I FSK 465/05

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-01-13

Skład orzekający: Juliusz Antosik, Małgorzata Niezgódka - Medek, Dariusz Dudra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego może stanowić podstawę skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 174 pkt 2 PPSA?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (w tym przypadku art. 223 Ordynacji podatkowej) nie może być skutecznie podnoszony w skardze kasacyjnej, ponieważ podstawa określona w art. 174 pkt 2 PPSA odnosi się wyłącznie do naruszenia przepisów postępowania sądowego, a nie administracyjnego. Przepisy postępowania podatkowego nie mają zastosowania w postępowaniu sądowym i nie mogą być naruszone przez sąd administracyjny.
Stan faktyczny
Konstantin S. wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił jego skargę na postanowienie Izby Skarbowej w S. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie podatku VAT. WSA uznał, że odwołanie wpłynęło po terminie. Skarżący zarzucił naruszenie art. 223 Ordynacji podatkowej, twierdząc, że odwołanie zostało złożone w terminie, co miało wynikać z pisma Urzędu Kontroli Skarbowej. NSA rozpoznał skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od Konstantina S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Juliusz Antosik, Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka - Medek, Sędzia WSA (del.) Dariusz Dudra (spr.), Protokolant Agnieszka Szarc vel Szic, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2006 r. na rozprawie w Wydziale I Izby Finansowej skargi kasacyjnej Konstantina S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 2 lutego 2005 r., sygn. akt SA/Sz 1041/03 w sprawie ze skargi Konstantina S. na postanowienie Izby Skarbowej w S. z dnia 25 kwietnia 2003 r., (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 1999 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Konstantina S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 180 zł /słownie: sto osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 2 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę Konstantina S. na postanowienie Izby Skarbowej w S. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień 1999 r. Sąd I instancji ustalił, że podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia było uznanie przez organ podatkowy, że odwołanie od decyzji organu kontroli skarbowej wpłynęło do organu odwoławczego w dniu 25 marca 2003 r., podczas gdy decyzja organu I instancji została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 9 stycznia 2003 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął zaś w dniu 23 stycznia 2003 r. W skardze do sądu administracyjnego strona zarzuciła, że postanowienie organu II instancji zostało wydane z naruszeniem art. 223 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm.; dalej o.p./, ponieważ odwołanie złożono w terminie, zgodnie z art. 223 par. 2 pkt 1 tej ustawy. W uzasadnieniu wywiodła, iż już 20 stycznia 2003 r. wniesiono w sprawie czterech decyzji organu kontroli skarbowej wnioski o wstrzymanie wykonania decyzji, gdzie stwierdzono, że zostaną wniesione od nich odwołania. Odwołania zostały z kolei nadane czterema listami poleconymi 23 stycznia 2003 r., do których potem dosłano pisma uzupełniające. W kancelarii pełnomocnika pozostały kopie odwołań, on sam posiada natomiast pismo Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia 11 lutego 2003 r., z którego wynika fakt złożenia odwołań. Wojewódzki Sąd Administracyjny oceniając, że skarga nie jest zasadna, stwierdził, iż poza sporem pozostaje okoliczność, że decyzja pierwszoinstancyjna została doręczona 9 stycznia 2003 r., a co za tym idzie termin do wniesienia odwołania upłynął 23 stycznia 2003 r. Skoro odwołanie wniesiono 25 marca 2003 r., to przyjęcie przez organ odwoławczy, iż nastąpiło uchybienie terminu do jego wniesienia nie narusza prawa. Sąd I instancji nie podzielił jednocześnie przedstawionych w skardze okoliczności, w tym przywoływanej treści pisma z 11 lutego 2003 r., uznając, że nie zasługują one na uwzględnienie. W jego ocenie, informacja organu kontroli skarbowej jest błędna, gdyż odwołanie nie zostało złożone, co organ I instancji stwierdził zarówno w piśmie z 10 lutego 2003 r., jak również w stanowisku organu w sprawie zarzutów odwołania od decyzji dotyczącej odsetek od zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za kwiecień 1999 r. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Konstanty S. zarzucił mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść orzeczenia - art. 223 par. 2 pkt 1 o.p. przez jego błędną wykładnie wyrażającą się w uznaniu, iż odwołanie zostało wniesiono po terminie, mimo że z treści pisma UKS w S. z 11 lutego 2003 r. wynika, iż odwołanie takie wpłynęło. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uchylenie postanowienia Izby Skarbowej w S. z dnia 25 kwietnia 2003 r. oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej powołał się na wspomniane wyżej pismo, wywodząc, iż odwołanie zostało złożone w terminie. Jego zdaniem co się stało później jest bez znaczenia, skoro Izba Kontroli Skarbowej /?/ była w posiadaniu odwołania, a skarżący nie może ponosić odpowiedzialności za zaniechania lub działania, na które nie ma wpływu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Organ wskazał, że skarżący nie mógł zarzucić naruszenia przez Sąd Wojewódzki wskazanego w podstawie przepisu, gdyż go nie stosował. Niezależnie od powyższego stwierdził, że podnoszony zarzut jest bezzasadny, ponieważ okoliczności sprawy wskazują, że twierdzenie skarżącego, co do terminu wniesienia odwołania jest niezgodne z rzeczywistością. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm. -zwanej dalej p.p.s.a./ Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Związanie granicami skargi kasacyjnej powoduje związanie zarzutami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku, a nie - postępowania administracyjnego i wydanych w nim orzeczeń. Przy skorzystaniu w skardze kasacyjnej z podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zakres oceny Sądu jest ograniczony do badania, czy wskazane przepisy prawa materialnego zostały naruszone przez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i na czym to naruszenie polegało. Natomiast w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Sąd kontroluje, czy w trakcie orzekania przed sądem pierwszej instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może więc samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować. Dodać należy, iż zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 par. 2 p.p.s.a. Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia znacząco sformalizowanym. Aby mogła odnieść skutek w postaci jej uwzględnienia niezbędne jest jej sporządzenie w sposób zgodny z regułami ją normującymi, w szczególności podstawy kasacyjne muszą być tak skonstruowane, ażeby była możliwość odniesienia się poprzez ich treść do zaskarżonego orzeczenia. Jeżeli podstawy kasacyjne sporządzono w sposób niezgodny z zasadami, wtedy podlega ona oddaleniu. W niniejszej sprawie zarzut skargi kasacyjnej wskazuje naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na treść orzeczenia polegające na naruszeniu art. 223 par. 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez jego błędną wykładnię wyrażającą się w uznaniu, iż odwołanie zostało wniesione po terminie, mimo treści pisma Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia 11 lutego 2003 r., z którego wynika, iż odwołanie takie wpłynęło. Analizując postawiony zarzut przede wszystkim należy podkreślić, że podstawa skargi kasacyjnej wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. odnosi się do naruszenia przepisów postępowania sądowego, a nie administracyjnego. Podnosząc więc zarzut naruszenia przepisów postępowania, należy w skardze kasacyjnej wskazać przepisy procedury sądowej. Zarzut naruszenia art. 223 par. 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej nie może być skutecznie podnoszony, gdyż przepisy postępowania podatkowego nie znajdują zastosowania podczas procedowania sądowoadministracyjnego. Przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ nie mają zastosowania w postępowaniu sądowym, nie mogą więc być naruszone przez sąd administracyjny; ich naruszenie w postępowaniu prowadzonym przez organy administracji, a nie przez sąd, nie może stanowić zarzutu skargi kasacyjnej /por. wyrok NSA z dnia 1 lipca 2004 r., GSK 125/04 - ONSAiWSA 2004 Nr 3 poz. 67/. Odniesienie się przez Sąd drugiej instancji do powołanego przez skarżącego przepisu Ordynacji podatkowej byłoby możliwe tylko wtedy, gdyby łącznie z tym przepisem został przywołany - jako naruszony - przepis procedury p.p.s.a. Takim przepisem w niniejszej sprawie mógł być art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. poprzez wskazanie jego niezastosowania lub też art. 151 p.p.s.a. poprzez wykazanie jego błędnego zastosowania. Biorąc pod uwagę przytoczone okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. Natomiast o kosztach orzekł w oparciu o art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło