II OSK 733/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-05-11

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Jerzy Bujko, Marek Gorski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy właściciel gruntu, który zablokował przepust pod drogą, zasypując go, może być zobowiązany do przywrócenia poprzedniego stanu urządzeń wodnych, nawet jeśli twierdzi, że działał w celu ochrony swojego gruntu przed zalewaniem wodami z sąsiednich nieruchomości?
Ratio decidendi
Właściciel gruntu, który zablokował przepust pod drogą, zasypując go, może być zobowiązany do przywrócenia poprzedniego stanu urządzeń wodnych, nawet jeśli twierdzi, że działał w celu ochrony swojego gruntu przed zalewaniem wodami z sąsiednich nieruchomości. Zablokowanie przepustu, które spowodowało zalewanie gruntu położonego powyżej, jest zmianą stanu wody na gruncie szkodliwą dla gruntów sąsiednich, co uzasadnia zastosowanie środków przewidzianych ustawą Prawo wodne, w tym nakazanie przywrócenia stanu poprzedniego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej E. D. udrożnienie przepustu pod drogą, który został przez nią zasypany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E. D. na tę decyzję. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, twierdząc, że blokowanie przepustu było uzasadnione ochroną jej gruntu przed zalewaniem wodami z sąsiednich nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie NSA Jerzy Bujko Marek Gorski /spr./ Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Łd 842/04 w sprawie ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazania udrożnienia przepustu pod drogą oddala skargę kasacyjną II OSK 733/06 U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy T. z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] nakazującą przywrócenie na gruncie poprzedniego stanu wody poprzez udrożnienie przepustu pod drogą położoną w miejscowości D. przy ul. P. na wysokości nieruchomości nr [...]. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd meriti wskazał, iż materialno - prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, (Dz. U. Nr 115 poz. 1229 ze zmianami). Zgodnie z treścią art. 29 ust. 1 tej ustawy właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich, oraz odprowadzać wód i ścieków na grunty sąsiednie. Na właścicielach gruntu spoczywa obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działaniu osób trzecich ze szkodą dla gruntów sąsiednich (art. 29 ust. 2 ustawy). Natomiast jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może w drodze decyzji nakazać właścicielom gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom (art. 29 ust. 3 ustawy). Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi bezspornym jest zablokowanie przez E. D. przepustu pod drogą. Potwierdza to protokół wizji lokalnej z dnia 17 czerwca 2004 r. W wyniku działania skarżącej powstała zmiana stanu wody i jej spiętrzenie powodujące zalewanie posesji sąsiednich. Ponieważ przed zablokowaniem przepustu woda wraz z nieczystościami zalewała posesję skarżącej organ podjął próbę polubownego załatwienia sprawy. Na propozycję organu administracyjnego skarżąca nie wyraziła zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyraził pogląd, iż możliwości innego ukształtowania spływu wody i dokonania podwyższenia terenu pozostają bez znaczenia dla obowiązku nałożenia na E. D. przywrócenia poprzedniego stanu urządzeń wodnych. Okoliczność powołana przez skarżącą, iż na gruncie będącym jej własnością nie było rowu, zdaniem Sądu meriti, nie zasługuje na uwzględnienie wobec zapisu na mapach a także oświadczeń świadków. Wyrok ten zaskarżył skargą kasacyjną pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu. W skardze kasacyjnej zarzucono wyraźne naruszenie prawa materialnego polegające na błędnej wykładni art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne, poprzez przyjęcie, iż ograniczanie przez skarżącą negatywnych wpływów zmiany stanu wody na gruncie spowodowane przez właścicieli innych nieruchomości kwalifikuje się także jako zmiana stanu wody na gruncie skutkujące uprawnieniem organów administracji do nakazania skarżącej przywrócenia stanu poprzedniego. Podnosząc ten zarzut wnoszący skargę kasacyjną domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi: - zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przypisanych, - przyznanie pełnomocnikowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest niezasadna. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115 poz. 1229 ze zm.) w art. 29 ust. 1 stanowi, iż właściciel gruntu o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może zmieniać stanu wody na gruncie a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł na grunty sąsiednie. Ponad wszelką wątpliwość skarżąca (okoliczność przyznana przez skarżącą) zablokowała odpływ wody przepustem pod drogą zasypując ten przepust chroniąc się, jak sama utrzymuje, od zalewania jej gruntu wodami spływającymi z nieruchomości położonych po drugiej stronie drogi. Zablokowanie przepustu spowodowało zalewanie gruntu położonego powyżej przepustu. Słusznie podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, iż zmiana stosunków wodnych, która okaże się szkodliwa dla gruntów sąsiednich musi być postrzegana jako bezprawna, co uzasadnia zastosowanie środków przewidzianych ustawą. Słusznie też zauważa Sąd meriti, iż możliwość innego ukształtowania spływu wody jak również podwyższenie terenu pozostają bez znaczenia dla obowiązku nałożenia na E. D. przywrócenia stanu poprzedniego. Okoliczność, iż skarżącej służy prawo ochrony przed zalewaniem jej nieruchomości wodami opadowymi spływającymi z nieruchomości położonych powyżej w żadnym razie nie upoważnia skarżącej do samowolnego zablokowania przepustu. Mając powyższe rozważania na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż istniały podstawy do wydania decyzji w trybie art. 29 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło