I SA/Wa 201/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz WSA Elżbieta Lenart /spr./ Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta L. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej oddala skargę. I SA/Wa 201/05 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2002 r. znak [...] stwierdzającą nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej L. z dnia [...] czerwca 1964 r. znak [...] o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w L. przy ul. [...] i o ustaleniu odszkodowania z tego tytułu oraz utrzymującej to orzeczenie w mocy decyzji Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1964 r. znak [...] w części dotyczącej ustalenia odszkodowania oraz o odmowie stwierdzenia nieważności powołanych decyzji w części dotyczącej wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości. Z uzasadnienia decyzji organu wynika, że orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej L. z dnia [...] czerwca 1964 r. znak [...] wydanym na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1961r. Nr 18, poz. 94) orzeczono o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w L. przy ul. [...] o powierzchni [...] m² , stanowiącej w dacie wywłaszczenia własność S. i W. małżonków K. Jednocześnie orzeczeniem z dnia [...] czerwca 1964r. ustalono odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość. Decyzją z dnia [...] października 1964 r. znak [...]Komisja Odwoławcza do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych utrzymała w mocy orzeczenie wywłaszczeniowo - odszkodowawcze z dnia [...] czerwca 1964r. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r. znak [...]Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast - po rozpatrzeniu wniosku W. K. i W. R. spadkobierców byłych właścicieli przedmiotowej nieruchomości (postanowienia Sądu Rejonowego w L. o nabyciu spadku z dnia [...] kwietnia 1977r. sygn. akt [...] oraz z dnia [...] listopada 1999 r. sygn. akt[...]) - stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej L. z dnia [...] czerwca 1964r. oraz utrzymującej to orzeczenie w mocy decyzji Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1964r. w części dotyczącej ustalenia odszkodowania, natomiast odmówił stwierdzenia nieważności powołanych decyzji w części dotyczącej wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości. Wnioskiem z dnia 23 września 2002r. Zarząd Miasta L. wystąpił do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r. Podnosił, że brak jest podstaw prawnych, aby stwierdzić, że ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. Ponadto nie zgadzał się z opisem stanu faktycznego dawnego placu nr [...] przedstawionym w decyzji z dnia [...] sierpnia 2002 r. oraz stwierdził, że nie otrzymał zawiadomienia z dnia 10 lipca 2002 r. o wszczęciu postępowania nadzorczego w przedmiotowej sprawie. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] sierpnia 2002 r. znak[...]. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Prezydent Miasta [...] wnosił o uchylenie powyższej decyzji podtrzymując swoje dotychczasowe zarzuty. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym. Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. W niniejszej sprawie skarga podlegała oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast dokonał prawidłowej oceny kwestii dopuszczalności wywłaszczenia uznając, że w tej części orzeczenie Prezydium Rady Narodowej L. z dnia [...] czerwca 1964r. oraz utrzymująca to orzeczenie w mocy decyzja Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [..] października 1964r., nie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Również prawidłowo orzekł, że organy administracji, zarówno I jak i II instancji, rażąco naruszyły przepisy ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64) w części dotyczącej ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Przepis art. 22 ( poprzednio art. 21) powołanej stanowi, że odszkodowanie ustala się na podstawie wyników rozprawy, po wysłuchaniu na niej opinii biegłych powołanych przez wojewodę. Opinia biegłych powinna zawierać szczegółowe uzasadnienie. Jest to przepis bezwzględnie obowiązujący i dotyczący procedury odnośnie zasad i trybu postępowania wywłaszczeniowego. W niniejszej sprawie organ ustalił wysokość odszkodowania nie na podstawie opinii biegłego, lecz na podstawie obowiązującego cennika określającego wartość gruntu rolnego klasy I w strefie miejskiej okręgu I. Co za tym idzie, biegły nie był wezwany na rozprawę administracyjną i nie był tam wysłuchany. Organ zatem nie zachował trybu ustalenia odszkodowania określonego w art. 22 (poprzednio art. 21) powołanej ustawy. Odszkodowanie ustalił bez dysponowania szczegółowo uzasadnioną opinią biegłego i bez stworzenia właścicielom wywłaszczanej nieruchomości możliwości przesłuchania biegłego na rozprawie. Tym samym rażąco naruszył prawo – art.156 §1 pkt. 2 k.p.a. Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 czerwca 1998 r. sygn. akt III RN 38/98 (OSNP 1999/6/194) – "rażąco narusza prawo decyzja wywłaszczeniowa wydana bez wskazania podstawy prawnej i zawierająca orzeczenie o odszkodowaniu bez uzyskania opinii biegłego" (art. 3 i 21 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz.64). Tak więc ustalenie odszkodowania na podstawie cennika, a nie opinii biegłego, jest sprzeczne z przepisem art. 22 (poprzednio art. 21) w/w ustawy i utrwalonym orzecznictwem sądowym. Należy dodać, że orzeczenie w części dotyczącej ustalenia odszkodowania nie wywołało nieodwracalnych skutków prawnych w rozumieniu art. art.156 § 2 k.p.a. Ponadto nie jest zasadny zarzut skarżącego, iż w decyzji z dnia [...] sierpnia 2002 r. organ nadzoru błędnie opisał wywłaszczoną nieruchomość jako plac nr [...]. W decyzji tej nieruchomość jest opisana jako działka położona w L. przy ul.[...] , zaś oznaczenie działki, jako plac nr [...], występuje tylko w uzasadnieniu decyzji i nie ma żadnego wpływu na jej treść. Tak samo jak fakt, że Zarząd Miasta L. nie został zawiadomiony - na etapie powiadamiania stron - o toczącym się postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...] czerwca 1964 r. Zawiadomienie to otrzymał Prezydent Miasta L. (jako wykonujący zadania starosty), który jednocześnie był przewodniczącym zarządu miasta. Tak więc zarząd wiedział o prowadzonym postępowaniu i decyzja z dnia [...] sierpnia 2002 r. została mu doręczona. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencj