IV SA/Wa 400/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie sędzia NSA Otylia Wierzbicka, asesor WSA Tomasz Wykowski /spr./, Protokolant Anna Nader, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2005 r. sprawy ze skargi G. P. i S.P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [..] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie przekazania podania według właściwości - skargę oddala - Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 r., znak [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [..] z dnia [...] stycznia 2004 r., znak [...], przekazujące na podstawie art.65§1 k.p.a. według właściwości Staroście I. wniosek G. i S. P. z dnia 9 stycznia 2004 r., dotyczący żądania wydania "decyzji administracyjnej zaskarżalnej" w sprawie dokonanego czasowego wyłączenia z produkcji rolnej gruntów położonych w miejscowości D. gmina I., ponieważ stosownie do przepisu art.5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 16, poz.78 z późn.zm.) organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest starosta. Zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zapadło po rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie organu I instancji, wniesionego przez G. i S. P.. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, iż w dniu 29 października 2003 r. zażalający się wystąpili do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie "decyzji administracyjnej zaskarżalnej" w sprawie dokonanego czasowego wyłączenia z produkcji rolnej gruntów położonych w miejscowości D. gmina I.. Ustosunkowując się do powyższego organ I instancji wyjaśnił skarżącym w piśmie z dnia 31 grudnia 2003 r., iż zawarte w piśmie z dnia 29 października 2003 r. żądanie, zmierzające do ustalenia odszkodowania z tytułu uciążliwości i ewentualnych szkód, będących następstwem eksploatacji i napraw sieci rurociągów podziemnych wybudowanych w latach 1966-68 na podstawie zezwolenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w I. Wydział Spraw Wewnętrznych z dnia [...] marca 1963 r. Nr [...] możliwe jest wyłączenie na drodze powództwa cywilnego. Zażalający się nie zgodzili się ze stanowiskiem organu I instancji i ponownie pismem z dnia 9 stycznia 2004 r. wystąpili do Wojewody [...] z żądaniem wydania "decyzji administracyjnej zaskarżalnej" w sprawie dokonanego czasowego wyłączenia z produkcji rolnej gruntów położonych w miejscowości D. gmina I. Uwzględniając żądanie małżonków P. i mając na uwadze brak jednoznaczności w ustaleniu zakresu przedmiotowego sprawy, Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r. przekazał pismo skarżących z dnia 3 stycznia 2004 r. według właściwości Staroście I., jako organowi właściwemu w sprawach ochrony gruntów rolnych. W ocenie organu odwoławczego, rozpatrującego zażalenie małżonków P. na postanowienie Wojewody [...], przekazanie pisma zażalających się Staroście I. - jako organowi właściwemu do jego rozpoznania - jest w pełni zasadne. Zgodnie bowiem z art.65§1 k.p.a., jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego. Przekazanie sprawy do organu właściwego następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Z art.5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 16, poz.78 z późn.zm.) wynika, iż organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest starosta. Tego zakresu spraw dotyczy natomiast pismo zażalających się z dnia 9 stycznia 2004 r., domagające się wydania "decyzji administracyjnej zaskarżalnej" w sprawie dokonanego czasowego wyłączenia z produkcji rolnej gruntów położonych w miejscowości D. gmina I.. Z rozstrzygnięciem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie zgodzili się G. i S. P., składając na nie skargę do sądu administracyjnego (obok wspomnianego wyżej postanowienia skarżący jako przedmiot zaskarżenia wskazali także - wydane również w dniu [...] czerwca 2004 r. - postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, znak [...], co Sąd zakwalifikował jako wniesienie przez skarżących drugiej, odrębnej skargi, stanowiącej przedmiot rozpoznania w sprawie o sygnaturze IV SA/Wa 399/05). Opisawszy w skardze szczegółowo historię sprawy, skarżący zarzucili organom I i II instancji jej bezpodstawne nierozstrzygnięcie, wynikające z mylnego zinterpretowania formułowanych przez skarżących żądań. W skardze stwierdza się, iż "Postanowienia mijają się z treścią rzeczywistego naszego żądania, którym jest zgłoszona w naszym piśmie z dnia 27 lipca 1997 r. wada, której wyrys ilustruje mapa nr 46 z dnia 1 lipca 1997 r.". Ze skargi wynika, iż żądanie skarżących dotyczy uznania w drodze orzeczenia administracyjnego, iż działki gruntu, które zakupili oni w latach 1988-1990 r. są obciążone wadą, której istnienia skarżący nie byli świadomi w dacie zakupu, a która polega na tym, iż pod powierzchnią tych działek znajduje się rurociąg azbestowo - cementowy, przeznaczony do usuwania solanki, stwarzający zagrożenie dla środowiska rolniczego i zdrowia. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując prezentowane dotychczas stanowisko. Na rozprawie w dniu 25 maja 2005 r. skarżąca wyjaśniła, iż w lipcu 1997 r. przy montażu wodociągu na jej działkach położonych w miejscowości D. gmina I., zakupionych w latach 1988-1990 r., odkrytych zostało sześć rurociągów odprowadzających solankę z kopalni soli. Od tego czasu skarżący kierują do organów administracji żądanie stwierdzenia w drodze decyzji administracyjnej, iż wada ta obciąża ich grunty. Wyjaśniając istotę tego żądania skarżąca stwierdziła do protokołu rozprawy, iż chce aby "w ewidencji gruntów wykazano, że grunty kupione przez nas w latach 1988-1990 są terenami przemysłowymi, w których zlokalizowane są rurociągi, nie zaś gruntami rolnymi". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem przekazanie Staroście I. pisma skarżących było zasadne. Zgodnie z art.19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Organy muszą zatem kontrolować swoją właściwość od momentu wszczęcia postępowania do rozstrzygnięcia sprawy decyzją, kończącą postępowanie w sprawie. Przy wszczęciu postępowania administracyjnego na żądanie strony, w razie stwierdzenia braku własnej właściwości w sprawie, organ przekazuje podanie do organu właściwego w trybie wskazanym w art.65§1 k.p.a. albo gdy na podstawie danych podania nie można ustalić organu właściwego, jak i gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd, zwraca je wnoszącemu podanie z odpowiednim pouczeniem (art.66§3 k.p.a.). W toku rozprawy przed sądem administracyjnym skarżąca potwierdziła, iż istotą jej żądania jest wprowadzenie w ewidencji gruntów i budynków stosownych zmian, dotyczących nieruchomości należących do skarżących. Zgodnie z art.22 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000 r. Nr 100, poz.1086 z późn.zm.) ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Sposób prowadzenia ewidencji oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych określa rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r. Nr 38, poz.454). Z powyższego wynika, iż organ do którego wniosła pismo skarżąca, tj. Wojewoda [...] nie był właściwy do merytorycznego rozpoznania żądania skarżących a był nim - właściwy terytorialnie starosta (tj. Starosta I.), któremu pismo skarżących przekazano postanowieniem organu I instancji, utrzymanym w mocy przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Przekazanie to było zatem zasadne. Na wynik sprawy nie wpływa przyjęcie przez organy obu instancji, iż właściwość starosty wynika z innych przesłanek, aniżeli posiadanie przez niego kompetencji w zakresie ewidencji gruntów i budynków oraz gleboznawczej klasyfikację gruntów. Należy bowiem zaznaczyć, iż organy wywiodły tę właściwość z faktu, iż żądanie skarżących mogło dotyczyć zagadnień ochrony gruntów rolnych i leśnych (ewentualność taka w świetle jednoznacznych wyjaśnień skarżącej nie zachodzi), w których to sprawach, podobnie jak w sprawach ewidencji i klasyfikacji gruntów, właściwy jest starosta (art.5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 16, poz.78 z późn.zm.). . Mimo bowiem błędnej motywacji organów, będącej zresztą wynikiem niedostatecznej precyzji pism kierowanych do nich przez skarżących (należy przyjąć, iż dopiero w toku postępowania sądowo - administracyjnego skarżąca w nie budzący wątpliwości sposób wyjaśniła, co rozumie pod pojęciem "stwierdzenie zaskarżalną decyzją administracyjną istnienia wady nieruchomości zakupionych w latach 1988-1990"), sprawę przekazano organowi właściwemu. Tym samym zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji odpowiadają prawu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).