I SA/Bd 99/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz, Sędziowie Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska, Asesor sądowy Grzegorz Saniewski (spr.), Protokolant Małgorzata Antoniuk, po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. i L. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1997r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. Na oryginale właściwe podpisy I SA/Bd 99/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. określił B. i L. M. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1997 rok w kwocie [...]. Jak wynika z uzasadnienia decyzji podstawą tego określenia były wyniki kontroli podatkowej przeprowadzonej w spółce cywilnej S. którego udziałowcem w 5 % był L. M., oraz w spółce L., w której udział L. wynosił 50 %. Organ podatkowy ustalił, iż w roku 1997 spółka S. zawyżyła koszty uzyskania przychodu o kwotę [...] oraz zawyżyła przychód o kwotę [...]. Zawyżenie kosztów uzyskania przychodu nastąpiło w wyniku bezpodstawnego, zdaniem organu podatkowego, przyjęcia przez spółkę, iż zakupione przez nią aktem notarialnym z [...] ciągniki siodłowe i naczepy – chłodnie stanowią zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a w rezultacie, stosownie do § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych – należało przyjąć jako wartość początkową powyższych pojazdów nie wartość określoną na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy, jak to uczyniła spółka, ale wartość wynikającą z aktu notarialnego (cena łączna kupowanych pojazdó – [...]) i od tak przyjętej wartości początkowej naliczać odpisy amortyzacyjne. Podobnie bezpodstawnie według Naczelnika przyjęto jako wartość początkową dwóch naczep – chłodni - wartość ustaloną według opinii biegłego rzeczoznawcy, gdy tymczasem, wobec braku dowodów remontu lub modernizacji nabytych środków trwałych, należało przyjąć jako ich wartość początkową - wartość wynikającą z dowodów zakupu. Będące rezultatem opisanej sytuacji zawyżenie z tytułu odpisów amortyzacyjnych na łączną kwotę [...] miało też wpływ na zawyżenie kosztów sprzedaży czterech z wymienionych pojazdów na łączną kwotę [...]. Ponadto ustalając koszty uzyskania przychodu Spółka w grudniu 1997 roku błędnie dokonała przeliczenia na walutę polską wartości zakupionego za granicą paliwa, co spowodowało zawyżenie kosztów o kwotę [...]. Zawyżenie przychodu w spółce S. było rezultatem nieprawidłowego, bo dwukrotnego przeliczenia waluty obcej na krajową przy ewidencjonowaniu przychodu ze sprzedaży usług transportowych na rzecz spółki L. Natomiast co do spółki L. stwierdzono nieprawidłowości z tytułu zawyżenia kosztów zakupu towarów handlowych z tytułu ujemnych różnic kursowych, zaniżenie kosztów zakupu towarów handlowych z tytułu dodatnich różnic kursowych, zawyżenie pozostałych kosztów i błędne ustalenie kosztów uzyskania przychodu poprzez nieuwzględnienie wartości remanentu na dzień 1 stycznia 1997 r. W odwołaniu podatnik odniósł się tylko do ustaleń dotyczących spółki S. i zarzucił Naczelnikowi, iż nie uwzględnił on przedłożonych przez niego za pośrednictwem pełnomocnika w dniu [...], dokumentów świadczących o ponoszonych w związku z zakupem środków trwałych wydatkach, które podwyższają ich wartość początkową. Ponadto skoro organ podatkowy odrzucił wycenę biegłego jako podstawę ustalenia wartości początkowej środków trwałych, nie powinien posługiwać się tą opinią dla ustalenia proporcji, w jakich łączna cena nabytych pojazdów określona w akcie notarialnym, powinna być przypisana poszczególnym pojazdom. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję I instancji, podkreślając, iż wobec faktu, że cena wskazanych przez Naczelnika w skarżonej decyzji środków trwałych była znana, nie zachodziły określone w § 6 ww. rozporządzenia Ministra Finansów przesłanki do ustalenia ich wartości początkowej w oparciu o opinię biegłego. Również zasadnie Naczelnik nie uwzględnił dokumentów przedłożonych w dniu [...], gdyż wskazane w nich wydatki zostały poczynione już po nabyciu środków trwałych (w roku 1996), a nie przy ich nabyciu (w roku 1995). Uznając za słuszną przyjętą przez organ I instancji metodę rozdzielenia określonej w akcie notarialnym łącznej ceny pojazdów w proporcjach wynikających z opinii biegłego, Dyrektor zwrócił uwagę, iż prawidłowość tej metody potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 sierpnia 2003 r. (sygn. akt I SA/Łd 1595/01) zapadłym w sprawie innego wspólnika spółki S. – E. W. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. i L. M. wskazali na trojakiego rodzaju naruszenia prawa, jakich dopuściły się organy podatkowe tj: – naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez brak podjęcia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia staniu faktycznego sprawy – bez bliższego sprecyzowania w jaki sposób doszło do tego naruszenia, – naruszenie art. 200 § 1 i art. 123 Ordynacji podatkowej – poprzez brak wyznaczenia przez Dyrektora Izby Skarbowej siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się przez stronę przed wydaniem decyzji oraz – naruszenie art. 59 § 1 pkt 3 i art. 70 Ordynacji podatkowej – poprzez doręczenie stronie decyzji po upływie pięcioletniego okresu przedawnienia tj. w dniu 5 stycznia 2004 r. Wypowiadając się szerzej w kwestii ostatniego z zarzutów skarżący stwierdzili, że nie doszło do przerwania biegu przedawnienia, gdyż prowadzone w roku 2003 postępowanie egzekucyjne było prowadzone od samego początku z naruszeniem przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i jako takie powinno być umorzone. Wbrew bowiem przepisowi § 13 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wszczęcie egzekucji nastąpiło bez uprzedniego przesłania zobowiązanemu pisemnego upomnienia. Postępowanie egzekucyjne mogłoby być wszczęte pomimo brak takiego upomnienia tylko wówczas, gdyby dochodzona należność pieniężna została określona w orzeczeniu, a w przedmiotowej sprawie tytuł wykonawczy takiego orzeczenia nie wskazuje. Ponadto według skarżących nie jest prawdą, iż L. M. posiada rachunek bankowy w Banku Polska Kasa Opieki S.A w K., który to rachunku nastąpiło zajęcie w toku postępowania egzekucyjnego. Natomiast wpłacona poborcy podatkowemu kwota [...] nie pochodzi z ww. konta, ale została wpłacona przez zastraszoną szwagierkę skarżących – B. S. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał zawarte w skarżonej decyzji stanowisko odnośnie ustaleń faktycznych będących podstawą orzeczenia. Ponownie także wskazał na wyrok NSA Oddział Zamiejscowy w Łodzi jako potwierdzenie prawidłowości postępowania organów podatkowych co do metody proporcjonalnego rozdzielenia wartości nabycia pojazdów wskazanej w akcie notarialnym. Co do zarzutu przedawnienia Dyrektor wskazał, że nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia w wyniku prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Podniósł, iż kwestia nieprawidłowego wszczęcia tego postępowania była już rozpatrywana w rezultacie złożonego przez skarżącego zarzutu, który postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia [...] nie został uwzględniony. Na to postanowienie nie było wnoszone zażalenie. Dyrektor zwrócił też uwagę, iż o zajęciu konta bankowego skarżący został powiadomiony w dniu 23 grudnia 2003 r.- przed upływem terminu przedawnienia, natomiast w dniu 24 grudnia zastosowano egzekucję z pieniędzy [...]. Odpierając zarzut do naruszenia obowiązku wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia przed wydaniem decyzji Dyrektor zwrócił uwagę, iż postanowienie w tym przedmiocie było wydane, jednakże pomimo wysłania na adres pełnomocnika strony – nie zostało odebrane. Zgodnie więc z art. 150 Ordynacji podatkowej organ uznał przesyłkę tę za doręczoną, pozostawiając ją w aktach sprawy. Na rozprawie skarżący podniósł, iż rachunek bankowy w Banku Polska Kasa Opieki S.A I Oddział w K. w którego dokonano zajęcia nie był rachunkiem żadnego ze skarżących. Pełnomocnik Dyrektora Izby Skarbowej w B. stwierdził natomiast, że wymieniony Bank potwierdził posiadanie przez skarżących rachunku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Stosownie zaś do § 4 tegoż artykułu bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony, przy czym zdaniem Sądu istotne znaczenie ma tutaj data zastosowania środka egzekucyjnego i fakt powiadomienia o niej podatnika, a nie data tego powiadomienia (tak też NSA w wyroku z dnia 20 grudnia 2001 r. sygn. akt III SA 1719/00). W niniejszej sprawie kwestią niesporną i zgodną z cytowanym § 1 Ordynacji podatkowej jest, iż termin przedawnienia zobowiązania podatkowego skarżących z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1997 upływał w dniu 31 grudnia 2003 r. Decyzja organu II instancji została zaś doręczona stronie dopiero w dniu 5 stycznia 2004 r., prawidłowość więc jej wydania jest zależna od tego, czy faktycznie zaistniało przerwanie biegu przedawnienia. Najwyraźniej przewidując tę okoliczność Dyrektor występował w dniu 23 grudnia 2003 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z prośbą o informację, czy zaszły przesłanki przerwania bądź zawieszenia biegu przedawnienia. Jednakże odpowiedź na te zapytanie Dyrektor otrzymał dopiero 29 grudnia, a więc po dniu 27 grudnia, w którym upływał wyznaczony stronie termin do zapoznania się z aktami sprawy. Strona nie miała możliwości wypowiedzenia się w kwestii przerwania biegu przedawnienia, czyniąc to dopiero na rozprawie przed Sądem. Doszło więc do naruszenia art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej, który zobowiązuje organy podatkowe do zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wobec powyższego, stwierdzając, iż skarżona decyzja naruszyła przepisy postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) Sąd orzekł jak w wyroku.