I SA/Rz 33/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Wieczorska /spr./ Sędzia NSA Maria Piórkowska Asesor WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant sek.sąd. T.Tochowicz po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2005r. na rozprawie- sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2004r. Nr [..] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu podatku VAT za wrzesień i październik 2002r. - oddala skargę - I SA/Rz 33/05 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia (...) grudnia 2004r., (nr (...)) - wydanym po rozpatrzeniu zażalenia T. W. - Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia (...) września 2004r. (nr (...)) odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwot nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym za wrzesień i październik 2002r. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wyjaśnił, iż T. W. w złożonych deklaracjach VAT-7 za miesiąc wrzesień i październik 2002r. wykazał nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy. Poprawność rozliczenia podatnika z budżetem w zakresie podatku VAT za w/w miesiące wrzesień i październik 2002r. była przedmiotem kontroli a następnie postępowania podatkowego, w wyniku którego Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzjami z dnia (...) listopada 2003r., w tym o nr (...) - określił kwotę zwrotu różnicy podatku VAT w miesiącu wrześniu 2002r. w wysokości 279,00zł i wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w wysokości 64.395,00zł oraz nr (...) określił kwotę zwrotu różnicy podatku VAT w miesiącu październiku 2002r. w wysokości 7.568,OOzł i wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w wysokości 68.317,00zł. Wtoku postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Skarbowej decyzjami z dnia (...) lutego 2004r. (nr (...)) uchylił decyzje organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W piśmie z dnia 26 kwietnia 2004r. T. W. - reprezentowany przez doradcę podatkowego S. C. - wniósł o zwrot na rachunek bankowy kwot nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym za wrzesień i październik 2002r., wskazując jako podstawę prawną zwrotu art. 77 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z późn.zm.) i podnosząc, iż po wyeliminowaniu z obrotu decyzji organu I instancji powinien otrzymać zwrot podatku w terminie do 13 marca 2004r. Postanowieniem z dnia (...) września 2004r. (nr (...)) - wydanym w ponownie prowadzonym postępowaniu - Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwot nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym za wrzesień i październik 2002r. z uwagi na to, iż treść żądania podatnika objęta jest toczącym się postępowaniem podatkowym - postępowanie w sprawie określenia zobowiązania w podatku VAT za w/w miesiące 2002r. i znajdzie rozstrzygnięcie w stosownych decyzjach wydanych za te okresy podatkowe. W zażaleniu na powyższe postanowienie podatnik podniósł, że kwestia toczącego się postępowania po uchyleniu decyzji wymiarowych przez Izbę Skarbową nie ma wpływu na zwrot podatku. W świetle art. 77 § 1 ordynacji podatkowej nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od daty wydania decyzji przez Izbę Skarbową. Zgodnie zaś z art. 77 § 3 ordynacji podatkowej w przypadku uchylenia decyzji jeśli następnie w ciągu 3 miesięcy od dnia uchylenia przez organ podatkowy zostanie wydana decyzja w tej samej sprawie, nadpłata która stanowi różnicę pomiędzy podatkiem wpłaconym a podatkiem wynikającym z decyzji podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania nowej decyzji. W przypadku zaś nie wydania nowej decyzji - co podkreślił podatnik -w terminie, o którym nowa w w/w § 3 (a więc w terminie 3 miesięcy) nadpłata podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki. Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał w całości argumentację przedstawioną przez organ I instancji, iż przyczyną, z powodu której nie może być wszczęte postępowanie w sprawie zwrotu kwot nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym za miesiące wrzesień i październik 2002r. jest toczące się postępowanie podatkowe. Wobec podatnika w sprawie określenia podatku VAT za te same w/w miesiące 2002r. Tym samym spełniona została jedna z przesłanek odmowy wszczęcia postępowania, jakie wymieniono w art. 165a § 1 ordynacji podatkowej tj. brak możliwości wszczęcia postępowania z jakichkolwiek innych przyczyn. Ustosunkowując się do zarzutów zażalenia organ II instancji zauważył, że wydanie decyzji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego nie zakończyło postępowania w sprawie. Również uchylenie decyzji organu I instancji w całości przez organ odwoławczy i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania nie zakończyło postępowania w sprawie. Postępowanie podatkowe jest postępowaniem dwuinstancyjnym, co oznacza, że uchylenie decyzji organu I instancji sprawia, że toczy się nadal postępowanie podatkowe wobec T. W. w sprawie określenia podatku VAT za miesiące wrzesień i październik 2002r. W trakcie tego postępowania Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużał stosownymi postanowieniami termin załatwienia przedmiotowych spraw. Z tych względów organ II instancji stwierdził, iż brak jest podstaw do zastosowania art. 77 ordynacji podatkowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższe postanowienie T. W. reprezentowany przez doradcę podatkowego S. C. zarzucił naruszenie art. 77 § 1, 3 i 4 ordynacji podatkowej i wniósł o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi podatnik podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w zażaleniu, iż kwestia toczącego się postępowania po uchyleniu decyzji wymiarowych przez Izbę Skarbową nie ma wpływu na zwrot podatku. Skarżący dodał, iż "organy podatkowe przewlekają całe postępowanie od 2002r. a konsekwencje finansowe takiego działania obciążają podatnika, który został pozbawiony środków finansowych należnych mu z tytułu sprzedaży eksportowej i może utracić płynność finansową. Działania takie mogą również narazić Skarb Państwa na dodatkowe koszty w postaci odsetek". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł ojej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia nie będąc przy tym związany zarzutami i wioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy organy podatkowe zasadnie odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku z dnia 26 kwietnia 2004r., którym podatnik domagał się - na podstawie art. 77 § 1 i 3 ordynacji podatkowej - zwrotu na rachunek bankowy kwot nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym za wrzesień i październik 2002r. Jak wynika z akt sprawy podatnik w złożonych deklaracjach VAT-7 za miesiące wrzesień i październik 2002r. wykazał nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy. Kwoty wykazanej nadważki zostały zakwestionowane w toku postępowania podatkowego, które w dacie złożenia wniosku przez podatnika tj. z dnia 26 kwietnia 2004r. nie zostało jeszcze zakończone. Uchylenie bowiem przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji i przekazanie spawy do ponownego rozpatrzenia oznacza, że postępowanie w sprawie toczy się nadal. Dodać należy, że decyzja kasacyjna nie była przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. W tych okolicznościach wszczęcie postępowania, którego przedmiotem miałaby być kwestia zwrotu kwot nadwyżki za wrzesień i październik 2002r. podczas gdy nie jest zakończone postępowanie w sprawie podatku VAT za ten sam okres rozliczeniowy było niedopuszczalne. Organ podatkowy prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi bowiem, iż organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania gdy postępowanie to z jakichkolwiek przyczyn nie może być wszczęte. Na marginesie tylko należy dodać, iż zwrot różnicy podatku VAT następuje w trybie przewidzianym w art. 21 ustawy o podatku VAT, w związku z czym nie mają zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące nadpłaty podatku. Biorąc powyższe wywody pod uwagę Sąd na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzekł jak w sentencji.