III FZ 645/25

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2026-03-05

Skład orzekający: Anna Dalkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od skargi, w którym strona domaga się zwolnienia od opłaty ze względu na trudną sytuację materialną, podlega oddaleniu, jeśli strona nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od skargi, w którym strona domaga się zwolnienia od opłaty ze względu na trudną sytuację materialną, podlega oddaleniu, jeśli strona nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy. W przypadku trudnej sytuacji materialnej strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, który obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych. Niewykonanie wezwania do uiszczenia wpisu od zażalenia skutkuje jego odrzuceniem.
Stan faktyczny
Przewodniczący Wydziału WSA wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Skarżący wniósł zażalenie, domagając się zwolnienia od wpisu ze względu na trudną sytuację materialną, stan zdrowotny, podeszły wiek i niepełnosprawność. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Dalkowska po rozpoznaniu 5 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 2 października 2025 r., sygn. akt I SA/Rz 469/25 w przedmiocie wpisu od skargi w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 22 lipca 2025 r., nr SKO.4140.215.786.2025 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia oddalić zażalenie 1.1. Zarządzeniem z 2 października 2025 r., sygn. akt I SA/Rz 469/25 Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwał J. K. (dalej: "Skarżący") do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie w kwocie 100 zł, stosownie do art. 220 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") w związku z § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535, dalej: "Rozporządzenie"). 1.2. Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł skarżący, wskazując że wnosi o zwolnienie od uiszczenia wpisu w całości ze względu na trudną sytuację materialną, stan zdrowotny, podeszły wiek oraz niepełnosprawność. Skarżący wskazał, że z uwagi na stan zdrowia oraz stan majątkowy nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. 2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 2.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 2.2. Na wstępie należy zaznaczyć, że stosownie do art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, sprzeciw od postanowienia, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (por. § 2). Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia stosownego wpisu sądowego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. w przypadku, gdy rzeczony brak fiskalny dotyczy zażalenia, bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu powoduje odrzucenie środka zaskarżenia. Kwestię wysokości wpisów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych regulują przepisy wykonawcze zawarte w Rozporządzeniu, którego § 1 – będący podstawą wydania zarządzenia objętego zaskarżeniem – stanowi, iż wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi określoną procentowo część wartości przedmiotu zaskarżenia w zależności od jej wysokości. 2.3. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określa prawidłowo kwotę wpisu, precyzuje podstawę prawną żądania, zakreśla termin do uiszczenia opłaty sądowej i wskazuje rygor niezastosowania się do wezwania. Tym samym, Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie prawidłowo wzywał skarżącego, przedmiotowym zarządzeniem do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł, a wpis został określony zgodnie z obowiązującymi przepisami. Słusznie wskazano na podstawę art. 220 § 1 oraz § 3 p.p.s.a. oraz zasadnie określono rygor niewykonania wezwania – jest nim odrzucenie skargi. Właściwie określono również termin na jego wykonanie. Odnosząc się do argumentacji skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny informacyjnie wskazuje, że wobec trudnej sytuacji materialnej i finansowej strona postępowania sądowoadministracyjnego może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wniosek ten może być złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, natomiast formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy powinien być złożony do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym toczy się postępowanie wywołane wniesioną skargą. 2.4. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. oddalił zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło