II OSK 144/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-01-11

Skład orzekający: Maria Czapska – Górnikiewicz, Zygmunt Niewiadomski, Anna Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami mogą być podstawą do uchylenia wyroku WSA w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jeśli WSA opierał swoje rozstrzygnięcie na przepisach ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r.?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne, uznając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami są niezasadne. Sąd I instancji prawidłowo oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r., a nie na przepisach, które nie były podstawą wydania zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ponadto, na etapie ustalania warunków zabudowy nie bada się kwestii zgody właścicieli nieruchomości ani technicznych możliwości realizacji inwestycji w inny sposób, a jedynie zgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy T. ustalającą warunki zabudowy dla działek pod budowę odcinka kanalizacji sanitarnej. Skarżący zarzucali, że warunki ustalono dla Gminy, podczas gdy inwestorem są osoby fizyczne, a inwestycja miałaby przechodzić przez ich działki bez ich zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, wskazując na zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Następnie skarżący wnieśli skargi kasacyjne, zarzucając naruszenie prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących sieci i przyłączy kanalizacyjnych oraz inwestycji celu publicznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi kasacyjne J. Ć. i H. M.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędziowie Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski Sędzia NSA Anna Żak (spr.) Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych J. Ć. i H. Mędrali od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt SA/Rz 1271/03 w sprawie ze skargi H. M., J. Ć. i R. Ć. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargi kasacyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 24 marca 2005r. w sprawie sygn. Akt SA/Rz 1271/03 oddalił skargę H. M., J. Ć. i R. Ć. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2003r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w/w decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Rzeszowie po rozpatrzeniu odwołań J. Ć., R. Ć. oraz H. M. od decyzji Wójta Gminy T. z dnia [...] czerwca 2003 r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla działek nr, nr ew. 685/2, 686, 685/1, 684, 683 pod budowę odcinka kanalizacji sanitarnej utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, powołując jako podstawę prawną przepis art. 40 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu złożyła Gmina T. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium odwoławczego do NSA Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wnieśli H. M., J. Ć. i R. Ć. zarzucając, że warunki zabudowy i zagospodarowania terenu ustalono dla Gminy T., ale faktycznie inwestorem i właścicielem działek, na której ma być wybudowana sieć kanalizacyjna są osoby fizyczne. Podnieśli, że nie wyrazili zgody na przejście z kanalizacją przez ich działki, a ponadto, że można przeprowadzić ją inną trasą. Oddalając powołanym wyżej wyrokiem skargę, Sąd wyjaśnił, iż celem decyzji o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest określenie czy projektowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zamierzenie inwestycyjne objęte zaskarżoną decyzją przebiega przez teren, którego dotyczą uregulowania Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Trzebownisko uchwalonego uchwałą Rady Gminy Nr XXXIII/33/92 z 30 lipca 1993r. Planowana inwestycja znajduje się na terenie oznaczonym symbolem AM2 - obszar mieszkaniowy. Zgodnie z art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994r. nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd podkreślił, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym już nie obowiązywała w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy. Uchylona została na mocy art. 88 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. Nr 80, poz. 717/, która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003r. Zgodnie z przepisem art. 85 ust. 1 tej ustawy do spraw wszczętych, a nie zakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Trzebownisko uchwalony został uchwałą Rady Gminy z 30 lipca 1993 r., zaś ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym będąca podstawą rozstrzygnięcia weszła w życie z dniem 1 stycznia 1995 r. W świetle zapisu przepisu art. 67 ust. 1 i la ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym plany zagospodarowania przestrzennego sprzed daty wejścia w życie ustawy zachowały swą moc, ponieważ Rada Gminy Trzebownisko uchwałą nr XII/119/99 z dnia 17 grudnia 1999 r. uchwaliła studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Trzebownisko, zaś uchwałą z dnia 28 lutego 2002 r. nr XXXII/288/2002 przystąpiła do sporządzenia zmiany Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Trzebownisko. Sąd stwierdził, że zarzuty skarżących nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ nie są one zasadne na etapie ustalania warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, ponieważ celem tego postępowania jest określenie, czy projektowana inwestycja zgodna jest z uregulowaniami obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Z tych też względów bez znaczenia dla sprawy jest to, czy strony wyraziły zgodę na lokalizację inwestycji oraz czy istnieją techniczne możliwości przeprowadzenia inwestycji w inny sposób. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. Skargi kasacyjne od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wniosły J. Ć. i H. M. reprezentowane przez radcę prawną I. O. domagając się uchylenia wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. Skargi kasacyjne miały jednakową treść. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie : -art. 2 pkt 7 i 5 ustawy z dnia 7 czerwca 200Ir. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747) polegające na przyjęciu, że Gmina Trzebownisko zamierza budować odcinek kanalizacji sanitarnej, -art. 6 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2004r. Dz.U. nr 261, poz. 2603 z późn. zmianami) poprzez przyjęcie faktycznie, że w/w inwestycja jest inwestycją celu publicznego, - uchwały Rady Gminy Trzebownisko nr XXXIII/33/92 z dnia 30 lipca 1993r. dotyczącej Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Trzebownisko. W uzasadnieniu skarg kasacyjnych wskazano, że na terenie oznaczonym w w/w planie zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje się budowy odcinka sieci kanalizacyjnej przebiegającej na działkach nr 685/2, 686, 685/1, 684,683. Sieć kanalizacyjna na tym terenie istnieje. Gminie Trzebownisko chodzi o wybudowanie przyłączy do dwóch budynków, istniejącego i mogącego powstać w przyszłości na działce nr 685/1 obok działek skarżącej J. Ć. nr 685/2 i 686, przy czym jedno z przyłączy miałoby przechodzić przez jej działki i obok działki H.M. nr 684. Zgodnie z art. 2 pkt 7 o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków sieć (kanalizacyjna) to "przewody wodociągowe lub kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda łub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo - kanalizacyjnego". Definicję przyłącza kanalizacyjnego zawiera zaś art. 2 pkt. 5 cyt. wyżej ustawy i jest to "odcinek przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną /../".Wskazując na powołane przepisy skarżące zarzuciły, że wyrok Sądu I instancji narusza przepis art. 2 pkt 7 i art. 2 pkt 5 w/w ustawy, gdyż Sąd rozstrzygający przyjął za Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Rzeszowie, że w sprawie chodzi o budowę odcinka kanalizacji sanitarnej w rozumieniu sieci kanalizacyjnej, a faktycznie sprawa dotyczy budowy dwóch przyłączy. Budowa sieci kanalizacyjnej jest inwestycją celu publicznego i może być realizowana wyłącznie na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne. Cel publiczny w odniesieniu do tej sprawy określa art.6 pkt.3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. W przedmiotowej sprawie Wójt Gminy Trzebownisko wydał decyzję dotyczącą budowy odcinka kanalizacji sanitarnej jako celu publicznego, nie wskazując w tytule zadania inwestycyjnego- czy jest to sieć kanalizacyjna czy przyłącza, podczas, gdy faktycznie dotyczy ona budowy przyłączy, które nie są inwestycjami celu publicznego w rozumieniu cytowanej wyżej ustawy. Ponadto, z uzasadnienia wymienionej decyzji wynika, że dla terenów objętych miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Trzebownisko, przewidziano tylko sieć kanalizacyjną, a nie przyłącza. Skoro w rzeczywistości sprawa dotyczy budowy przyłączy decyzja Wójta Gminy T. z dnia [...] maja 2003r. znak [...] była od początku błędna i Sąd winien ją uchylić. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Zatem zakres kognicji Sądu, rozpoznającego skargę kasacyjną wyznaczają precyzyjnie sformułowane przez skarżącego zarzuty, oparte na podstawach, określonych w art. 174 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej powoływaną jako p.p.s.a. ) Stosownie do treści tego przepisu jako podstawy skargi kasacyjnej można wskazać: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1), 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2). W niniejszej sprawie skarżący powołali się na pierwszą podstawę kasacyjną, określoną w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 2 pkt 7 i 5 ustawy z dnia 7 czerwca 200Ir. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747) polegające na przyjęciu, że Gmina Trzebownisko zamierza budować odcinek kanalizacji sanitarnej oraz art. 6 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U. nr 261, poz. 2603 z późn. zmianami) poprzez przyjęcie, że w/w inwestycja jest faktycznie inwestycją celu publicznego, a także zarzucili naruszenie ustaleń Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Trzebownisko. Skargi kasacyjne są niezasadne, ponieważ żaden z zawartych w nich zarzutów nie ma usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd. Przede wszystkim podnieść należy, że Sąd I instancji przy wydawaniu swojego rozstrzygnięcia nie stosował powołanych wyżej przepisów ustawy z dnia 7 czerwca 200Ir. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków ani przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami. Sąd I instancji nie miał podstaw do stosowania unormowań przewidzianych w tych ustawach, bowiem kontrolowana decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana na podstawie przepisów art.40 i art.43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawa ta nie zawierała regulacji dotyczącej inwestycji celu publicznego. Regulację w tym przedmiocie wprowadziła ustawa z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz.U. z 2003r., nr 80, poz.717 ze zm.). W tej sytuacji zarzuty skarg kasacyjnych, iż faktycznie przedmiotowa decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczy inwestycji celu publicznego są całkowicie nieuzasadnione. Wbrew twierdzeniom skarżących, Sąd I instancji trafnie ocenił, że zamierzenie inwestycjne polegające na budowie odcinka kanalizacji sanitarnej jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Trzebownisko, skoro jak wynika z jego treści przedmiotowy obszar jest przeznaczony pod budownictwo mieszkaniowe. Planowana inwestycja nie jest więc sprzeczna z funkcją przewidzianą dla tego terenu w ustaleniach planistycznych. Poza tym na tym etapie procesu inwestycyjnego nie można mówić o rozbieżnościach pomiędzy zamierzoną przez wnioskodawcę inwestycją, a inwestycją dla której realizacji ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Przypomnieć też należy, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu mógł złożyć każdy niezależnie od przysługujących mu uprawnień do nieruchomości. Nie wymagał udokumentowania tytułu do dysponowania nieruchomością objętą wnioskiem. Kwestię tę natomiast badają organy architektoniczno-budowlane przed wydaniem stosownych pozwoleń na realizację projektowanych inwestycji. Biorąc powyższe pod uwagę uznać należało, że skargi kasacyjne nie mają usprawiedliwionych podstaw i dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 ustawy p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło