I SA/Gd 937/03

WyrokWSA w Gdańsku2005-03-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia WSA Tomasz Kolanowski, Sędzia NSA Zbigniew Romała

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy operat szacunkowy, stanowiący podstawę określenia zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, może być uznany za wiarygodny dowód, jeśli skarżący kwestionują jego jakość i rzetelność?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że operat szacunkowy, sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi wyceny nieruchomości i gospodarki nieruchomościami, może stanowić wiarygodny dowód w sprawie. Sąd stwierdził, że operat nie narusza prawa, nie zawiera błędów matematycznych ani logicznych, a jego treść jest sprawdzalna i pozwala na ocenę przez strony oraz sąd. W związku z tym, zarzuty skarżących dotyczące jakości operatu nie mogły być uwzględnione.
Stan faktyczny
Skarżący nabyli działkę budowlaną na podstawie umowy sprzedaży, w której cena została określona na kwotę 14.350 zł. Urząd Skarbowy, powołując się na przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, uznał, że cena ta nie odpowiada wartości rynkowej i określił podatek od czynności cywilnoprawnych od wartości 28.700 zł, a następnie po powołaniu biegłego, od wartości 20.377 zł. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący wnieśli skargę do sądu, kwestionując jakość operatu szacunkowego i zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski, NSA Zbigniew Romała, Protokolant Zuzanna Baca, po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. K. i R. K. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 7 lipca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych oddala skargę. I SA/Gd 937/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 3 kwietnia 2003r. Urząd Skarbowy, kierując się m. in. art. 6 ust. 1 pkt. 1c/ ustawy z dnia 9 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych ( Dz. U. Nr 86, poz. 959 ze zm. ) określił skarżącym R. K., R. K. oraz A. Z. solidarne zobowiązanie podatkowe w podatku od czynności cywilnoprawnych od umowy sprzedaży z dnia 3 października 2002r. w kwocie 407,50zł. W uzasadnieniu wskazano, że aktem notarialnym z dnia 3.10.2002r. skarżący nabyli od A. Z. niezabudowaną działkę budowlaną w C. o pow. 1.435m2. Strony umowy określiły w zawartej w formie aktu notarialnego umowie cenę działki na kwotę 14.350,-zł ( 10,-zł /m2). W uzasadnieniu organ I instancji przywołał treść art. 6 ust. 1 lit. c/ cyt. ustawy, zgodnie z którym podstawę opodatkowania stanowi przy umowie sprzedaży m. in. nieruchomości wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego. Wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnej określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczenia długów i ciężarów ( art. 6 ust. 2 ). Urząd skarbowy dokonał analizy treści umowy sprzedaży i stwierdził, że podana cena działki nie odpowiada wartości rynkowej takich nieruchomości na terenie C. Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2002r. organ I instancji wszczął postępowanie podatkowe i stosowanie do art. 6 ust. 3 cyt. ustawy wezwał m. in. skarżących do podwyższenia ceny działki do wartości rynkowej w kwocie 28.700,-zł ( 20,- zł/m2). Skarżący na tak ustaloną wartość działki nie wyrazili zgody w związku z tym, zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 9 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, postanowieniem z dnia 23 stycznia 2003r. organ podatkowy powołał biegłego rzeczoznawcę majątkowego, który przy pomocy metody porównawczej określił wartość działki na kwotę 20.377,-zł (14,2 zł/m2). Skarżący nie zgodzili się z treścią i wnioskami zawartymi w opinii i zaproponowali wartość rynkową działki na kwotę 17.220,-zl (12,-zł/m2 ), organ podatkowy zaś podzielił ocenę dokonaną przez biegłego rzeczoznawcę i zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt. 1a/ cyt. ustawy określono podatek od czynności cywilnoprawnych wraz z odsetkami (art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy). Od decyzji tej skarżący złożyli odwołanie wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazano, że zasadniczą różnicą pomiędzy skarżącymi a organem podatkowym jest ocena operatu szacowania przedmiotowej działki, którego wartość dowodową skarżący kwestionują wskazując na niechlujność wykonania, ogólnikowość opracowania i ubogą część merytoryczną brak analizy rynku lokalnego, brak ujęcia wszystkich walorów porównawczych działek, brak korekty czasowej w porównaniu działek. Absurdalną różnicę w stopniu dokładności dokonywanych korekt i obliczeń co miało zdaniem skarżących wpływ na wynik oceny biegłego. Zakwestionowano również decyzję w części dot. odsetek. Decyzją z dnia 7 lipca 2003r. Izba Skarbowa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając stanowisko prawne organu I instancji nie podzielając zastrzeżeń skarżących co do jakości wydanej opinii. Od decyzji tej skarżący wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu wskazano, że za dowód w postępowaniu podatkowym zmierzającym do określenia zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, organy podatkowe obu instancji przyjęły operat szacowania nieruchomości wykonany przez rzeczoznawcę majątkowego bowiem zawartość tego operatu nie odpowiada randze opinii. Stanowi to naruszenie art. 187§ 1 Ordynacji podatkowej. Oceny w tym opracowaniu są niechlujne i gołosłowne. Strona skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 210 § 4 i art. 121 § 1 Op. Powtórzono zarzut nieprawidłowości orzeczenia w zakresie odsetek powołując się na art. 54 § 1 pkt. 7 Op. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153/02, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153/02, poz. 1270). Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje: Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy Sąd stwierdza, że przedmiotowa skarga nie może być uwzględniona, jako że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko organów podatkowych nie dają podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Wbrew zarzutom skargi w przeprowadzonym postępowaniu nie występują uchybienia mogące mieć wpływ na wynik sprawy, a zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem materialnym. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym do załączonego do akt sprawy operatu szacowania nieruchomości. Zdaniem Sądu operat ten nie narusza swą treścią obowiązujących w roku sporządzenia operatu Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego ( Dz. U. Nr 230/ 02, poz.1924 ). Zgodnie z tym aktem podustawowym określanie wartości nieruchomości polega na określaniu wartości prawa własności lub innych praw do nieruchomości. Określanie wartości rynkowej nieruchomości poprzedza się analizą rynku nieruchomości, w szczególności w zakresie uzyskiwanych cen, stawek czynszów oraz warunków zawarcia transakcji. Do określania wartości rynkowej nieruchomości stosuje się podejście porównawcze albo podejście dochodowe. Jeżeli istniejące uwarunkowania nie pozwalają na zastosowanie podejścia porównawczego albo dochodowego, do określenia wartości rynkowej nieruchomości stosuje się podejście mieszane. Przy stosowaniu podejścia porównawczego, prawidłowo zastosowanego w tej sprawie, konieczna była znajomość cen transakcyjnych nieruchomości podobnych do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny, a także cech tych nieruchomości wpływających na poziom ich cen ( § 3- 6). Operat szacunkowy wyczerpuje również obowiązku nałożone ustawą z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. nr 46/2000, poz. 46 ze zm.). Zresztą w treści operatu powołany biegły przywołuje stosowne przepisy i szeroko uzasadnia wybór przyjętej metody oszacowania. Na stronie 11 operatu dokonano obliczenia wartości przedmiotowej działki, wg przyjętej metody porównawczej, przyjmując do porównania działki oznaczone nr 1, 2 i 3 prawidłowo opisanych poprzez wskazanie numeru księgi wieczystej, daty transakcji, powierzchni, ceny transakcji, lokalizacji wyposażenia terenu w urządzenia infrastruktury technicznej i przeznaczenia. Zaznaczyć należy, iż prawidłowo biegły nie przyjął do tej metody działek o granicznie wysokich cenach za 1m2 ( ( k. 2 akt pismo pracownika organu podatkowego - ceny za 1m2 działek położonych w C. w okresie od czerwca 2002r. to kwoty: 170,15 zł, 79,68 zł, czy 55,33 zł). Wbrew zarzutom skarżących operat ten nie narusza obowiązującego prawa, nie zawiera też błędów matematycznych czy logicznych. Opinia ta zawiera wszelkie dane, które można sprawdzić, porównać zarówno przez strony jak i przez Sąd. Tak sporządzona opinia nie może budzić wątpliwości strony bowiem jest sprawdzalna, a tym samym pełna i może stanowić wiarygodny dowód w sprawie. Ponadto w sprawie nie pominięto okoliczności podnoszonych przez stronę, dokonując ich oceny i odnosząc do prawidłowo zebranego materiału dowodowego w sprawie. Zdaniem Sądu nie doszło do naruszenia dyspozycji art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Art. 210 § 4 Ordynacji stanowi, że uzasadnienie faktyczne zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera podstawę prawną decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Przytoczenie przepisów prawa to również wskazanie ich treści i relacji do stanu faktycznego sprawy. Warunki te, wskazane w przytoczonym przepisie przez ustawodawcę, zostały w tej sprawie przez organy podatkowe obu instancji spełnione. Jedną z fundamentalnych zasad, na których opiera się w Polsce porządek prawny, jest wyrażona między innymi w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej zasada zaufania do organów państwa. W myśl tej zasady nie można przerzucać na podatnika błędów lub uchybień popełnionych przez samego prawodawcę (niejasność przepisów), jak i przez organ podatkowy (niewłaściwa ich interpretacja). W tej jednak sprawie wszelkie dane, dokumenty i ustalenia zostały zinterpretowane przez organy podatkowe w sposób prawidłowy przy zastosowaniu właściwych przepisów prawa. Wobec treści skargi wskazać w tej sprawie należy, iż z rażącym naruszeniem prawa nie można utożsamiać każdego naruszenia prawa. Naruszenie ma cechę rażącego, gdy decyzja nim dotknięta wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, którą należy chronić nawet kosztem obalenia decyzji ostatecznej. A zatem o rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. Jak wskazano wyżej sytuacja ta nie odnosi się do przedmiotowej sprawy. Sąd nie podziela również zarzutów skarżących w zakresie orzeczenia odsetek. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym, nie stwierdzając naruszenia przy wydaniu zaskarżonej decyzji prawa mającego wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dz. U. Nr 153/02, poz. 1270) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło