I OSK 950/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.), Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec, Elżbieta Stebnicka, Protokolant Edyta Pawlak, po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. C. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2005 r. sygn. akt I SA/Wa 132/04 w sprawie ze skargi M. C. Z. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 23.03.2005 r. sygn. akt I SA/Wa 132/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. C. Z. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Prezydenta Miasta [...], z dnia [...] nr [...], odmawiająca zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, położonej w [...] przy ul. [...] o pow. 944 m2.W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, iż organy administracji ustaliły, że przedmiotowa nieruchomość została wywłaszczona decyzją Prezydium Rady Narodowej m. [...] z dnia 27.07.1965 r. w związku z przeznaczeniem jej pod budowę Domu Dziecka, zgodnie z lokalizacją szczegółową, ustaloną decyzją z dnia 1.09.1962 r. i że budynek Domu Dziecka został wybudowany w latach 1965 -1966, na podstawie decyzji z dnia 27.07.1965 r., a teren, w skład którego weszła ta nieruchomość ogrodzono. Sąd, po omówieniu treści art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, stwierdził, że taki stan sprawy, oparty na jej materiale dowodowym, wskazuje, że wywłaszczona nieruchomość została w całości wykorzystana na cel wywłaszczenia, natomiast nie można podzielić zarzutu skarżącego, że skoro na tej działce nie stoi budynek Domu Dziecka, a teren jest zachwaszczony, to jest ona zbędna na cel wywłaszczenia, gdyż przeznaczenie nieruchomości pod budowę Domu Dziecka oznacza nie tylko postawienie budynku, ale także zapewnienie wychowankom Domu miejsca do zajęć ruchowych, rekreacji itp. i - jak wynika z akt - cała ogrodowa posesja jest tak zagospodarowana, a wobec tego decyzje są zgodne z prawem. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł M. C. Z., reprezentowany przez adwokata, domagając się uchylenia wyroku i przekazania sprawy Sądowi do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 136 pkt 3 w zw. z art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że w sprawie nie istnieje podstawa do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że nieruchomość, o zwrot której ubiega się skarżący, znajduje się w północno-wschodniej części terenu zajmowanego przez Dom Dziecka i stanowi ok. 10% tego terenu, że przez 37 lat od wywłaszczenia nie była użytkowana przez pensjonariuszy Domu Dziecka, gdyż była zachwaszczona i niezagospodarowana i dopiero po wszczęciu postępowania o zwrot, zamontowano obok tej działki bramki do piłki nożnej, co nie wpłynęło na jej zagospodarowanie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W skardze kasacyjnej postawiono zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy w istocie skarżącemu chodzi o jego błędną wykładnię, jak wynika z uzasadnienia skargi. W sprawie miały zastosowanie art. 136 ust. 3 i art. 137 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( w brzmieniu ustalonym w Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.), które stanowią, że poprzedni właściciel lub jego spadkobiercy mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli - stosownie do art. 137 - stała się zbędna na cel wywłaszczenia (art. 136 ust. 3), zaś zbędna na cel wywłaszczenia jest nieruchomość, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu, albo utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a cel ten nie został zrealizowany (art. 137 ust. 1). Przepisów tych Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zinterpretował błędnie. Nieruchomość o pow. 944 m2, o zwrot której ubiegał się M. C. Z., została wywłaszczona pod budowę Domu Dziecka, o lokalizacji którego przesądziła decyzja z dnia 1.09.1962 r. Prezydium Rady Narodowej w m. [...]. Decyzja ta ogólnie określiła warunki realizacji, mówiąc o ogrodzeniu posesji i zachowaniu drzewostanu, zaś wydane dnia 6.07.1965 r., pozwolenie na wykonanie robót budowlanych obejmowało wykonanie budynku i ogrodzenia. Żadna z tych decyzji, tj. ani o lokalizacji szczegółowej, ani o pozwoleniu na wykonanie robót, ani wywłaszczeniowa, nie zawierały szczegółowego planu zagospodarowania terenu, w skład którego wchodziła przedmiotowa nieruchomość, przesądzając jedynie ogólnie o budowie Domu Dziecka i ogrodzeniu całego terenu, w tym działki o pow. 944 m2. Budynek i ogrodzenie zostały wykonane w latach 1965 -1966. W takim stanie faktycznym i prawnym nie można uznać, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie uznał, że nie ma przesłanek do zwrotu nieruchomości. Jak podkreślił Wojewódzki Sąd, realizacja celu wywłaszczenia jaką jest Dom Dziecka nie mogła polegać tylko na wybudowaniu budynku, ale również na zapewnieniu pensjonariuszom tego Domu miejsca do rekreacji, różnie zagospodarowanego. Wobec braku szczegółowego planu zagospodarowania terenu, a dokonaniu wywłaszczenia tylko na cel określony ogólnie, każde wykorzystanie nieruchomości w granicach ogrodzenia jest realizacją celu wywłaszczenia. Skargi kasacyjnej nie można było zatem uwzględnić i Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).