II SA/Bd 278/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-06-29
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Grażyna Malinowska-Wasik, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie została skutecznie powiadomiona o wszczęciu nowego postępowania administracyjnego dotyczącego zmiany pozwolenia na budowę, a pismo zostało wysłane na nieaktualny adres?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nieprawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona skarżąca nie została skutecznie powiadomiona o wszczęciu nowego postępowania administracyjnego w sprawie zmiany pozwolenia na budowę. Doręczenie decyzji na nieaktualny adres, bez wcześniejszego zawiadomienia o wszczęciu nowego postępowania, nie jest prawnie skuteczne, a podana przez stronę przyczyna uchybienia terminu stanowi obiektywną przeszkodę.Stan faktyczny
Wojewoda odmówił Marcinowi S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta B. dotyczącej zmiany pozwolenia na budowę, uznając, że strona nie dopełniła obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i błąd w ustaleniach faktycznych, wskazując, że decyzja została wysłana na nieaktualny adres i nie został skutecznie powiadomiony o wszczęciu nowego postępowania. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody, stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu, i zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Marcina S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
IISA/Bd 278/05
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] 2005r. Nr [...] Wojewoda [...] odmówił Marcinowi S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2004r. Nr [...] w sprawie zmiany decyzji własnej o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na terenie działki nr - przy ul. [...] w B. W uzasadnieniu organ stwierdził, że zainteresowany nie dopełnił wynikającego z treści art. 41§1 kpa obowiązku zawiadomienia organu I instancji o zmianie adresu, pomimo, że doręczono mu zawiadomienie z dnia 03.06.2003r. o wszczęciu postępowania w przedmiocie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę oraz wydanej w tym przedmiocie decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2003r. nr [...]. W konsekwencji stwierdzono, że doręczenie decyzji skierowanej pod adresem znanym organowi administracyjnemu, a już zdezaktualizowanej, jest prawnie skuteczne.
Skargę na powyższe postanowienie wniósł Marcin S. domagając się jego uchylenia w całości i zasądzenia kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art.58 kpa przez przyjęcie, że występuje brak przesłanek do przywrócenia terminu oraz błąd w ustaleniach, że skarżący nie dochował z własnej winy terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że decyzja Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2005r. została skierowana na nieaktualny adres strony i po niepodjęciu awiza uznana za skutecznie doręczoną. Odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania naraża skarżącego na niepowetowane szkody i uniemożliwia wykazanie rażących nieprawidłowości decyzji wydanej przez organ I instancji. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący podniósł szereg zarzutów odnoszących się do decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2004r., a polegających na naruszeniu przepisów prawa materialnego, w szczególności Prawa budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy wyjaśnić, że sąd administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i jest uprawniony do oceny zgodności z prawem tylko zaskarżonego postanowienia. Uprawnień takich sąd nie posiada w stosunku do innych decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący koncentruje swoje zarzuty również na decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia z dnia [...] 2004r. Nr [...] w sprawie zmiany decyzji własnej o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na terenie działki nr - przy ul. [...] w B., podczas gdy przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] 2005r. Nr [...] o odmowie przywrócenia Marcinowi S. terminu do wniesienia odwołania. Ocena zgodności z prawem w/w decyzji może być dokonana przez sąd, gdy w odniesieniu do niej toczyć się będzie odrębne postępowanie sądowo-administracyjne. Z tego względu zbędnym jest merytoryczne ustosunkowanie się do zarzutów strony skarżącej pod adresem decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2004r. o zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Przesłanki przywrócenia terminu dla podjęcia czynności procesowej w postępowaniu administracyjnym przez stronę lub uczestników postępowania określone zostały w art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Przesłanki te to: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie nieprzywracalnego terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracalny termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek.
W niniejszej sprawie oceny wymagało wystąpienie pierwszej przesłanki, jako że pozostałe zostały przez skarżącego spełnione.
Należy stwierdzić, że skarżący jako powód uchybienia terminu powoływał się na fakt, że decyzja z dnia [...] 2004r. nie została mu doręczona na prawidłowy adres zamieszkania.
Tryb doręczania pism przez organy administracji publicznej regulują przepisy art. 39 - 49 kpa. Regułą w postępowaniu administracyjnym jest doręczenie pisma do rąk adresata w miejscu zamieszkania lub w miejscu pracy strony (art. 42 § 1 kpa), względnie w lokalu administracji państwowej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (art. 42 § 2 kpa), chociaż w razie niemożności doręczenia pisma w taki sposób, a także w razie koniecznej potrzeby, np. pilności sprawy, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 42 § 3 kpa). W razie nieobecności adresata w mieszkaniu pisma za pokwitowaniem doręcza się do rąk dorosłego domownika, sąsiada lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi, przy czym o doręczeniu pisma do rąk sąsiada lub dozorcy umieszcza się zawiadomienie na drzwiach mieszkania adresata (art. 43 kpa).
Gdyby jednak pisma nie można było doręczyć w powyższy sposób, to zgodnie z art. 44 kpa składa się je na okres siedmiu dni w urzędzie pocztowo-telekomunikacyjnym lub w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się na drzwiach mieszkania adresata albo biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w miejscu widocznym na nieruchomości, której postępowanie dotyczy. W tych przypadkach doręczenie "uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu".
Jednocześnie art. 41§1kpa nakłada na strony oraz ich przedstawicieli i pełnomocników obowiązek zawiadamiania organu administracji publicznej o każdej zmianie adresu w toku postępowania, a doręczenie pisma skierowanego na adres zdezaktualizowany w toku postępowania administracyjnego jest prawnie skuteczne(§2 tego przepisu). Warunkiem zastosowania instytucji doręczenia zastępczego w sytuacji określonej w art. 41§1 kpa jest zatem, aby strona wiedziała o toczącym się postępowaniu administracyjnym i była pouczona o skutkach niedopełnienia obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu. Obowiązek określony w art. 41 kpa powstaje zatem od daty zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania administracyjnego( por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 1996r., S.A./Lu 381/95).
W przedmiotowej sprawie organ nieprawidłowo ustalił, że na skutek nie wskazania przez Marcina S. aktualnego adresu, zachodzą podstawy do zastosowania domniemania prawidłowego doręczenia skarżącemu decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2004r. Błędnym jest bowiem pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, a sprowadzający się do uznania, że skutki niedopełnienia przez skarżącego określonego w art. 41§1 kpa obowiązku zawiadomienia organu o zmianie adresu w toku postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] 2003r. Nr [...] rozciągają się na postępowanie w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę zakończonej decyzją z dnia [...] 2004r. Nr [...]. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia [...] 2003r. dotyczyło postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia 24 lipca 2003r. W aktach sprawy brak jest natomiast dowodu na to, że skarżący został powiadomiony o wszczęciu postępowania na skutek złożenia przez inwestora w dniu [...] 2004r. kolejnego wniosku o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę. Wniesienie tego wniosku spowodowało wszczęcie nowego, odrębnego postępowania administracyjnego. Fakt, że wszystkie postępowania dotyczące pozwolenia na budowę planowanego obiektu na działce nr - przy ul. Gajowej w Bydgoszczy były podmiotowo i przedmiotowo tożsame nie ma znaczenia w kontekście spoczywającego na organie obowiązku zawiadomienia strony o wszczęciu kolejnego postępowania administracyjnego w sprawie zmiany pozwolenia na budowę i doręczenia tego pisma stronie na jej adres zamieszkania lub miejsca pracy. Nie można zatem postawić skarżącemu zarzutu, że w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] 2004r. nie dopełnił obowiązku zawiadomienia organu o zmianie adresu, skoro zawiadomienie z dnia [...] 2003r. o wszczęciu postępowania dotyczyło odrębnego postępowania, zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] 2003r. W tej sytuacji uznać należy, że decyzja z dnia [...] 2004r. skierowana została do strony na błędny adres zamieszkania. Decyzji nie wysłano bowiem na adres Marcina S. "B. ul. [...]" lecz na adres "B. ul. [...]". Skoro zatem skarżący nie otrzymał na swój adres przesyłki, to został pozbawiony możności działania w sprawie i wniesienia odwołania w terminie.
Z przedstawionego wyżej stanu faktycznego wynika w sposób jednoznaczny, iż brak było podstaw do uznania, że nastąpił określony w art. 44 kpa procesowy skutek prawny doręczenia skarżącemu decyzji z dnia [...] 2004r. Nr [...]. Powyższe ustalenie prowadzić musi do wniosku, że organ błędnie uznał brak przesłanek do przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania. W świetle wyżej poczynionych rozważań co do skuteczności doręczenia Marcinowi S. orzeczenia organu I instancji, podana przez skarżącego przyczyna uchybienia terminu stanowiła obiektywną przeszkodę dotrzymania terminu do wniesienia odwołania.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisu 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania, które ograniczyły się do wysokości uiszczonego wpisu sądowego, Sąd orzekł zgodnie z przepisem art. 200 i 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło