II SA/Sz 436/04

WyrokWSA w Szczecinie2005-06-22

Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Kazimierz Maczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy pozwolenie na budowę zostało ostatecznie unieważnione po zakończeniu robót budowlanych, właściwym trybem postępowania w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem jest zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego jest właściwe w sytuacji, gdy budynek został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, której nieważność stwierdzono po zakończeniu robót budowlanych. Artykuł 48 Prawa budowlanego dotyczy bowiem sytuacji budowy obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Nałożony obowiązek przedłożenia dokumentów ma na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i nakazała inwestorom H. i F. Ż. przedłożenie dokumentów w celu doprowadzenia wybudowanego budynku do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie. Budynek został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, która została następnie unieważniona z powodu niezgodności z warunkami zabudowy. Skarżący wnosił o zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakaz rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant st.sekr. sądowy Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2004r. sprawy ze skargi W. S na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie o d d a l a skargę Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt kpa po rozpatrzeniu odwołania W. S., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. znak [...], nakładającej na inwestorów H. i F. Ż., obowiązek wykonania określonych czynności, w celu doprowadzenia robót budowlanych, związanych z budową [...] przy ul. K. w K., do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie, poprzez przedłożenie, w terminie do dnia [...] r., Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego 1/ inwentaryzacji [...] 2/ analizy dotyczącej spełnienia wymogów ustawy Prawo budowlane, ze szczególnym uwzględnieniem ewentualnego przesłaniania budynku przy ul. K., 3/ oświadczenia o posiadanym prawie [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego uchylił decyzję organu I instancji i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (w Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016; ze zm.), nakazał inwestorom H. i F. Ż., przedłożenie w terminie do dnia [...] r. niżej wymienionych dokumentów w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wybudowanego budynku przy ul. K. w K. i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie następujących dokumentów: 1/ inwentaryzacji [...] 2/ inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej, 3/ oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56 ustawy Prawo budowlane /Inspekcji Ochrony Środowiska, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Straży Pożarnej/, o ile obowiązek zawiadomienia tych organów o zakończeniu budowy przedmiotowego obiektu wynika z przepisów szczególnych, 4/ protokółów badań i sprawdzeń, 5/ oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wybudowanego na nieruchomości przy ul. K. w K. budynku, gdy została stwierdzona nieważność zarówno decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu. W dniu [...]r., zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, organ powiatowy nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, w celu doprowadzenia wybudowanego budynku [...] do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie. Od decyzji odwołał się W. S. - właściciel sąsiedniej nieruchomości, zarzucając decyzji naruszenie prawa, w szczegó1ności art. 48 ustawy Prawo budowlane. W odwołaniu skarżący podnosi, iż pozwolenie na budowę przedmiotowego obiektu zostało wydane po [...], bez zmiany [...]: z [...] . Ponadto podnosił, że wybudowany obiekt nie jest [...], tylko budynkiem [...], o czym świadczy oferta, podana przez inwestora, do Biura Handlu Nieruchomościami, gdzie, zgodnie ze stanem faktycznym, podał, że jest to [...]. Skarżący uważa, że budynek wybudowany na podstawie unieważnionej decyzji o pozwoleniu na budowę spełnia kryteria budynków podlegających art. 48 prawa budowlanego i wnosi o uchylenie decyzji oraz wydanie nakazu rozbiórki tego budynku. Organ II instancji, nie uznał tych argumentów za trafne albowiem - jak wynika z akt sprawy - przedmiotowy budynek został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...] r. znak [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę [...] na działce nr [...] przy ul. K. w K.. Decyzją z dnia [...] r. znak [...] Starosta udzielił pozwolenia na użytkowanie obiektu. Na wniosek W. S. o stwierdzenie nieważności w/w decyzji o pozwoleniu na budowę Wojewoda , decyzją z dnia [...] r. znak [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji. W postępowaniu odwoławczym, od powyższej decyzji Wojewody , Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. decyzja z dnia [...] r. znak [...], uchylił decyzję organu I instancji i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. o pozwoleniu na budowę [...]. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ stwierdził, że zatwierdzony decyzją Prezydenta Miasta projekt budowlany jest niezgodny z pkt 2, wydanej dla zamierzonej inwestycji - budowy [...], prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - z dnia [...] r. [...], w którym określono, że "[...]", gdyż budynek zaprojektowano jako wyższy od istniejącego na działce budynku mieszkalnego. W związku z powyższym decyzją z dnia [...]r. Znak [...] Wojewoda stwierdził też nieważność decyzji Starosty z dnia [...] r. o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku. W postępowaniu odwoławczym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] r. znak [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W związku z tym, że dla wybudowanego budynku przy ul. K. w K. została stwierdzona nieważność zarówno decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, a następnie zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, w celu doprowadzenia [...] do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie. Przyjęty przez organ powiatowy tryb postępowania w sprawie oparty na treści art. 51 Prawa budowlanego, jest właściwy. Ma zastosowanie w przypadkach innych niż budowa obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia. Konieczność przedłożenia, wymienionych w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, dokumentów wynika z art. 57 prawa budowlanego. Nałożony obowiązek określenia przeznaczenia obiektu oraz wysokości zabudowy w stosunku do istniejącego na działce budynku mieszkalnego wynika z dokonanych ustaleń faktycznych sprawy. Zastosowanie w sprawie art. 48 ustawy, o co wnioskował W.S., w odwołaniu, w przedmiotowym przypadku nie może mieć miejsca, bowiem artykuł ten dotyczy sytuacji, gdy obiekt wybudowano bez wymaganego pozwolenia na budowę. Budynek przy ul. K. wybudowano na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, której nieważność stwierdzono po zakończeniu robót budowlanych. Powyższą decyzję W. S. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie, jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organy wydające inwestorom decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu naruszyły prawo nie uznając go za stronę postępowania, w wyniku czego decyzje te zostały wydane bez jego wiedzy, mimo iż jest bezpośrednim sąsiadem działki, na której prowadzona miała być inwestycja. W wyniku podjętych przez niego działań, po rozpoczęciu budowy doszło do wznowienia postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę. W tej sytuacji przyjąć należy, iż inwestorzy rozpoczęli budowę bez ostatecznej i prawomocnej decyzji o pozwoleniu na budowę, wobec czego zastosowanie winien mieć art. 48 Prawa budowlanego. Niezgodna z prawem decyzja wydana została w wyniku stronniczego prowadzenia tej sprawy przez ówczesnego Kierownika Wydziału Budownictwa Urzędu Miejskiego. Również zaskarżona decyzja jest efektem takiego podejścia do sprawy. Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ cyt. dalej jako P.p.s.a./ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W odniesieniu do zaskarżonych decyzji administracyjnych polega to na ocenie jej zgodności z prawem materialnym oraz przepisami dotyczącymi postępowania administracyjnego. Dokonana pod tym kątem analiza zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do uznania, iż wydana ona została z naruszeniem prawa. Przebieg postępowania w rozpatrywanej sprawie został dokładnie przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i odpowiada on materiałom oraz dokumentom zgromadzonym w aktach sprawy. Wynika z nich jednoznacznie i w sposób nie budzący wątpliwości, iż inwestorzy rozpoczęli i zakończyli budowę posiadając ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] r. znak [...]. Decyzja to została unieważniona decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. z powodu stwierdzonej niezgodności z wydanymi dla tej inwestycji warunkami zabudowy i zagospodarowania. Nie jest więc trafny podnoszony przez skarżącego zarzut, iż zostało wznowione postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Nie wynika to z akt postępowania. W tej sytuacji za prawidłowe uznać należy stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie nie może mieć zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, bowiem nie zachodzi sytuacja, iż budynek wybudowany został bez pozwolenia na budowę. W zaistniałej sytuacji znajduje zastosowanie procedura wskazana, w przepisach art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego co wynika wprost z treści art. 51 ust.5 ustawy. Należy przy tym nadmienić, iż powyższa decyzja, nakładająca na skarżącego określone obowiązki nie jest decyzją kończącą postępowanie, a ma jedynie na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem. Będzie to możliwe po zbadaniu i ocenie dokumentów, do przedłożenia których zostali zobowiązani inwestorzy. Doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem oznacza bowiem doprowadzenie do zgodności z warunkami zabudowy i zagospodarowania wysokości sposobu użytkowania, zgodności z innymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Od stwierdzenia tej zgodności zależeć będzie wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku. W tym stanie rzeczy uznać należało, iż skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw wobec czego podlega oddaleniu zgodnie z art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło