IV SA/Wa 547/05
WyrokWSA w Warszawie2005-05-31
Skład orzekający: Anna Szymańska, Małgorzata Miron, Krystyna Napiórkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o wymeldowaniu, nie odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących czasowego charakteru jego pobytu w innym miejscu w związku z wykonywaną pracą?Ratio decidendi
Decyzja Wojewody została uchylona z powodu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 107 § 3 kpa. Organ odwoławczy nie rozpoznał w sposób należyty odwołania skarżącego, nie odniósł się do przedstawionych przez niego dowodów i argumentów dotyczących czasowego charakteru jego pobytu w innym miejscu w związku z wykonywaną pracą, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewoda powinien był wnikliwie ocenić, czy pobyt skarżącego w Warszawie miał charakter czasowy, zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.Stan faktyczny
Wójt Gminy R. orzekł o wymeldowaniu W. J. z pobytu stałego, uznając, że opuścił on lokal i związał swoje sprawy życiowe z Warszawą, gdzie pracował. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podniósł w odwołaniu i skardze, że jego pobyt w Warszawie ma charakter czasowy z uwagi na wykonywaną tam pracę, na którą otrzymał urlop bezpłatny z miejsca stałego zatrudnienia. Zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak odniesienia się do jego argumentów.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody i zasądzenie od Wojewody na rzecz W. J. zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Anna Szymańska (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Miron Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska Protokolant Dominik Niewirowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2005 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz W. J. kwotę 100,00 zł. (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Decyzją z dn. [...].10.2004 r. Wójt Gminy R. orzekł o wymeldowaniu W. J. z miejsca pobytu stałego z lokalu nr [...] położonego w miejscowości L. ul. [...] (obecnie ul. [...]). W uzasadnieniu wskazano, że W. J. zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu na podstawie umowy najmu do września 1995 r. Okoliczność ta wynika z zeznań świadków, jak również została przyznana przez samą stronę. Po opuszczeniu miejsca pobytu W. J. zamieszkał w W. przy ul. [...], gdzie jest zameldowany na pobyt czasowy od 01.04.2004 r. do 31.05.2006 r. Nie interesował się przez ten czas opuszczonym mieszkaniem, nie podejmował żadnych kroków celem powrotu i stałego w nim zamieszkiwania. Swoje sprawy życiowe związał z W., gdzie podjął pracę w Ministerstwie Sprawiedliwości. Umowa o pracę została zawarta na czas nie określony. W tej sytuacji należało uznać, iż opuścił miejsce stałego pobytu.
Wskutek odwołania wniesionego przez W. J. Wojewoda [...] decyzją z dn. [...].12.2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W odwołaniu skarżący podniósł, iż zatrudnienie w Ministerstwie Sprawiedliwości ma charakter czasowy. Nadal pozostaje pracownikiem Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w L., gdzie otrzymał urlop bezpłatny na zasadzie art. 17 ust. 2 Karty Nauczyciela na czas zajmowania stanowiska w Ministerstwie. Tym samym nawiązanie stosunku pracy świadczy o czasowym charakterze wykonywania pracy poza miejscem stałego pobytu (art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych). Pobyt w W.nie utracił charakteru czasowego, aczkolwiek stan ten utrzymuje się długo.
W uzasadnieniu natomiast zaskarżonej decyzji podniesiono, iż przy wymeldowaniu przesłankę stanowi sam fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Z akt sprawy wynika, iż W. J. w 1995 r. opuścił lokal, zabrał wszystkie swoje rzeczy, nie uiszczał opłat związanych z utrzymaniem mieszkania. Lokal objęła rodzina C., a następnie K..
W skardze do sądu administracyjnego W. J. wniósł o uchylenie decyzji Wojewody [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie art. 107 § 3 kpa polegające na tym, że organ odwoławczy nie odniósł się do argumentów i dowodów wskazanych w odwołaniu. Skarżący podnosi, iż nadal pozostaje nauczycielem mianowanym w Zakładzie Poprawczym i Schronisku dla Nieletnich gdzie otrzymał urlop bezpłatny na czas pełnienia funkcji z wyboru w urzędzie administracji rządowej. Skarżący podnosi, iż nie może przebywać w miejscu stałego pobytu, gdyż wykonuje stałą pracę poza tym miejscem za zgodą swoich przełożonych. Jego pobyt i praca w W. mają charakter czasowy. Sytuacja życiowa skarżącego z powodu wykonywania pracy poza miejscem stałego pobytu zezwala na traktowanie pobytu w W. jako czasowego.
Nadto zaskarżona decyzja narusza art. 15 ust. 1 i 2 w zw. z art. 5, 6 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 12 i 13 ustawy o ewidencji ludności. Naruszenie owo polega na przyjęciu błędnego poglądu, że długotrwałe zamieszkiwanie w W. powiązane jest z zamiarem stałego przebywania tamże. Uznanie, iż skarżący byłby zobowiązany do wymeldowania stwarza sytuację wymeldowania "do nikąd".
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniesiono, iż blisko dziesięcioletni okres pobytu poza miejscem stałego zameldowania utracił cechy pobytu czasowego, określonego w art. 8 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, a zarzut naruszenia art. 107 § 3 kpa w niej podniesiony jest zasadny.
Trafnie organy wywodzą, iż zameldowanie służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w określonym lokalu. Nie przesądza natomiast o uprawnieniu osoby tam zameldowanej, ani nie rodzi tytułu prawnego do samego lokalu. Jednocześnie zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dn. 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach (tj. Dz. U. z 2001r., Nr 87, poz. 960 ze zm.) jedynym kryterium warunkującym wydanie decyzji w sprawie wymeldowania jest opuszczenie przez osobę miejsca pobytu stałego bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się. Okoliczność opuszczenie przez skarżącego miejsca zamieszkania dobrowolnie jest bezsporna. Skarżący jednak wywodził zarówno w odwołaniu, jak i skardze, iż przez zmianę miejsca pobytu dotychczasowe miejsce stałego zameldowania nie utraciło charakteru pobytu stałego. W jego ocenie został zameldowany na pobyt czasowy w W. z powodu wykonywania pracy poza miejscem pobytu stałego. Nadal natomiast pozostaje pracownikiem urlopowanym Zakładu Poprawczego i posiada miejsce stałego pobytu w miejscowości L.. Nie kwestionuje przy tym okoliczności dobrowolnego opuszczenia lokalu z powodu zmiany miejsca wykonywania pracy.
Otóż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 138 § 1 i 2 kpa i art. 15 kpa organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę załatwioną przez organ I instancji. Nie może zatem ograniczyć się do kontroli decyzji organu pierwszoinstancyjnego, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Oznacza to rozpatrzenie wszystkich żądań strony i ustosunkowanie się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji uwzględniając stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania. Skarżący składając odwołanie sprecyzował konkretny zarzut, który poparł stosownymi środkami dowodowymi. Przy odwołaniu bowiem złożył dokumenty wskazujące, iż kwestionuje rozstrzygnięcie organu I instancji z powodu mylnego zakwalifikowania jego pobytu w W.. Wojewoda natomiast wbrew dyspozycji art. 138 § 1 i 2 kpa, art. 77 § 1 i 107 § 3 kpa nie rozpatrzył uzupełnionego materiału dowodowego, a w uzasadnieniu swojej decyzji nie rozważył okoliczności wywodzonych przez skarżącego. Nie dokonał także oceny czy przedłożone przy odwołaniu dokumenty wymagają uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części celem prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy.
Zarzuty natomiast podnoszone przez W. J. mają zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Stosownie bowiem do art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wykonywanie pracy poza miejscem pobytu stałego uzasadnia zameldowanie na pobyt czasowy. Wojewoda zatem winien wyjaśnić, czy ten konkretny przypadek wyczerpuje dyspozycję powołanego art. 8 ust. 1 pkt 1, czy też istnieją przesłanki pozwalające przyjąć, że pobyt w W. związany z wykonywaniem pracy nie ma charakteru czasowego, pomimo, iż W. J. jest zameldowany tutaj na pobyt czasowy. Uzasadnienie skarżonej decyzji nie zawiera żadnych rozważań w tym przedmiocie, ograniczając się jedynie do omówienia bezspornej okoliczności dobrowolnego opuszczenia mieszkania przez skarżącego. Wadliwość powyższa może skutkować wyłącznie uchyleniem decyzji organu II instancji.
Wojewoda rozpatrując ponownie odwołanie będzie miał obowiązek wnikliwie rozważyć i ocenić charakter pobytu skarżącego w W. w świetle przedłożonych przez tego ostatniego dowodów. Wynik zaś tych rozważań winien znaleźć miejsce w uzasadnieniu ponownie wydanej decyzji.
Uznając zatem, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania i wskazane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1c) ustawy z dnia 30.08. 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak na wstępie.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 i 205 § 1 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło