IV SA/Gl 52/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 marca 2005 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej uchyla zaskarżone postanowienie i zasądza od Kierownika wymienionego Urzędu na rzecz skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił przyznania A. B. świadczenia przewidzianego w ustawie z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej... (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.). Decyzję tę doręczono stronie w dniu [...]r. W dniu [...]r. A. B. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Postanowieniem z dnia [...] r. wskazany organ administracji publicznej w trybie art. 134 kpa stwierdził uchybienie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu [...]r. A. B. wniosła do wymienionego Urzędu pismo, w którym podniosła, że uchybienie terminu nie wynikło z jej winy, gdyż dopiero teraz otrzymała zaświadczenie z spółki A. W piśmie zawarła prośbę o ponowne rozpatrzenie jej sprawy, a jeżeli tego wymaga procedura prawna – o skierowanie sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonym postanowieniem Kierownik Urzędu na podstawie art. 134 kpa stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podniesiono, że w postanowieniu z dnia [...] r. stronę pouczono o możliwości zaskarżenia tego postanowienia do Sądu. Natomiast strona odwołała się od tego postanowienia kierując pismo do Kierownika Urzędu. W dalszych motywach organ administracyjny powołał się na wyrażoną w art. 15 kpa zasadę dwuinstancyjności. Wyczerpanie możliwości dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia tej samej sprawy powoduje niedopuszczalność odwołania. Tymczasem wniosek strony w sprawie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego podlegał dwukrotnemu rozpoznaniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. B. ogólnikowo wniosła o rozpatrzenie sprawy, odwołując się m.in. do treści swojego pisma z dnia [...]r. Odpowiadając na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wskazał, że strona odwołała się do Kierownika Urzędu zamiast wnieść skargę bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jednocześnie wniósł o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. Skarżąca w ustawowym terminie nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie nie może się ostać, bowiem nie można podzielić stanowiska organu administracyjnego, że wystąpiły przesłanki do wydania rozstrzygnięcia stwierdzającego niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 134 kpa. W okolicznościach sprawy stanowisko takie należy uznać za co najmniej przedwczesne. Mianowicie treść pisma skarżącej z dnia [...]r. nie upoważniała do zakwalifikowania go jako wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W piśmie tym skarżąca usprawiedliwiała uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Można zakładać, że skarżącej chodziło o uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w odniesieniu do decyzji z dnia [...]r. Jeżeli tak, to nie jest wykluczone, że intencją skarżącej było zawarcie w omawianym piśmie z dnia [...]r. prośby o przywrócenie terminu do złożenia takiego wniosku. Końcowa treść pisma wskazuje z kolei na możliwość potraktowania go jako skargę do sądu administracyjnego na postanowienie organu z dnia [...]r., zwłaszcza że pismo to zostało wniesione z zachowaniem terminu do złożenia skargi, a zgodnie z art. 54 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1270 ze zm.) skargę wnosi się za pośrednictwem organu administracyjnego. Jak się wydaje organ oparł się na tym fragmencie omawianego pisma, w którym skarżąca prosi, by ponownie rozpatrzyć jej sprawę. Wobec wcześniej wskazanych okoliczności ograniczenie się do tego fragmentu nie było prawidłowe. Z treści zaskarżonego postanowienia nie wynika zresztą jednoznacznie, czy organ potraktował rzeczone pismo jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w odniesieniu do postanowienia z dnia [...]r., czy też do decyzji z dnia [...]r. Na tą drugą ewentualność może wskazywać wywód organu mówiący o tym, że strona wyczerpała możliwość dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Taki pogląd należy uznać za błędny, bowiem w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym nie doszło do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Właśnie wydanie postanowienia z dnia [...]r. wyłączyło możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy. Wskazane wątpliwości co do charakteru pisma skarżącej z dnia [...]r. nakładały na organ administracyjny obowiązek zwrócenia się do skarżącej o sprecyzowanie w trybie art. 64 § 2 kpa jej twierdzeń i wniosków, a w szczególności, czy wskazane pismo stanowi skargę na postanowienie z dnia [...]r., wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w odniesieniu do decyzji z dnia [...]r., czy też inną czynność procesową. Zaniedbanie tego obowiązku powoduje, że będzie to musiało nastąpić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Dlatego też na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 200 i 205 § 1, w zw. z art. 210 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji. SW