IV SA/Wa 161/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sedzia NSA Joanna Kabat - Rembelska Sędzia WSA Małgorzata Miron Asesor WSA Jakub Linkowski (spr.) Protokolant Julia Dobrzańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2005 r. sprawy ze skarg O. oraz P. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego na wydobywanie piasku z koryta rzeki - oddala skargi - Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r. Starosta P. po rozpatrzeniu wniosku P. Sp. z o.o. z siedzibą w P., działając na podstawie art. 37 pkt 7, art. 122 ust. 2 pkt 3, art. 135 pkt 1, art. 138 ust. 1 i art. 140 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz.U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.) udzielił P. pozwolenia wodnoprawnego na wydobywanie piasku z koryta rzeki W. w kilometrze [...] do [...] zlokalizowanego na terenie powiatu p. – w ilości 60.000 m3 rocznie. W decyzji tej stwierdzono także wygaśnięcie poprzedniego pozwolenia wodnoprawnego dla P. wydanego przez Wojewodę [...] w dniu [...] marca 1999r., z uwagi na upływ okresu, na który je wydano. Od decyzji tej odwołanie wniosło O. z siedzibą w G. Po rozpatrzeniu tego odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2004r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie I instancji, wskazując w uzasadnieniu, że decyzja Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2004r. wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, ponieważ pozwolenie wodnoprawne na wydobywanie piasku z dna rzeki powinien wydać organ wojewódzki. Pismem z dnia 10 grudnia 2004r. Minister Środowiska zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2004r. Minister Środowiska działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r. W uzasadnieniu swojej decyzji organ naczelny wskazał, że Wojewoda [...] z naruszeniem prawa stwierdził, iż pozwolenie wodnoprawne na wydobywanie piasku z dna rzeki powinien wydać organ wojewódzki nie zaś właściwy starosta. Po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r. organ ten ponownie rozpoznał odwołanie O. od decyzji Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2004r., którą udzielono P. pozwolenia wodnoprawnego na wydobywanie piasku z koryta rzeki W. w kilometrze [...] do [...]. Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania O., decyzją z dnia [...] stycznia 2005r. uchylił decyzję Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2004r. w części dotyczącej udzielenia P. pozwolenia wodnoprawnego na wydobywanie piasku z koryta rzeki Wisły w kilometrze [...] do [...] zlokalizowanego na terenie powiatu p. – w ilości 60.000 m3 rocznie i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że postępowanie organu I instancji przeprowadzono wadliwie bez wyjaśnienia wszystkich istotnych w sprawie okoliczności. Wojewoda wskazał, że postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wydobycie piasku z dna W. wszczęte zostało wnioskiem strony z dnia 5 marca 2004r., kiedy obowiązywała ustawa z dnia 16 października 1992r. o ochronie przyrody (t. jedn. Dz.U. z 2001r. Nr 99, poz. 1079 ze zm.). Art. 26a ust. 1 pkt 11 tej ustawy stanowił, że w obszarze chronionego krajobrazu zabrania się wypalania roślinności i pozostałości roślinnych, wydobywania skał, minerałów, torfu oraz niszczenia gleby. Koryto rzeki W. na odcinku, na którym planowane było wydobycie piasku znajduje się właśnie w obszarze chronionego krajobrazu, czego nie uwzględnił organ I instancji. Okoliczność ta nie została jednak wzięta pod uwagę przez organ I instancji. W dalszej części uzasadnienia swojej decyzji Wojewoda stwierdził, że w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie uwzględniono w pełni wpływu planowanej działalności polegającej na wydobyciu piasku z dna rzeki, na środowisko przyrodnicze. Wydobycie piasku planowane jest bowiem w cennym obszarze – korytarzu ekologicznym o randze europejskiej. Nie przeprowadzono żadnych badań dotyczących wpływu planowanej działalności tj. wydobycia piasku na świat roślinny i zwierzęcy. Na powyższą decyzję Wojewody [...] wpłynęły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi: O. z siedzibą w G. oraz P. Sp. z o.o. z siedzibą w P. O. wniosło o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji podnosząc w skardze, że w dacie wydania tej decyzji w obrocie prawnym pozostawała poprzednia, prawomocna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r. dotycząca tej samej sprawy. Strona skarżąca podniosła, że decyzja Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2004r., którą stwierdzono nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r., nie była ostateczna i wykonalna bowiem O. po otrzymaniu tej decyzji, złożyło w trybie art. 127 § 3 k.p.a. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W tej sytuacji zdaniem O. zaskarżona decyzja Wojewody [...] dotyczyła sprawy rozstrzygniętej już decyzją tego organu z dnia [...] listopada 2004r. i dlatego powinna zostać stwierdzona jej nieważność. W skardze P. Sp. z o.o. z siedzibą w P. podniesiono natomiast, że zaskarżona decyzja jest niezasadna bowiem brak było podstaw do uchylenia decyzji Starosty P. o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego na wydobycie piasku. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wykazano, aby decyzja organu I instancji była wadliwa, wobec czego strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanie w mocy decyzji Starosty P. o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego. W odpowiedzi na skargi Wojewoda [...] wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi nie mogą zostać uwzględnione, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona została w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym obowiązującym w dacie wydania tych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargi zgodnie z zakresem swojej właściwości, nie stwierdził podstaw do uchylenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2005r. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w skardze przez O., stwierdzić należy, że nie są one zasadne. Decyzja Ministra Środowiska z dnia [...] grudnia 2004r., którą organ ten stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r., była decyzją ostateczną. Zgodnie z art. 16 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Wszystkie zatem decyzje wydawane przez organy naczelne (np. Ministra Środowiska) są decyzjami ostatecznymi. Takiego statusu decyzji organów naczelnych (oraz Samorządowych Kolegiów Odwoławczych) nie zmienia również możliwość przewidziana w art. 127 § 3 k.p.a. wystąpienia do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W sprawie niniejszej po stwierdzeniu przez Ministra Środowiska nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2004r., organ wojewódzki mógł, wobec wyeliminowania z porządku prawnego jego poprzedniej decyzji, ponownie rozpoznać odwołanie od decyzji Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2004r. i wydać nową decyzję w trybie odwoławczym. Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez P. Sp. z o.o. należy stwierdzić, że one również nie zasługują na uwzględnienie.. Postępowanie dotyczące udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wydobycie piasku z dna W. wszczęte zostało wnioskiem strony z dnia 5 marca 2004r., kiedy obowiązywała ustawa z dnia 16 października 1992r. o ochronie przyrody (t. jedn. Dz.U. z 2001r. Nr 99, poz. 1079 ze zm.). Art. 26a ust. 1 pkt 11 tej ustawy stanowił, że w obszarze chronionego krajobrazu zabrania się wypalania roślinności i pozostałości roślinnych, wydobywania skał, minerałów, torfu oraz niszczenia gleby. Koryto rzeki W. na odcinku, na którym planowane było wydobycie piasku znajduje się w obszarze chronionego krajobrazu. Okoliczność ta jednak nie została wzięta pod uwagę przez organ I instancji. W postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie uwzględniono w pełni wpływu planowanej działalności polegającej na wydobyciu piasku z dna rzeki, na środowisko przyrodnicze, co należy uznać za istotne uchybienie, zważywszy, że wydobycie piasku planowane jest w obszarze stanowiącym korytarz ekologiczny o randze europejskiej. Nie przeprowadzono żadnych badań dotyczących wpływu planowanej działalności tj. wydobycia piasku na świat roślinny i zwierzęcy. W tej sytuacji stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części tj. z uwzględnieniem powyższych kwestii, które nie były wzięte pod uwagę przez organ I instancji, na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy. Biorąc powyższe pod uwagę, trzeba wskazać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający konieczność wyeliminowania jej z porządku prawnego. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.