II SA/Wa 2378/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung, Sędzia WSA Bronisław Szydło (spr.), Asesor WSA Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Iwona Maciejuk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 marca 2005 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r., wydaną na podstawie art. 37k ust. 1 i 2 oraz art. 6 pkt 15b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) w związku z art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), odmówił p. A. O. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu podał, że p. A. O. nie posiada okresu uprawniającego do emerytury i w związku z tym, stosownie do postanowień art. 37k ust. 1 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, prawo do świadczenia przedemerytalnego jej nie przysługuje. Organ dodatkowo wyjaśnił, że legitymuje się ona jedynie 27-letnim okresem ubezpieczenia. W wyniku rozpoznania odwołania p. A. O. od decyzji Prezydenta [...] w przedmiocie odmowy przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego Wojewoda [...] na podstawie art. 23 ust. 3 oraz art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. i umorzył postępowanie w pierwszej instancji. W uzasadnieniu takiej decyzji stwierdził, że skoro zgodnie z powołanym art. 23 ust. 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, z dniem 1 sierpnia 2004 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przejmuje zadania związane z przyznawaniem i wypłatą świadczeń przedemerytalnych, to Prezydent [...], wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] sierpnia 2004 r., nie był już organem właściwym do wydania decyzji dotyczącej przyznania świadczenia przedemerytalnego. Zdaniem Wojewody [...], zaskarżona decyzja Prezydenta [...] wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości. W sytuacji, gdy po złożeniu przez p. A. O. wniosku o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego Prezydent [...] nie zdążył wydać decyzji przed dniem 1 sierpnia 2004 r., to zdaniem organu drugiej instancji, powinien przekazać sprawę Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, bowiem z dniem 1 sierpnia 2004 r. tylko ten organ jest właściwym do wydania decyzji w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie p. A. O. zarzuciła, że sprawa przyznania jej świadczenia przedemerytalnego, od sierpnia 2002 r. do chwili obecnej nie została zakończona. Wojewoda [...] wskazał jej tylko, że jej wniosek o przyznanie tego świadczenia powinien być przekazany do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Innymi słowy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpatrując skargę p. A. O. pod tym kątem Sąd uznał, że jej skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie jest niesporne, iż skarżąca – A. O. ur. [...] marca 1952 r. w dniu 2 sierpnia 2002 r., zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. W dniu 9 lipca 2004 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.). Zgodnie z powołaną ustawą o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, świadczenie przysługuje osobie spełniającej warunki określone w art. 37k tej ustawy i przysługuje ono od dnia następnego po dniu złożenia wniosku o przyznanie tego świadczenia (art. 37l powołanej ustawy). Poza sporem pozostaje również, że Prezydent [...], po rozpoznaniu wniosku p. A. O. z dnia 9 lipca 2004 r. o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego na zasadach określonych w powołanej ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. odmówił jej prawa do świadczenia przedemerytalnego z uwagi na niespełnienie warunków do przyznania tego świadczenia. Wojewoda [...], rozpoznając odwołanie od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r., uchylił tę decyzję i postępowanie w pierwszej instancji umorzył, a w uzasadnieniu takiego rozstrzygnięcia, powołując przepis art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej, bowiem po dniu 1 sierpnia 2004 r. Prezydent [...] nie był organem właściwym do wydania decyzji dotyczącej przyznania świadczenia przedemerytalnego. Stan faktyczny sprawy jest niesporny. Istota sprawy sprowadza się do wyjaśnienia, według jakich zasad prawnych – na jakiej podstawie prawnej, przez jaki organ, mają być rozpoznawane wnioski o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego złożone przed dniem 1 sierpnia 2004 r., niezakończone przed tą datą prawomocną decyzją. Odpowiedzi na tak postawione pytanie udziela art. 30 powołanej ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych. Przepis ten stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy (przed dniem 1 sierpnia 2004 r.) stosuje się przepisy powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Przez sprawy wszczęte i niezakończone rozumie się również wnioski o ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego złożone przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych. W przypadku ustalenia po dniu wejścia w życie ustawy prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, powiatowe urzędy pracy po dokonaniu wypłaty świadczeń przedemerytalnych za okres przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych niezwłocznie przekażą Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych pełną dokumentację w tej sprawie. Dochodzenie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń przedemerytalnych za okres przypadający przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych dokonują powiatowe urzędy pracy, według zasad określonych w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Analiza tego przepisu wskazuje, że w sprawach o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego wszczętych przed dniem 1 sierpnia 2004 r. i przed tą datą niezakończonych ostateczną decyzją, organami właściwymi do wydania decyzji w tych sprawach są nadal urzędy pracy i wnioski takie są rozpoznawane na podstawie przepisów powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Powyższe rozważania upoważniają do stwierdzenia, iż dokonana przez organ orzekający II instancji – Wojewodę [...], wykładnia art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) była wadliwa. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 145 § 1 ust. 1a i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.