II SA/Łd 836/04
WyrokWSA w Łodzi2005-03-08
Skład orzekający: Grzegorz Szkudlarek, Sławomir Wojciechowski, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek stały powinien być przyznany z uwzględnieniem zasiłku pielęgnacyjnego jako dochodu, nawet jeśli strona skarżąca twierdzi, że przestała go otrzymywać?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo wliczyły zasiłek pielęgnacyjny do dochodu strony przy ustalaniu wysokości zasiłku stałego. Zasiłek pielęgnacyjny stanowił dochód strony w momencie orzekania przez organy. Ewentualna zmiana wysokości lub utrata zasiłku pielęgnacyjnego w późniejszym okresie mogłaby stanowić podstawę do wniosku o zmianę wysokości zasiłku stałego, ale nie wpływa na legalność decyzji wydanej w oparciu o stan faktyczny z momentu jej wydania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku stałego w wyższej kwocie M. T. F., osobie samotnie gospodarującej ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Organ I instancji przyznał zasiłek stały w wysokości 317 zł, uwzględniając zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 144 zł jako dochód. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Strona skarżąca kwestionowała decyzję, twierdząc, że nie otrzymuje już zasiłku pielęgnacyjnego i podnosząc zarzuty dotyczące orzeczenia o niepełnosprawności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi M. T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę. -
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...], Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. T. F., utrzymało w mocy decyzję Kierownika Filii Ł. Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...], Nr [...].
Organ I instancji decyzją z dnia [...] przyznał M. T. F. zasiłek stały w wysokości 317 zł miesięcznie począwszy od maja 2004 roku na czas nieokreślony. Z uzasadnienia wynika, że ze względu na orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności strony, został przyznany zasiłek stały z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i dochodu poniżej kryterium ustawowego. M. T. F. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a wysokość zasiłku dla osoby samotnie gospodarującej stanowi różnicę między kryterium dla osoby samotnie gospodarującej (461 zł), a posiadanym dochodem na osobę (144 zł zasiłek pielęgnacyjny). Wysokość wyliczonego zasiłku stałego wynosi zatem 317 zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji M. T. F. wskazał, iż wydana decyzja jest niezgodna z faktami i bezprawna.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania, mocą decyzji z dnia [...] utrzymało w mocy kontestowane rozstrzygnięcie. W motywach organ podał, iż M. T. F. ma 50 lat, samotnie zajmuje mieszkanie w prywatnej kamienicy. Lokal jest zadłużony z powodu nieuiszczania opłat od 2000 roku. T. F. posiada znaczny stopień niepełnosprawności bez prawa do świadczeń z ZUS, dochód jego stanowi zasiłek pielęgnacyjny. W uznaniu organu odwoławczego strona będąc osobą niezdolną do pracy, spełnia warunki do otrzymania świadczenia w formie zasiłku stałego. Zgodnie z dyspozycją w art. 37 ust. l pkt l ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) - zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej. Podstawową okoliczność stanowi całkowita niezdolność do pracy osoby z powodu wieku lub niepełnosprawności. Pod tym względem w ustawie o pomocy społecznej rozumie się, zgodnie z art. 6 pkt 7 - całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu wieku (ukończone 60 lat przez kobietę i 65 lat przez mężczyznę) albo zgodnie z art. 6 pkt l zaliczenie do I lub II grupy inwalidów lub legitymowanie się znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej. Wysokość zasiłku stałego, w przypadku osoby samotnie gospodarującej, ustala się jako różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem tej osoby (art. 37 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 ustawy). Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie. Kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 461 zł, a dochód strony stanowi zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 144 zł, zatem wysokość zasiłku stałego wynosi 317 zł (461 zł - 144 zł = 317 zł).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. T. F. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w całości, jako niezgodnej z faktami i bezprawnej. W uzasadnieniu wskazał, iż Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] odmówił mu przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, w związku z tym nie osiąga on już dochodu. Nigdy nie korzystał z pomocy innych osób, ponieważ nie ma takiej potrzeby, mimo iż w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności znajdują się takie zapisy. W treści skargi M. T. F. zawarł również zarzuty przeciwko treści orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, jak i również przeciwko osobom orzekającym w Wojewódzkim Zespole do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności.
Organ wniósł o oddalenie skargi i powołał się na motywy przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa, zarówno procesowego, jak i materialnego.
Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd zatem nie ma uprawnień do przyznania stronie skarżącej świadczenia.
Stosownie do art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala.
Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Zgodnie z treścią unormowania przepisu art. 37 ust. 1 zasiłek stały przysługuje:
1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;
2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.
Zasiłek stały ustala się w wysokości w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie (art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy). Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie (art. 37 ust. 3 ustawy). W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i renty socjalnej zasiłek stały nie przysługuje (art. 37 ust. 4 ustawy).
Kryterium dochodowe ustalane jest na podstawie przepisu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej jest zachowane, jeżeli jej dochód nie przekracza kwoty 461 zł.
Z przedstawionej regulacji ustawowej wynika, iż zasiłek stały dla osób całkowicie niezdolnych do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, stanowi uzupełnienie dochodu tych osób do kryterium ustawowego. Wysokość więc tego zasiłku jest determinowana dochodem danej osoby. W przypadku osób samotnych zasiłek stanowi różnicę między posiadanym dochodem, a kryterium 461 zł, przy czym jego wartość nie może być wyższa niż 418 zł i niższa niż 30 zł. Wynika z tego, że organy orzekające w przedmiocie przyznania zasiłku stałego w żaden sposób nie orzekają w granicach uznania administracyjnego, bowiem wysokość zasiłku stanowi tylko wynik wyliczenia matematycznego.
W stanie faktycznym sprawy, jak wynika z wywiadu środowiskowego załączonego do akt administracyjnych, M. T. F. mieszka sam w mieszkaniu o pow. 88 m2 w prywatnej kamienicy (nie uiszcza opłat od 2000 roku). Ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności, bez prawa do świadczeń rentowych z ZUS. Nie posiada stałego źródła dochodu. Otrzymuje jedynie zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 144 zł miesięcznie. W tak ustalonym stanie faktycznym organ I instancji przyznał M. T. F. zasiłek stały począwszy od miesiąca maja 2004 r. na czas nieokreślony w wysokości 317 zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy.
Skład orzekający w przedmiotowej sprawie nie dopatrzył się naruszenia ani przepisów prawa materialnego, ani regulacji proceduralnej. M. T. F. w odwołaniu, jak i w skardze podał, iż wyliczenie wysokości zasiłku jest nieprawidłowe, bowiem nie otrzymuje on już zasiłku pielęgnacyjnego. Organy orzekające nie uwzględniły tego zarzutu, gdyż do maja 2004 roku strona skarżąca otrzymywała zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 144 zł. Jeżeli w późniejszym okresie (z racji wejścia w życie ustawy o świadczeniach rodzinnych) uległaby zmianie sama wysokość tego świadczenia lub skarżący w ogóle przestałby je otrzymywać, mogłoby to stanowić podstawę do wystąpienia z wnioskiem o zmianę wysokości zasiłku stałego. Tym niemniej w momencie orzekania przez organ, skarżący otrzymywał zasiłek pielęgnacyjny, dlatego podlegał on wliczeniu do kwoty dochodu, który stanowił podstawę do wyliczenia wysokości zasiłku stałego.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi podać należy, iż grupa argumentów dotyczących treści orzeczenia Komisji do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, jak i samej postawy lub zachowania osób zasiadających w Komisji, pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy.
Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło