I SA/Wa 763/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.), Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, NSA Anna Lech, , Protokolant Małgorzata Mierzejewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta G. na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie opinii w sprawie likwidacji szkoły. oddala skargę I SA/Wa 763/04 UZASADNIENIE Minister Edukacji Narodowej i Sportu postanowieniem z dnia [...] marca 2004 r., nr [...], działając na postawie art. 59 ust. 2 i 2b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 1996 r., Nr 67, poz. 329 ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] lutego 2004 r., nr [...] [...] Kuratora Oświaty w sprawie negatywnej opinii dotyczącej zamiaru likwidacji przez Radę Miasta G. z dniem 1 września 2004 r. Szkoły Podstawowej nr [...] w G. W uzasadnieniu podniósł, że [...] Kurator Oświaty, postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. wydał negatywną opinię w sprawie zamiaru likwidacji przez Radę Miasta G. z dniem 1 września 2004 r. Szkoły Podstawowej nr [...] w G. Kurator nie zgodził się z argumentami przedstawionymi przez Prezydenta Miasta G. Stwierdził, że likwidacja tej szkoły wpłynie na pogorszenie warunków dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych uczniów do niej uczęszczających, wydłuży drogę do szkoły o około 1 km i obniży poziom bezpieczeństwa, poprzez konieczność przechodzenia dzieci przez ulicę o dużym natężeniu ruchu, zwiększy się także zagęszczenie klas, a przeniesienie dzieci do innej szkoły jest działaniem niekorzystnym i nieuzasadnionym. Na powyższe postanowienie Prezydent Miasta G. złożył zażalenie do Ministra Edukacji Narodowej i Sportu. Wskazał w nim na czynnik demograficzny i ekonomiczny, a propozycję likwidacji Szkoły Podstawowej nr [...] uzasadnił możliwością przeniesienia uczniów z tej szkoły do Szkoły Podstawowej nr [...] i Szkoły Podstawowej nr [...]. Organ drugiej instancji, po analizie przedstawionego materiału i zawartych w nim argumentów ustalił, że likwidacja Szkoły Podstawowej nr [...] spowoduje konieczność przejścia [...] uczniów do wyżej wymienionych szkół. W obu tych szkołach nastąpi zwiększenie liczebności klas, co wpłynie w sposób niekorzystny na warunki nauki. Z opinii Kuratora Oświaty, zdaniem organu wynika ponadto, że znaczący spadek narodzin nie dotyczy rejonu Szkoły Podstawowej nr [...], ponieważ w obwodzie tej szkoły notuje się przyrost urodzeń o 61%. Minister Edukacji Narodowej i Sportu popiera także stanowisko Kuratora Oświaty, że zdecydowanemu pogorszeniu ulegną warunki bezpieczeństwa uczniów, związane z dłuższą o około 1 km drogą do szkoły, a także koniecznością przechodzenia przez ruchliwe ulice, na których często dochodzi do wypadków z udziałem pieszych. Dotychczasowa droga do szkoły znajduje się w obrębie spokojnych i bezpiecznych ulic osiedlowych. Ponadto, zdaniem organu, przeniesienie dzieci do innej szkoły jest działaniem niekorzystnym i nieuzasadnionym. Natomiast problem reorganizacji sieci szkół powinien być rozstrzygnięty w drodze negocjacji z przedstawicielami zainteresowanych stron, a argumentacja przedstawiona przez Prezydenta Miasta G. nie wskazuje jednoznacznie na zasadność likwidacji Szkoły Podstawowej nr [...]. Argumenty natury ekonomicznej nie mogą być bowiem jedyną, racjonalną przesłanką zamiaru likwidacji szkoły, lecz należy brać również pod uwagę czynnik społeczny w postaci uczniów i ich rodziców, emocjonalnie związanych ze szkołą. Uwzględniając powyższe Minister Edukacji Narodowej i Sportu nie znalazł dostatecznych podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia [...] Kuratora Oświaty. Na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Prezydent Miasta G. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi podniósł, że nie zgadza się z zaskarżonym rozstrzygnięciem i ze stwierdzeniem organu, że pogorszą się warunki bezpieczeństwa uczniów, bo drogi do najbliższych proponowanych szkół wcale nie należą do najbardziej ruchliwych czy niebezpiecznych w 100 tysięcznym mieście. Nieprawdziwe jest także, zdaniem skarżącego, twierdzenie, że spadek urodzeń w mieście nie dotyczy obwodu Szkoły Podstawowej nr [...], bo gdy w całym mieście notuje się spadek urodzeń o 40%, to niemożliwym jest, aby w jednym rejonie miasta było inaczej. Niezgodne z prawdą jest także stwierdzenie, że powstanie nowych oddziałów spowoduje pogorszenie warunków nauki w Szkole Podstawowej nr [...] i nr [...]. Ważne jest także to, że z chwilą likwidacji Szkoły Podstawowej nr [...] budynek przy ul. [...], stanie się siedzibą [...] Liceum Ogólnokształcącego, natomiast w dotychczasowym budynku liceum mógłby zostać otworzony Ośrodek Zamiejscowy Uniwersytetu im. [...] w [...], co umożliwiłoby mniej zamożnej młodzieży, której nie stać na studiowanie poza miejscem zamieszkania, kontynuowanie nauki. Zaspokojenie potrzeb tej części mieszkańców miał na myśli samorząd podejmując decyzję o likwidacji Szkoły Podstawowej nr [...]. Dodatkowo organy obu instancji, zdaniem skarżącego, dokonały rażących naruszeń w zakresie postępowania administracyjnego – art. 10 § 1, art. 107 § 3 w związku z art. 124 § 2 kpa poprzez: uniemożliwienie skarżącemu przed wydaniem postanowienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, nie spełnienie przez uzasadnienia obu postanowień wymogów określonych przez kodeks postępowania administracyjnego, czyli wskazania dlaczego argumenty Kuratora Oświaty zostały przyjęte, a argumenty podane przez skarżącego pominięte. Zdaniem skarżącego, uzasadnienie nie zawiera też uzasadnienia prawnego. W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej i Sportu wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty skargi za bezzasadne i podtrzymał swoje argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zwracając uwagę na fakt, że kwestie ekonomiczne nie mogą decydować o likwidacji szkoły i wpływać na sytuację uczniów związanych ze swoją szkołą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie mogła być uwzględniona. Zarzuty skargi sprowadzają się do polemiki z opinią wyrażoną przez [...] Kuratora Oświaty, utrzymaną następnie w mocy przez Ministra Edukacji Narodowej i Sportu. Skarżący przedstawia własny pogląd w sprawie likwidacji szkoły, odmienny od przedstawionego w zaskarżonych postanowieniach. Natomiast sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W ramach tej kontroli sąd administracyjny dokonuje oceny, czy organ administracji przy rozpoznawaniu sprawy nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, nie może jednak orzekać według zasady słuszności. Zgodnie z art. 59 ust. 2 i 2b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572 ze zm.) szkoła prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego może zostać zlikwidowana po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty. Opinia ta jest wydawana w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie [...] Kurator Oświaty postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. negatywnie zaopiniował zamiar likwidacji Szkoły Podstawowej nr [...] w G., którego organem prowadzącym jest Miasto Gmina G. Przepisy ustawy nie określają, jakimi kryteriami winien się kierować kurator oświaty wydając opinię o zamiarze likwidacji szkoły. Opinia ta zatem wydawana jest na podstawie uznania administracyjnego. Uznanie to nie może mieć oczywiście zupełnie dowolnego charakteru. Kurator oświaty uzasadniając swoją opinię wskazał na następujące okoliczności: - pogorszenie warunków dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych uczniów, - wydłużenie drogi do szkoły o 1 km i obniżenie poziomu bezpieczeństwa uczniów poprzez konieczność przechodzenia przez ulicę o dużym natężeniu ruchu i wypadkowości pieszych, - przewidziana do likwidacja szkoła osiąga doskonałe wyniki w nauczaniu, posiada certyfikat Centrum Edukacji Obywatelskiej "Szkoła z klasą", - uczniowie i ich rodzice są emocjonalnie związani ze szkołą, - wyłącznie czynnik ekonomiczny nie może decydować o likwidacji dobrej szkoły, - propozycja władz miasta spotkała się z bardzo dużym oporem społecznym lokalnego środowiska. W tej sytuacji nie można uznać, że kurator oświaty przekroczył granice uznania administracyjnego, a zatem również rozstrzygnięcie organu drugiej instancji utrzymujące w mocy postanowienie kuratora oświaty nie narusza prawa. Z tych względów sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.