź przez błędne zastosowanie prawa materialnego, czyli tzw. błąd w " subsumcji", tj. wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej.
W niniejszej sprawie do takiej sytuacji doszło, bowiem organ odwoławczy wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu przyjął, iż budynki należą do kategorii " pozostałych", pomimo że z odpisu Księgi Wieczystej Nr [...] oraz odpisu Nr [...] wynika, że w pierwszym przypadku Fundacja nabyła prawo wieczystego użytkowania gruntu i prawo własności budynku stanowiącego odrębną od gruntu nieruchomość, przy czym ten ostatni
wpisany jest jako " dom", a w drugim prawo użytkowania wieczystego gruntu oraz prawo własności budynku stanowiącego odrębną od gruntu nieruchomość, przy czym budynek wpisano jako [...].
Słusznie podnosi skarżąca Fundacja, że podstawę kwalifikacji danego budynku do określonej kategorii stanowią przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dalszej części uzasadnienia oznaczonym skrótem PKOB , które w pkt III. załącznika Nr 1 wprowadza podział obiektów budowlanych na budynki mieszkalne( Dział 11 Grupa 111,112,113) oraz budynki niemieszkalne ( Dział 12 Grupa 121,122,123,124,125,126,127).
W przedmiotowej sprawie najpierw należało ocenić jakiej kategorii jest budynek, a więc czy jest to budynek mieszkalny czy też nie i dopiero w oparciu o tak dokonane ustalenie, na podstawie uchwały Rady Miasta W. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, od budynków, od budowli i gruntów na rok 2003 oraz zwolnień od podatku od nieruchomości ocenić wykorzystanie go do określonej działalności czy określonych potrzeb. Przyjęcie przez organ podatkowy, że budynki położone przy ul. [...] i [...] przez sam fakt ich nie użytkowania, z uwagi na zły stan techniczny, należały do kategorii budynków pozostałych nie da się pogodzić z zasadami właściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, stanowiącego podstawę ustalenia stanu faktycznego i rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie.
Zwrócić należy bowiem uwagę, iż klasyfikacja budynku jako mieszkalnego wyłącza możliwość zaliczenia go do innej kategorii, albowiem podział w PKOB ma charakter rozłączny. Nie stoi to jednak na przeszkodzie określenia, że budynek mieszkalny wykorzystywany jest na przykład dla celów prowadzonej działalności gospodarczej, czy też dla prowadzenia odpłatnej działalności organizacji pożytku publicznego.
Organy podatkowe przyjęły, iż istniały podstawy prawne zaliczenia budynków do kategorii "pozostałych", albowiem tak zostały one zakwalifikowane w oświadczeniach poprzedniego właściciela, a ponadto budynki te były wykorzystywane jako Domy Wczasowe.
Fakt, iż budynki te były w poprzednich latach wykorzystywane jako Domy Wczasowe, świadczy o tym, że były budynkami przeznaczonymi do zbiorowego zamieszkania, należały więc do kategorii budynków mieszkalnych. To, że poprzedni właściciel zakwalifikował je do kategorii "pozostałych" w ocenie sądu nie ma żadnego znaczenia, a już na pewno nie powinno stanowić uzasadnienia decyzji organów podatkowych.
Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że zaliczenie budynku do określonej kategorii zależy od oceny, czy budynki lub ich części
służą lub służyły celom mieszkalnym ( wyrok NSA z dnia 15 .XII. 1994 r, ONSA 1996/1/17, wyrok NSA z 20.I.1998 r. POP 1999/3/95 ).
W przedmiotowej sprawie należy zatem rozpatrzyć, czy budynek zbiorowego zamieszkania, jest również budynkiem mieszkalnym w rozumieniu art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Z treści tego artykułu nie wynika jakiekolwiek zróżnicowanie kategorii budynków mieszkalnych lub ich części ze względu na ich szczególny charakter, tj. sposób czy cel zamieszkania.
Budynek mieszkalny, nie traci charakteru mieszkalnego w okresie, w którym nie jest zamieszkiwany i nie jest wykorzystywany na inne cele. Od takich budynków pobiera się podatek od nieruchomości według stawek określonych przez radę miasta na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przez sam fakt nie zamieszkania budynku mieszkalnego nie można go przy ustalaniu podatku od nieruchomości zakwalifikować do budynków pozostałych. Materiał dowodowy w sprawie nie dawał podstaw do przyjęcia, by budynki położone przy ul. [...] pod nr [...] i [...] w W. zakwalifikować do budynków "pozostałych", bowiem z załączonych do akt sprawy odpisów Ksiąg Wieczystych jak i wcześniejszego wykorzystywania tych budynków wynika, że spełniały one funkcje mieszkalne, a fakt, iż obecnie na skutek złego stanu technicznego nie są do tego celu wykorzystywane nie zmienia ich charakteru i nie może stanowić przesłanki uznania ich za pozostałe budynki.
Niedostatki w prowadzonym postępowaniu dowodowym w niniejszej sprawie spowodowały, że Sąd uznał, iż decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie stawek podatku od nieruchomości za 2003 r., które Rada Miasta W. określiła w uchwale wydanej na podstawie art.5 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Należy zwrócić uwagę na fakt, iż w aktach sprawy brakuje uchwały Rady Miasta W., która stanowiła podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, a także miejsca i czasu jej publikacji, co uniemożliwiło Sądowi ustosunkowanie się w pełnym zakresie do wydanej decyzji.
Dodatkowo należy zauważyć, iż organ odwoławczy pomimo, iż przeprowadził w części postępowanie dowodowe nie wyznaczył skarżącej terminu do wypowiedzenia się w trybie art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w sprawie zebranego materiału dowodowego.
Kierując się zatem przedstawionymi wyżej względami Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło