II FZ 137/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, , , po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II Izby Finansowej zażalenia D. i K. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 stycznia 2005 r., sygn. akt I SA/Gl 967/04 oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. i K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości. p o s t a n a w i a oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sad Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek D. i K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd powołał się na wysokość osiąganych przez skarżących dochodów, posiadany majątek i uznał, że są oni w stanie ponieść koszty związane z wniesieniem skargi, iż jest to kwota, która nie przekracza ich możliwości finansowych i nie będzie skutkować uszczerbkiem w ich koniecznym utrzymaniu. Na opisane powyżej postanowienie D. i K. K. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie rozpoznał istoty sprawy i nie ustosunkował się do konkretnych zarzutów zawartych w sprzeciwie na postanowienie referendarza. Skarżący podnieśli, że posiadanie majątku w postaci niewielkiego domu na wsi nie jest luksusem, zwłaszcza, że nie przynosi on żadnego dochodu, a wręcz przeciwnie obciąża ich kosztami. Ponadto skarżący powtórzyli argumentację zawartą w sprzeciwie, że zapłata wpisu sądowego w wysokości 100 zł stanowi dla nich istotny wydatek. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z postanowieniem art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba taka wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie. W tym celu stosownie art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wezwał skarżących do przedstawienia dodatkowych dokumentów, potwierdzających przytoczone we wniosku okoliczności. Należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy regulacja w nim zawarta stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w treści jej art. 199, stosownie do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Poddając zatem ocenie wniosek o przyznanie prawa pomocy Sąd powinien kierować się tą zasadą. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywoływanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Przy tym to do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy, należy ocena czy takie okoliczności zachodzą. W przedmiotowej sprawie, z treści złożonego przez skarżących wniosku wynika, iż osiągają oni miesięczne dochody w łącznej wysokości 2.518,60 zł brutto, a także że przysługuje im własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 34 m2, są właścicielami domu o powierzchni 30 m2 oraz działki o obszarze 600 m2. Słusznie zatem zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, że w tym stanie rzeczy skarżący są w stanie uiścić wpis sądowy od wniesionej skargi, wynoszący 100 zł, bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Na uwagę zasługuje również fakt, że w orzecznictwie sądowym podkreśla się, iż posiadanie majątku w zasadzie wyłącza możliwość zwolnienia od kosztów, skoro istnieje możliwość jego obciążenia. W przedmiotowej sprawie skarżącym przysługuje własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, a ponadto są właścicielami wymienionych wyżej nieruchomości i Sąd nie dysponuje informacją aby były one w jakikolwiek sposób obciążone na rzecz osób trzecich. Mając powyższe na uwadze, wobec nie naruszenia prawa przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, a tym samym braku podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, należało zażalenie oddalić, na podstawie art. 184 w związku z art.197 § 2 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.