II OSK 1168/05
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2006-10-19
Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz, Krystyna Borkowska, Stanisław Nowakowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może sprostować w trybie art. 113 § 1 k.p.a. błąd polegający na niedoręczeniu decyzji pełnomocnikowi strony, traktując to jako oczywistą omyłkę?Ratio decidendi
Organ administracji nie może wykorzystywać instytucji sprostowania oczywistej omyłki (art. 113 § 1 k.p.a.) do naprawienia błędu proceduralnego, jakim jest niedoręczenie decyzji pełnomocnikowi strony. Błędy te nie mogą dotyczyć kwestii merytorycznych ani ustaleń stanu faktycznego czy kwalifikacji prawnej, a jedynie błędów pisarskich, rachunkowych lub oczywistych omyłek, które są zauważalne bez dodatkowych badań.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji administracyjnej, polegającej na pominięciu w rozdzielniku strony pełnomocnika strony postępowania. Strona skarżąca G. S. zarzuciła wadliwe zastosowanie art. 113 § 1 k.p.a., twierdząc, że nie była to oczywista omyłka, lecz błąd proceduralny polegający na niedoręczeniu decyzji pełnomocnikowi. Organy administracji obu instancji uznały to za oczywistą omyłkę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienia organów, uznając skargę za zasadną. Spółdzielnia Mieszkaniowa "P." wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Spółdzielni Mieszkaniowej "P.".Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz, Sędziowie NSA Krystyna Borkowska /spr./, Stanisław Nowakowski, Protokolant Elżbieta Maik, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Spółdzielni Mieszkaniowo Własnościowej "P." w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1431/04 w sprawie ze skargi G. S. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 1431/04, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględnił skargę G. S. i uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...].
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r. Prezydent W. sprostował z urzędu omyłkę w decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w ten sposób, że w rozdzielniku decyzji - strony postępowania - powinna być dodatkowo wymieniona osoba pełnomocnika skarżącego G. S.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył G. S. zarzucając wadliwe zastosowanie art. 113 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem tego rodzaju błąd nie mógł być traktowany jako oczywista omyłka pisarska.
Wojewoda Mazowiecki postanowieniem z dnia [...] lipca 2004 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, wskazując, iż pominięcie strony (pełnomocnika) przez organ w rozdzielniku decyzji nr [...] jest oczywistą omyłką, niemającą wpływu na wynik sprawy.
Skargę na powyższe postanowienie złożył G. S., podnosząc, że przedmiotem sprawy nie jest oczywista omyłka, lecz próba naprawienia błędu, jakim było niedoręczenie decyzji jego pełnomocnikowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną, dopatrując się w postanowieniach organów obu instancji naruszenia przepisu art. 113 § 1 k.p.a. Nie może bowiem budzić wątpliwości, iż sprostowaniu w trybie powyższego przepisu nie podlegają błędy, których dopuszczono się w stosowaniu prawa.
Organ I instancji wydając decyzję z dnia [...] lutego 2004 r., doręczył ją z naruszeniem art. 40 § 2 k.p.a. bezpośrednio stronie postępowania, zamiast jego pełnomocnikowi, który brał czynny udział w toku postępowania. Instytucja sprostowania błędu pisarskiego, rachunkowego lub też innej oczywistej omyłki nie może być wykorzystana przez organ jako instrument służący konwalidacji popełnionego przez organ błędu proceduralnego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa "P.", wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wniosła także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W skardze kasacyjnej postawiono zarzut naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie:
- art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na nieprzedstawieniu w uzasadnieniu wyroku stanowiska skarżącej Spółdzielni, które to uchybienie świadczy o całkowitym pominięciu przez Sąd argumentacji prawnej i faktycznej uczestnika postępowania, przy czym mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy i co stanowi zarazem naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP,
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegające na uwzględnieniu skargi, mimo że nie zaistniała przesłanka wskazana w powyższym przepisie, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu zarzutów skargi kasacyjnej podniesiono, że w toku postępowania przed Sądem I instancji Spółdzielnia wskazywała, iż wbrew twierdzeniom G. S. decyzja Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] została doręczona pełnomocnikowi w dniu 29 marca 2004 r. – w formie kserokopii oryginału. Możliwość doręczenia pełnomocnikowi odpisu decyzji dopuścił Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 26 marca 1998 r., sygn. akt 157/98. W tym stanie rzeczy zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie stanowiło naprawienie oczywistej omyłki w treści decyzji z dnia [...] lutego 2004 r., polegającej na niewpisaniu do jej rozdzielnika adresu pełnomocnika, mimo że odpis decyzji został mu doręczony.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Przede wszystkim należy przypomnieć, że stosownie do brzmienia art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza, że o zakresie kontroli zaskarżonego orzeczenie decyduje wnoszący skargę kasacyjną, chyba że zachodzi nieważność postępowania.
W niniejszej sprawia żadna z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 cyt. ustawy nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczy się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów. Skargę kasacyjną, jak wynika z treści art. 174 cyt. ustawy można oprzeć na dwóch podstawach; naruszeniu przepisów prawa materialnego – przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszeniu przepisów postępowania, o ile uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
W skardze kasacyjnej podniesiono zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 – Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprowadzający się do nieprzedstawienia przez Sąd stanowiska Spółdzielni Mieszkaniowej, a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c cyt. ustawy, polegający na uwzględnieniu skargi mimo braku ku temu podstaw.
Odnosząc się do przedstawionych wyżej zarzutów należy stwierdzić co następuje:
1. Bezzasadny jest zarzut naruszenia przez sąd art. 141 § 4 cyt. ustawy. Przepis ten wskazuje jakie wymogi winno spełniać uzasadnienie wydanego przez sąd orzeczenia. Tak więc winno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu tego zarzutu kasacji należ przyjąć, iż uzasadnienie kwestionowanego wyroku spełnia określone w omawianym przepisie wymogi. W uzasadnieniu w sposób wyczerpujący przedstawiono stan faktyczny sprawy i wyjaśniono podstawę prawną rozstrzygnięcia. Przedmiotem niniejszej sprawy jest sprostowanie błędów pisarskich, rachunkowych oraz oczywistych omyłek (art. 113 k.p.a.). Badając legalność wydanego na podstawie art. 113 k.p.a. postanowienia, sąd zobowiązany był ocenić czy dopuszczalnym było sprostowanie w tym trybie decyzji, w części dotyczącej adnotacji wskazujących komu decyzja ta została doręczona. Bez znaczenia dla tej oceny pozostawał zatem fakt ewentualnego doręczenia tej decyzji pełnomocnikowi G. S. Pominięcie przez sąd tej okoliczności w warunkach niniejszej sprawy nie miało więc żadnego wpływu na treść rozstrzygnięcia.
2. Nie sposób również zgodzić się ze stanowiskiem zaprezentowanym w skardze kasacyjnej, iż brak było podstaw do uchylenia przez sąd kontrolowanego postanowienia.
Stosownie do brzmienia art. 113 k.p.a. organ administracji może z urzędu lub na wniosek prostować błędy pisarskie i rachunkowe oraz oczywiste omyłki. Tak w literaturze jak i w orzecznictwie sądowym uważa się, że zarówno błędy jak i oczywiste omyłki nie mogą dotyczyć kwestii merytorycznych i winny być zauważalne bez potrzeby przeprowadzania dodatkowych badań czy ustaleń. Jak słusznie zauważył sąd, nie mogą to być błędy, których dopuszczono się przy stosowaniu prawa, a więc dotyczące ustaleń stanu faktycznego, kwalifikacji prawnej. Podjęta przez organ próba naprawienia – przez sprostowanie – błędu, jakim było niedoręczenie decyzji pełnomocnikowi G. S., w żadnym wypadku nie może być uznana za naprawienie oczywistej omyłki, o której mowa w art. 113 § 1 k.p.a.
Z przedstawionych wyżej powodów postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania należało uznać za chybiony, wobec czego na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło