II OSK 897/06
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-06-27
Skład orzekający: Zygmunt Niewiadomski, Andrzej Jurkiewicz, Teresa Kobylecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, jest związany ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a jeśli tak, to w jakim zakresie sprawdza zgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Organ architektoniczno-budowlany rozpatrujący wniosek o pozwolenie na budowę jest związany ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Obowiązek sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki z planem zagospodarowania przestrzennego przez organ wydający pozwolenie na budowę ma na celu weryfikację, czy plan ten nie uległ zmianie i czy decyzja o warunkach zabudowy nie wygasła, a nie ponowne kwestionowanie oceny zgodności inwestycji z planem miejscowym dokonanej w decyzji o warunkach zabudowy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wydanego przez Starostę Powiatowego, a następnie utrzymanego w mocy przez Wojewodę Świętokrzyskiego. Sąsiedzi skarżyli decyzje, podnosząc zarzuty dotyczące niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, usytuowania budynku w granicy działki, ograniczenia dostępu światła naturalnego oraz nieprawidłowego oznaczenia stron postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenia przepisów proceduralnych i prawa materialnego. Inwestor wniósł skargę kasacyjną, kwestionując wyrok WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Zygmunt Niewiadomski Sędziowie Andrzej Jurkiewicz ( spr.) Teresa Kobylecka Protokolant Monika Dworakowska po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 2978/01 w sprawie ze skargi K. N., K. N., K. J. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] września 2001 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, 2. przyznaje od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata M. Z. kwotę 180 ( słownie: sto osiemdziesiąt ) złotych powiększone o 22 % VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Wyrokiem z dnia 26 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/2978/01 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpatrzeniu skargi K. N., K. N. i K. J. na decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] września 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę , uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji .
Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy . Decyzją z dnia [...] czerwca 2001 r. Starosta Powiatowy w S., na podstawie art. 28 , art. 33 ust 1 , art. 34 ust 4 i art.36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89 poz.14 ze zm.) i art.104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku inwestora H. K., zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego wraz z przyłączami wod.-kan., energetycznym, szambem oraz wewnętrznymi instalacjami wod-kan, co i elektryczną, na działce nr 75 w S.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wniosek "rozpatrzono w oparciu o obowiązujące przepisy i dokumenty przedłożone przez inwestora, w tym prawomocną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (...) z dnia 5 marca 2001 r. wydaną przez Wójta Gminy R.".
Odwołania od tej decyzji wnieśli K. N. i K. J. . K. N. zarzucił m.in., iż wydanie pozwolenia na budowę budynku w granicach działek sąsiednich jest niezgodne z ustaleniami miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego, a nadto, że usytuowanie projektowanego obiektu w odległości 2 m od jego budynku mieszkalnego spowoduje ograniczenie dostępu światła naturalnego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Natomiast K. J. podniósł, że nie wyraża zgody na usytuowanie budynku w granicy działki i zarzucił, że projektowany obiekt w granicy działki spowoduje ograniczenie dostępu światła naturalnego do pomieszczeń mieszkalnych w jego budynku mieszkalnym.
Decyzją z dnia [...] września 2001 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, Wojewoda Świętokrzyski utrzymał w mocy zaskarżoną, decyzję. W jej motywach wskazał, że proponowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego. Wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę został złożony w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Projekt budowlany jest kompletny i zgodny z wymaganiami przepisów techniczno - budowlanych.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach, Wojewoda mając na uwadze wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. stwierdził, iż brak zgody na usytuowanie projektowanego budynku w granicy działek nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny został zaprojektowany w granicy z działką Nr 74 i z działką Nr 96 ze ścianami oddzielenia przeciwpożarowego. Sąsiednie działki Nr 74 i Nr 96 są zabudowane domami mieszkalnymi. Na projekcie zagospodarowania działki projektant wykazał, że takie usytuowanie projektowanego budynku nie utrudni ewentualnej przyszłej zabudowy na działce Nr 96 i Nr 74, bowiem istnieje możliwość ewentualnego zbliźniaczenia budynków mieszkalnych z projektowanym budynkiem na działce 75.
W zatwierdzonym projekcie budowlanym znajduje się opinia projektanta posiadającego stosowne uprawnienia budowlane, z której wynika, iż projektowany budynek mieszkalny na działce Nr 75 (H. K.) nie ograniczy dostępu naturalnego światła do pomieszczeń w budynku mieszkalnym na działce Nr 74 ( K. N.) i na działce Nr 96 ( K. J.).
Projekt zagospodarowania działki zawiera domiar odległości projektowanego szamba od najbliższego okna znajdującego się w budynku mieszkalnym na działce Nr 96 (odległość ta wynosi 5,0 m). Takie usytuowanie szamba jest zgodne z wymogiem przepisu § 36 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140 ze zm. ), który stanowi , że odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników na nieczystości ciekłe na nieskanalizowanych terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej powinna wynosić co najmniej 5,0 m od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi.
W aktach sprawy znajduje się aktualna mapa do celów projektowych w skali 1:500, przyjęta do zasobu powiatowego w dniu 12 września 2001 r. i zaewidencjonowana pod numerem 2854-4/01, na której kwestionowane przez skarżących granice działek pokrywają się z granicami działek przyjętymi w zatwierdzonym projekcie zagospodarowania działki.
Odpowiadając na zarzut zawarty w odwołaniach dotyczący przebiegu granic działki inwestora wyjaśnił, że kwestionujący przebieg tych granic na gruncie nie wykazali się stosownymi dokumentami, aby przebieg granic był inny niż wskazany na znajdującej się w aktach sprawy mapie sytuacyjnej przyjętej do zasobu powiatowego w dniu 12 września 2001 r., jak również nie wykazali, aby toczyło się postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję K. J. , K. N. i K. N. wnieśli o uchylenie powołanych decyzji Wojewody Świętokrzyskiego oraz Starosty S. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia . Na poparcie skargi wskazano ,że w decyzjach jako strona postępowania występuje tylko K. N. , podczas gdy na mocy aktu notarialnego Nr rep. 1340/93 właścicielami działki sąsiadującej z działką będącą własnością inwestora - H. K. są K. i K. małż. N.
Jak wynika z dokumentacji rozgraniczeniowej zatwierdzonej decyzją Wójta Gminy w R. znak: [...] z dnia [...] listopada 2000 r. po dokonanym rozgraniczeniu, dotychczasowe działki wskutek zmiany granic, a tym samym powierzchni zostały oznaczone numerami: 74/1 - będącej własnością K. i K. małż. N. oraz 75/1 - będącej własnością H. K. W decyzjach są omawiane działki o starych numerach i starych granicach - Nr 74 i 75. Oznaczenie numeracji na mapie sytuacyjnej również nie nawiązuje do oznaczeń po dokonanym rozgraniczeniu, lecz do oznaczeń starych. Nie ma w treści uzasadnienia obydwu decyzji żadnego stwierdzenia, że przebieg granic na mapie sytuacyjnej jest zgodny ze stanem prawnym wykazanym na mapie ewidencyjnej i na mapie uzupełniającej po dokonanym rozgraniczeniu, a tym samym nie ma żadnego dowodu jaka jest prawidłowa szerokość działki inwestora.
Ponadto skarżący K. J. wyjaśnił ,że czyni starania o dokonanie formalnego rozgraniczenia z działką Nr 75/1, ale postępowanie w tej sprawie może być wszczęte dopiero po stwierdzeniu praw do spadku po zmarłej właścicielce M. J. , której spadkobiercą ustawowym jest między innymi skarżący.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny Krakowie rozpoznając sprawę na podstawie w art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1271) uwzględnił wniesioną skargę stosownie do treści art. 145 § 1 pkt a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sąd I instancji wskazał , na treść art. 32 ust. 4 oraz art. 35 Prawa budowlanego z 1994 r. , w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji i podkreślił , że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ budowlany zobowiązany był zatem sprawdzić, czy spełnione zostały wymogi zawarte w art. 32 ust.4 a także warunki zawarte w art. 35 prawa budowlanego. Dopiero w sytuacji spełnienia wskazanych wymagań organ zobowiązany jest do udzielenia pozwolenia na budowę. Sąd jak podniesiono nie miał żadnych podstaw do kontroli, czy organy administracyjne dokonały sprawdzenia o jakim mowa w art. 35 Prawa budowlanego tj. czy sprawdziły, czy po dacie wydania decyzji, przewidzianej w art. 47 ustawy z 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, nie zaszły zmiany w treści miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, jak i tego czy planowana inwestycja zgodna jest z niezmienionym, od tej daty wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu , planem zagospodarowania przestrzennego. W przedłożonych aktach administracyjnych brak jest tak rysunku planu jak i opisu obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, brak jest też innego dokumentu potwierdzającego dokonanie przez organ obowiązkowego sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego .
Podkreślono również , że do zakresu obowiązkowych sprawdzeń, jakie musi dokonać organ należy konieczność sprawdzenia projektu budowlanego z przepisami technicznymi w tym zakresie z treść przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz.1401), którego § 12 ust. 6 brzmiał: "Dopuszcza się usytuowanie budynku, z zastrzeżeniem § 270 ust. 2, bezpośrednio przy granicy działki budowlanej (...), jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki budowlanej) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej ".
Z § 12 w/w warunków wynika, że należy zachować odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami, co najmniej: a)dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi - 4 m. b) dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów - 3 m.
Projektowany budynek jest zwrócony w stronę granicy z działką nr 74 i działką nr 96 ścianą bez okien. Odległość pomiędzy budynkiem projektowanym, a istniejącym budynkiem mieszkalnym na działce nr 74 jak i na działce nr 96 wynosi 2 m. Jak wskazał Sąd I instancji organ odwoławczy nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że w powyższej sytuacji dopuszczalne było usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, skoro w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu nie została wykazana możliwość zachowania 3 m odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi elementami zagospodarowania działek sąsiednich. Przypomniano, iż decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 marca 2001 r." stanowiła, iż usytuowanie budynku przy granicach działek sąsiednich może być realizowane przy zachowaniu warunków określonych w § 12 ust. 6 ww. rozporządzenia oraz przy zachowaniu zasad przewidzianych w art.5 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126).W świetle powyższego, zdaniem Sądu I instancji nie zrozumiały jest argument podniesiony w uzasadnieniu organu II instancji, iż "usytuowanie projektowanego budynku nie utrudni ewentualnej przyszłej zabudowy na działce Nr 96 i Nr 74, bowiem istnieje możliwość ewentualnego zbliźniaczenia budynków mieszkalnych z projektowanym budynkiem na działce 75". Nie została również wyjaśniona kwestia, czy projektowany budynek mieszkalny na działce nr 75 nie ograniczy dostępu naturalnego światła do pomieszczeń w budynku mieszkalnym na działce nr 74 i na działce nr 96, a więc czy zachowany zostanie warunek z § 13 ww. rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie . W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie organ I instancji tej kwestii nie wyjaśnił. Nie uzupełnił tego również organ II instancji powołując się jedynie na opinię projektanta w zatwierdzonym projekcie budowlanym. "Opinia" ta stwierdza jedynie, iż istniejące budynki mieszkalne posiadają otwory okienne na stronę południową i północną "tj. usytuowanie budynku mieszkalnego na działce nr geodez.75 nie utrudnia dopływu naturalnego światła do budynków mieszkalnych sąsiednich". Projektant nie podaje żadnych obliczeń, z których wynikałoby zachowanie warunków z ww. § 13. Jego stwierdzenie nie jest zatem wiarygodne. Kwestia ta musi zostać dokładnie wyjaśniona ze względu na treść art.5 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane.
Nie zostało również wyjaśnione w ocenie Sądu I instancji usytuowanie szamba, a szczególnie jaka jest odległość szamba od okna domu znajdującego się na działce nr 96. Zaznaczona na projekcie zagospodarowania działki odległość 5 metrów odnosi się bowiem do budynku inwestora, a nie budynku sąsiada.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi Sąd I instancji pokreślił , iż organy administracyjne nie ustaliły w sposób prawidłowy stron postępowania. Jak wynika z przedłożonego odpisu aktu notarialnego z 13 września 1993 r., właścicielem działki nr 74, sąsiadującej z działką inwestora jest nie tylko K. N. , ale też K. N. , która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym. Wszystkim stronom (art.28 kpa) należy zapewnić czynny udział w postępowaniu, przestrzegając obowiązków wynikających z Kpa. Reasumując wykazano , iż w przedmiotowej sprawie Starosta S. całkowicie zignorował wymogi, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie decyzji, o których mowa w art.107 kpa. zaś decyzja organu II instancji nie została doręczona M. J.
Ponownie rozpoznając sprawę organy winny wyeliminować powyższe uchybienia, wnikliwie ustalić stan faktyczny sprawy, przy zachowaniu wszystkich wymogów wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnej, a ustalenia, motywy i podstawę prawną decyzji wyrazić w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art.107 kpa. Obowiązkiem organów jest też szczegółowe ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez strony w trakcie postępowania administracyjnego.
Wobec powyższego Sąd I instancji uznał, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszone zostały przepisy prawa procesowego (art.7 i 77 kpa ) oraz art. 35 prawa budowlanego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył pełnomocnik H. K. zaskarżając go w całości .Wyrokowi temu zarzucono naruszenie przepisów postępowania a to
- art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez dowolne przyjęcie, że organ administracji wydając decyzję nr [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. Starostwa Powiatowego w S. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę nie dokonał sprawdzeń określonych art. 35 prawa budowlanego oraz przez dowolne przyjęcie, że organ administracji I instancji naruszył art. 7 i 77 kpa nie wyjaśniając stanu faktycznego w sprawie;
- naruszenie przepisów prawa materialnego art. 32 prawa budowlanego poprzez dowolne przyjęcie, że decyzja nr R-18/01 z dnia 20 czerwca 2001 roku Starostwa Powiatowego w S. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę nie spełnia wymogów określonych ww. przepisem oraz zastosowanie do oceny stanu prawnego w sprawie uchylonych przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 19 grudnia 1994 r.
- naruszenie przepisów postępowania art. 50 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez rozpoznanie skargi pochodzącej od osoby nieuprawnionej i nie posiadającej interesu w sprawie;
- naruszenie przepisów postępowania art. 145 § 1 pkt 1 poprzez uchylenie decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 17 września 2001 r. i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, pomimo braku przesłanek określonych ustawą przesłanek uchylenia decyzji administracyjnych;
Powołując się na powyższe naruszenie prawa wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi K. N. , K. N. oraz K. J. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.
W motywach skargi kasacyjnej wskazano , iż zdaniem skarżącego WSA dowolnie przyjął, że organ administracji wydając decyzję nr[...] z dnia [...] czerwca 2001 r. Starostwa Powiatowego w S. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę nie dokonał sprawdzeń określonych art. 35 Prawa budowlanego oraz przez dowolne przyjęcie, że organ administracji I instancji naruszył art. 7 i 77 kpa nie wyjaśniając stanu faktycznego w sprawie. W ocenie skarżącego, Sąd rozpoznając skargę K. N. i innych znacząco przekroczył jej granicę, jako podstawę uchylenia decyzji administracyjnych przyjmując tylko takie przesłanki, które nie były nawet wspomniane w pisemnej skardze.
Powołując się na uzasadnienia zaskarżonego wyroku gdzie Sąd kwestionuje, sprawdzenie przez organ budowlany czy spełnione zostały warunki oraz wymogi art. 32 oraz art. 35 Prawa budowlanego wyjaśniono , że zdaniem skarżącego decyzja Starostwa Powiatowego w S. oraz projekt budowlany przedłożony przez skarżącego spełnia wszystkie ustawowe wymogi umożliwiające wydanie pozwolenia na budowę. W szczególności całkowicie bezzasadny jest zarzut braku dokonania przez organy administracji sprawdzeń ,o których mowa w art. 35 Prawa budowlanego tj. czy decyzja była zgodna z treścią miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uznano , iż wszystkie ustalenia Sądu I instancji w tym zakresie są dowolne i nie poparte treścią jakiekolwiek dowodu ujawnionego w sprawie lub treścią skargi K. N. i innych. Ustalenia tego Sądu są także sprzeczne z treścią dokumentów ujawnionych w sprawie. Z akt sprawy - wynika, że Wojewoda Świętokrzyski w decyzji z dnia [...] września 2001 stwierdził, że stosownie do wymogów przepisu art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - decyzja Starosty Powiatowego wydana została w zgodności z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i ustaleniami obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Rytwiany uchwalonego Uchwałą Gminnej Rady Narodowej w R. Nr VIII/32/89 z dnia 20.09.1989 r., ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa Tarnobrzeskiego Nr 20 z dnia 9.12.1989 r., zm. Uchwałą Nr IX/41/91 Rady Gminy w Rytwianach z dnia 10.07.1991 r., ogł. w Dz. U. Województwa Tarnobrzeskiego Nr 11 z dnia 30.09.1991 r., zm. Uchwałą Nr XV/70/92 Rady Gminy w Rytwianach z dnia 30.07.1992 r., ogł. w Dz. U. Woj. Tarnobrzeskiego.
Nadto zauważono , że działka skarżącego Nr 75, zgodnie z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta S. położona jest na terenach oznaczonych symbolem 2 MR/MN, tj. na terenie przeznaczonym dla realizacji budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego. Bezpodstawny jest zatem zarzut Sądu I instancji , że organy administracji nie dokonały sprawdzeń zgodności projektowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Natomiast decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana przez Wójta Gminy R. w dniu 5 marca 2001 r. i decyzja ta stała się ostateczna i podlegająca wykonaniu z dniem 25 kwietnia 2001 r. Tym samym zdaniem skarżącego brak było podstaw prawnych i faktycznych do kwestionowania przez Sąd I instancji zgodności projektowanej (wykonanej) inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Pozwolenie na budowę zostało wydane skarżącemu, który złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Projekt budowlany zrealizowanej już inwestycji, opracowany został przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane, jest kompletny i zgodny z wymogami przepisów techniczno - budowlanych. Brak tym samy w ocenie skarżącego podstaw także do kwestionowania usytuowania budynku skarżącego w granicy działki i lub jej pobliżu. Jak już wcześniej wskazywano Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 5 marca 2001 r., orzekł, że § 12 ust 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tj. Dz. U. z 1999 r., Nr 15 poz. 140 ze zm. ) " w zakresie wymogu uzyskania zgody właściciela działki sąsiedniej na usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej jest niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Wyrok został ogłoszony w Dzienniku Ustaw Nr 17, poz. 207 z dnia 17 marca 200lr. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego ma moc powszechnie obowiązującą i jest ostateczne. W świetle powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, brak zgody np. K. J. (abstrahując od braku jego legitymacji do występowania w sprawie) nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie administracyjne.
Z projektu zagospodarowania terenu wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny został zaprojektowany w granicy z działką Nr 74 i z działką Nr 96, ze ścianami oddzielenia p.poż. Sąsiednie działki Nr 74 i Nr 96 są zabudowane budynkami mieszkalnymi. Na projekcie zagospodarowania działki projektant wykazał, że takie usytuowanie projektowanego budynku nie utrudni ewentualnej przyszłej zabudowy na działce Nr 96 i Nr 74 bowiem istnieje możliwość ewentualnego zbliźniaczenia budynków mieszkalnych z projektowanym budynkiem na działce Nr 75. Także wykonane szambo zostało posadowione zgodnie z ww. warunkami.
Wobec zgodności z prawem budowlanym przedmiotowego projektu brak jest podstaw do kwestionowania przez WSA decyzji organów administracji wydanych w sprawie. Całkowicie bezprzedmiotowy jak wywiedziono w motywach skargi kasacyjnej jest również zarzut dotyczący przebiegu granic działki skarżącego na której została zrealizowana inwestycja i w ocenie skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny nie miał żadnych podstaw do kwestionowania stanu faktycznego ujawnionego w sprawie.
Ponadto wskazano że "zamiar" K. J. dokonanie rozgraniczenia po uzyskaniu stwierdzeniu nabycia spadku po M. J. nie mógł przecież w żaden sposób wpływać na możliwość wydania pozwolenia na budowę. Przede wszystkim z samego oświadczenia K. J. wynika, że nie miał on interesu prawnego w kwestionowaniu pozwolenia na budowę . Zdarzenie przyszłe, niepewne nie mogło przecież wstrzymywać procedury administracyjnej w niniejszej sprawie.
Skarżący również zarzucił, że Sąd I instancji do oceny stanu prawnego w sprawie, zastosował wyłącznie uchylone przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 19 grudnia 1994 roku. Zdaniem skarżącego w ocenie niniejszej sprawy należało również dokonać oceny na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Obecny stan prawny usuwa jakiekolwiek wątpliwości co do zgodności z prawem budowlanym zrealizowanej przez skarżącego inwestycji.
Zdaniem skarżącego brak było podstaw do rozpoznania skargi pochodzącej od K. J. oraz K. N. Osoby te nie wykazały aby posiadały legitymację do występowania w sprawie (interes prawny). W szczególności ani K. J. ani K. N. nie wykazali, żeby posiadali tytuł prawny do nieruchomości sąsiadujących z działką nr 75 należącą do skarżącego. K. N. przedstawiła jedynie akt notarialny (umowę darowizny). Brak jest jakiekolwiek dowodu ( odpisu z ksiąg wieczystych) wskazującego, że K. N. faktycznie stała się właścicielką sąsiedniej nieruchomości. Natomiast K. J. wręcz przyznaje, że nie posiada żadnego tytułu do sąsiadującej nieruchomości i dopiero oczekuje na stwierdzenie nabycia spadku. Stwierdzenia nabycia spadku (czy też jego ekspektatywa), jako zdarzenie przyszłe, nie powinno mieć żadnego wpływu na ocenę obecnej sytuacji K. J. jako strony .
Reasumując skarżący podniósł , że brak było jakichkolwiek podstaw do uchylenia decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] września 2001 roku (nr [...]) i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji zaś Sąd I instancji przy orzekaniu w niniejszej sprawie winien uwzględnić, że zaskarżone pozwolenie na budowę zostało skonsumowane, inwestycja realizowana przez H. K. została zakończona i nastąpiły nieodwracalne skutki prawne.
Skarga kasacyjna zawiera również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej , który został uwzględniony postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 marca 2006 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie ; 2) naruszenie przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej , bowiem według art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania . Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze . Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa , którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd , uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo , że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności . Ze względu na to ,że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim ( art. 175 § 1 –3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Opiera się on na założeniu , że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny .
W niniejszej sprawie żadna z przesłanek określonych w art. 183 § 2 ustawy procesowej nie wystąpiła , stąd Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozpoznanie sprawy do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej , uznając , że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie .
Przystępując do rozpoznania zarzutów skargi kasacyjnej przede wszystkim wskazać należy , iż organy orzekające w zaskarżonych rozstrzygnięciach uznały , że realizacja przedmiotowej inwestycji jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Rytwiany jak i decyzją Wójta Gminy R. z dnia [...] marca 2001 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego . Zgodność planowanej inwestycji z obowiązującym planem miejscowym oceniana jest w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego , którego celem jest stwierdzenie zgodności zamierzonej inwestycji z prawem miejscowym Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego , organ architektoniczno – budowlany rozpatrując wniosek o pozwolenie na budowę związany jest ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu co wynika z dyspozycji art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym . W myśl art. 35 ust. 1 pkt. 1 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane organ wydający pozwolenie na budowę ma obowiązek sprawdzenia zgodności planu zagospodarowania działki lub terenu z planem zagospodarowania przestrzennego, jednakże dokonuje tego nie po to , aby kwestionować ocenę wyrażoną w decyzji o warunkach zabudowy , lecz aby sprawdzić czy ewentualnie plan ten nie uległ zmianie i w związku z tym decyzja ta nie wygasła. Dokonywanie przez organ właściwy do podjęcia decyzji o pozwoleniu na budowę samodzielnych ustaleń w sprawie zgodności inwestycji z obowiązującym planem miejscowym stanowiłoby naruszenie prawa ( porównaj wyrok NSA z dnia 6 czerwca 2001 r. sygn. akt IV SA 532/00 publikowany w zbiorze Lex Nr 55771 ). W rozpoznawanej sprawie organy orzekające w szczególności organ odwoławczy jak trafnie to wskazano w motywach skargi kasacyjnej stosownie do treści art. 35 ust. 1 pkt. 1a ustawy Prawo budowlane ocenił ważność decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 marca 2001 r. w kontekście aktualności planu zagospodarowania przestrzennego gminy Rytwiany uchwalonego uchwałą Gminnej Rady Narodowej w Rytwianach Nr VIII/32/89 z dnia 20 września 1989 r. ogłoszonego w Dz. Urzęd. Woj. Tarnobrzeskiego Nr 20 z dnia 9 grudnia 1989 r. z kolejnymi zmianami ( str. 2 i 3 tej decyzji ).
Powyższe rozważania prowadzą do wniosku , iż w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie można uznać , iż organy orzekające w sprawie nie wyjaśniły kwestii zgodności projektu zagospodarowania terenu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego , tym bardziej , iż Sąd I instancji orzekając w tym zakresie, co sam przyznał , iż nie dysponował wypisem i wyrysem z tego prawa miejscowego . Zatem Sąd I instancji w okolicznościach niniejszej sprawy nie miał uzasadnionych podstaw do przyjęcie , iż niewyjaśniono powyższej kwestii wydając zaskarżone decyzje .
Zauważyć ponadto należy , iż ani przepisy Prawa budowlanego ani żaden inny przepis nie dają dodatkowych uprawnień temu inwestorowi, który pierwszy zabudowuje działkę. Przepis art. 4 Prawa budowlanego zapewnia możliwość realizacji zabudowy zgodnie z obowiązującymi przepisami każdemu, kto posiada prawo do dysponowania działką na cele budowlane. Ten przepis prawny jest realizacją zasady wyrażonej w przepisie art. 64 ust. 2 Konstytucji RP, iż własność i inne prawa majątkowe podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Tak więc, każdy właściciel nieruchomości w każdym czasie ma prawo dokonać budowy, rozbudowy w taki sposób, by nie utrudniać właścicielom nieruchomości sąsiednich takich samych działań w stosownym wybranym przez nich czasie. Ponadto należy zauważyć, iż usunięcie wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. przepisu § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140 ze zm.) uzależniającego wydanie pozwolenia na budowę przy granicy nieruchomości od wyrażenia na to zgody przez właściciela działki sąsiedniej powoduje, że sprawy, w których inwestor zamierza realizować budowę przy granicy z nieruchomością sąsiednią, podlegają rozpoznaniu z zachowaniem obowiązujących przepisów ustawowych, a w szczególności będą tu miały zastosowanie przepisy tzw. prawa sąsiedzkiego. W wyroku składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2001 r., sygn. akt OSA 4/01 wyrażony został pogląd, że właściwą podstawę prawną do dokonania oceny możliwości wydania pozwolenia na budowę dla inwestycji usytuowanej przy granicy będzie stanowił przepis art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego. Zarówno z uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, jak i z wyroku składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazanych wyżej wynika, że pozwolenie na budowę przy granicy nieruchomości może być wprawdzie wydane, ale gdy zaistnieją szczególnie uzasadnione przyczyny. Wskazuje na to treść art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego, wymagającego zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, jak również art. 144 k.c., przewidujący, że właściciel nieruchomości powinien powstrzymać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo budowlane stanowi, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Analizując powyższą normę prawną stwierdzić trzeba, iż wymaga ona przede wszystkim zachowania przepisów techniczno-budowlanych oraz zasad wiedzy technicznej.
Będąca przedmiotem niniejszej sprawy inwestycja usytuowana na terenie działki Nr 75 w ostrej granicy z sąsiednimi działkami Nr 75 oraz 94 w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Rytwiany (oznaczonej symbolem 2 MR/MN ), przeznaczono pod realizację budownictwa zagrodowego i jednorodzinnego .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zwrócił uwagę w rozpatrywanej sprawie na kwestie związane z usytuowaniem planowanej inwestycji, przedstawiając analizę w szczególności przepisu §12 u rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i przyjął , że organ odwoławczy nie wyjaśnił dlaczego uznał , iż w niniejszej sprawie dopuszczalne jest usytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki , skoro nie wykazana została możliwość zachowania 3 m odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi elementami zagospodarowania działek sąsiednich .
Natomiast wymogi wskazane w § 12 warunków technicznych winny być zawsze poddane analizie w kontekście konkretnej sprawy, przy uwzględnieniu zasady równego traktowania wszystkich stron (art. 32 ust. 1 Konstytucji) i przepisów konstytucyjnych o ochronie prawa własności, oraz dyspozycji przepisu art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, jak i przepisów art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego. Niezależnie od wymogów określonych w powyższych przepisach konieczne jest również uwzględnienie postanowień zawartych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. Natomiast jak wynika z analizy ostatecznej decyzji Wójta Gminy R. z dnia [...] marca 2001 r. Nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji H. K. polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z mediami na działce Nr 75 a w szczególności z załącznika Nr 1 do tej decyzji już na etapie postępowania o ustaleniu warunków zabudowy przesądzono o jego usytuowaniu w terenie poprzez umieszczenie go w granicach z działkami Nr 74 i 94 zaznaczając jednocześnie , iż będą to ściany oddzielenia przeciwpożarowego .
Skoro powyższa decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu pozostająca w obrocie prawnym niewątpliwie wiązał organ architektoniczno - budowlany to w tej sytuacji nie można zarzucić organom orzekającym w sprawie nie wyjaśnienia kwestii dopuszczalności usytuowania planowanego budynku bezpośrednio przy granicy działek a tym samym naruszenia § 12 ust. 6 warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w związku z art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. wobec nie zachowania stosownych odległości od granicy z działką sąsiednią .
Nie można również uznać , że organy orzekające w sprawie nie wyjaśnił usytuowania planowanego szamba na działce inwestora a w szczególności w odniesieniu do odległość od okna domu znajdującego się na działce Nr 96 . Z analizy akt przedmiotowej sprawy jednoznacznie wynika , na co trafnie zwrócił uwagę w zaskarżonej decyzji Wojewoda Świętokrzyski projekt zagospodarowania działki zawiera domiar odległości projektowanego szamba od najbliższego okna znajdującego się w budynku mieszkalnym na działce Nr 96 i wynosi on 5 m. Wynika to z Projektu budowlanego budynku mieszkalnego ( akta organu I instancji ) strona 5 – projektu zagospodarowania działki , jak również powiększenie tego projektu znajduje się w aktach organu odwoławczego na str. K II-12 .
Również nie można zarzucić w rozpoznawanej sprawie organom orzekającym nie wyjaśnienia kwestii dostępu naturalnego światła do pomieszczeń w budynku mieszkalny na działce Nr 74 i Nr 96 .
Niewątpliwie odległości budynku mającego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi lub innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń . W rozpoznawanej sprawie jak wynika z analizy akt administracyjnych ustalono , że istniejące budynki mieszkalne na działkach Nr 74 i 96 nie posiadają okien od strony gdzie zaprojektowano ściany oddzielenia przeciwpożarowego .Natomiast otwory okienne znajdują się na stronie południowej i północnej tj. usytuowanie budynku mieszkalnego na działce Nr 75 nie utrudni dopływy światła naturalnego do sąsiednich budynków mieszkalnych ( porównaj opinia projektanta J. J. – uprawnionego w specjalności architektonicznej i konstrukcyjno-inżynieryjnej ). Skoro na sąsiednich działkach nie ma okien od strony działki zainwestowania ( Nr 75 ) , to argumentacja Sądu I instancji , iż nie przedstawiono w tym zakresie żadnych obliczeń z których wynikałoby zachowanie warunków z § 13 warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie zasługuje na aprobatę . Przede wszystkim wysokość obiektu przesłaniającego liczy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłaniającego do poziomu najwyżej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego ( § 13 ust. 2 warunków ) .Skoro więc nie ma okien od których należało by dokonywać stosownych pomiarów w tym zakresie tak więc wskazana wyżej opinia znajdująca się w aktach administracyjnych pozwalała na wyprowadzenie takich wniosków jakie w niej zamieszczono .
Dlatego też przy uwzględnieniu powyższych rozważań za zasadne uznać należy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego mającego wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jak i naruszenia art. 7 i 77 kpa poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego
Jednakże w zakresie zarzutu naruszenia prawa procesowego dodatkowo w skardze kasacyjnej Sądowi I instancji zarzucono obrazę art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez cyt. " znaczące przekroczenie jej granic (...) przyjmując tylko takie przesłanki ,które nie były nawet wspomniane w pisemnej skardze " .
Natomiast przepis art. 134 § 1 ustawy procesowej statuuje zasadę , że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawa prawną . Niezwiązanie granicami skargi nie oznacza , że Sąd administracyjny może czynić przedmiotem swoich rozważań i ocen wszystkie aspekty skargi bez względu na treść zaskarżonego akt lub czynności . Oznacza ono natomiast , że sąd ten ma prawo jak i obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas , gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze . Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi , użytymi argumentami a także podniesionymi wnioskami , zarzutami i żądaniami. Dlatego też mając na uwadze wykładnie tej normy prawa procesowego , to przy nawet teoretycznym uznaniu dopuszczalności wyłącznie skargi K. N. ,Sąd I instancji nie będąc związany granicami jego skargi na co trafnie powołał się w zaskarżonym wyroku , badając legalność zaskarżonych decyzji musiał objąć przedmiotem swych ocen również i inne kwestie nie wskazane w skardze , aby ocenić zgodność z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę dla H. K.
Kolejny zarzut naruszenia praw procesowego odniesiono do naruszenia art. 50 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten w § 1 stanowi , iż uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy , kto ma w tym interes prawny , prokurator , Rzecznik Praw Obywatelskich (...) . Ponadto uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot , któremu ustawa przyznaje prawo do wniesienia skargi ( § 2 ) . Sformułowanie , zawarte w tym przepisie " każdy kto ma w tym interes prawny " oznacza , że ustawa przy określaniu podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi odsyła do pojęcia strony , które związane jest z załatwieniem sprawy w postępowaniu administracyjnym . Natomiast o interesie prawnym w rozumieniu omawianego przepisu mówimy wtedy gdy ma on oparcie w przepisach prawa . O tym więc czy konkretny podmiot ma w danej sprawie chroniony interes prawny decyduje przepis prawa ( najczęściej prawa materialnego ) . W orzecznictwie przyjmuje się , że interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym , że działa bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z obowiązku .
Właściciel nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny wynikający z art. 140 k.c. do uczestniczenia jako strona (art. 28 k.p.a.) w postępowaniach administracyjnych, w wyniku których może zapaść decyzja tak kształtująca stosunki na sąsiedniej nieruchomości (sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na wykonywanie prawa własności przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. To z reguły użytkownik nieruchomości nie ma co do zasady własnego interesu prawnego w sprawie dotyczącej budowy i sposobu użytkowania obiektu budowlanego na działce sąsiedniej. Jednakże podnieść należy , iż w rozpoznawanej sprawie niespornym jest , że K. J., który był przez organy architektoniczno-budowlane w tej sprawie traktowany jako strona ( doręczano mu wszystkie decyzje – przypomnienie Sądu ) jest samoistnym posiadaczem nieruchomości sąsiadującej z działką zainwestowania Nr 75 i władał nią wywodząc swoje prawo ze spadkobrania . Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy uznać należy , że K. J. w chwili wydawania zaskarżonych decyzji nie dysponował wprawdzie prawomocnym stwierdzeniem nabycia spadku po M. J. lecz władał nieruchomością o numerze geodezyjnym Nr 96 jak właściciel i podejmował wyłącznie czynności , które należy uznać za przysparzające . Dlatego też nie można w tej sytuacji pozbawić w/w przymiotu strony w tym postępowaniu dotyczącym budowy domu mieszkalnego w ostrej granicy z działką , którą ten władał jako samoistny posiadacz . Dlatego też w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie można uznać by Sąd I instancji rozpoznając skargę K. J. naruszył wskazany w skardze kasacyjnej przepis art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , poprzez rozpoznanie skargi pochodzącej od osoby nieuprawnionej i nie posiadającej interesu prawnego w sprawie .
Nie można również zgodzić się z zarzutem skargi kasacyjnej ,że interesu prawnego we wniesieniu skargi do Sądu administracyjnego nie posiadała K. N., która jest przecież właścicielem działki Nr 74 sąsiadującej z działką zainwestowania Nr 75 wspólnie z mężem K. N. Potwierdzeniem tego faktu jest akt notarialny z 13 września 1993 r. dołączony do skargi . Przedłożony akt notarialny niewątpliwie stosownie do treści art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowił dowód uzupełniający z dokumentu , pozwalający w sposób przesądzający uznać , że właścicielem działki Nr 74 są K. i K. N. objętej wspólnością ustawową . Fakt , że nieprawidłowo oznaczono stronę i doręczone w tej sprawie decyzję wyłącznie mężowi K. N. – K. N. nie oznacza ,iż pozbawiono tę stronę udziału w postępowaniu prowadzonym w rozpoznawanej sprawie skoro wniosła ona przecież skargę do Sądu administracyjnego kwestionując wadliwość tej decyzji . Z lektury zaś skargi wniesionej do Sądu I instancji nie wynika , że zarzuca ona , iż stronę tę pozbawiono możliwości brania udziału w tym postępowaniu . Ponadto doręczenie decyzji jednemu ze współmałżonków pozostających we wspólności nie pozwala na przyjęcie naruszenia prawa , które w okolicznościach niniejszej sprawy uznać by należało za mające istotny wpływ na wynik sprawy .
Ponadto wywody Sądu I instancji dotyczące nie doręczenia decyzji M. J. nie mogły również wpłynąć na treść wydanego wyroku albowiem zarzut ten byłby skuteczny i przysługiwał by wyłącznie temu podmiotowi , w sytuacji kwestionowania w/w decyzji . Poza tym z uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie wynika , jaki to miało wpływ na wynik legalności wydanych w przedmiotowym postępowaniu decyzji .
Z tych względów należało dojść do wniosku , iż przedstawione zarzuty skargi kasacyjnej w opisanym wyżej zakresie zasługiwały na uwzględnienie .
Zważywszy zatem , że skarga zwiera usprawiedliwione podstawy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie .
Jednocześnie na podstawie art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 2 i § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) orzeczono w zakresie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło