I SA/Wa 897/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz (spr.), Sędziowie WSA Krystyna Kleiber, WSA Monika Nowicka, , Protokolant Lucyna Picho, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2005 r. sprawy ze skargi Federacji [...] w G. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. oddala skargę I SA/Wa 897/04 UZASADNIENIE Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 1 marca 2002 r. o zmianach w organizacji i funkcjonowaniu centralnych organów administracji rządowej i jednostek im podporządkowanych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 25, poz. 253 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Federacji [...] w G. od decyzji Wojewody [...] nr [...], z dnia [...] lutego 2004 r. stwierdzającej nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w G. nr [...], nr [...] z dnia [...] grudnia 1984 r. zmieniającej decyzję Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w G. Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej nr [...] z dnia [...] czerwca 1967 r. w sprawie przekazania w użytkowanie terenu państwowego, położonego w G. przy ul. [...] na rzecz Związku [...] w G. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2004 r. W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan sprawy: Ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 1967 r. Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w G. - Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej przekazano w użytkowanie na rzecz Związku [...] w G. teren państwowy położonych przy ul. [...], oznaczony jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2. Ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 1984 r. Kierownik Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w G., działając na podstawie art. 155 kpa, zmienił decyzję Miejskiej Rady Narodowej w G. – Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej z dnia [...] czerwca 1967 r. w ten sposób, że w miejsce dotychczasowego użytkownika weszła Federacja [...]. Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. Wojewoda [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w G. z dnia [...] grudnia 1984 r., a następnie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją nr [...], z dnia [...] października 2003 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2004 r. Wojewoda [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w G. z dnia [...] grudnia 1984 r. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że w trybie art. 155 kpa nie jest dopuszczalna zmiana podmiotu (strony) decyzji, gdyż prawna możliwość zastosowania tego trybu jest uwarunkowana prowadzeniem postępowania w stosunku do tych samych stron. Od decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] lutego 2004 r. złożyła odwołanie Federacja [...] w G., wskazując na następstwo prawne Federacji [...] po zlikwidowanym związku zawodowych, będącym użytkownikiem spornej nieruchomości. Rozpatrując odwołanie złożone w sprawie należącej obecnie do właściwości Ministra Infrastruktury stwierdzono, co następuje: przepis art. 155 kpa, na podstawie którego wydana została decyzja z dnia [...] grudnia 1984 r., stanowi podstawę do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej za zgodą strony, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się temu oraz jeśli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Jednakże w niniejszej sprawie zmiana decyzji ostatecznej z dnia [...] czerwca 1967 r. w trybie art. 155 kpa polegała na zmianie użytkownika nieruchomości. Należy w związku z tym stwierdzić, że w świetle utrwalonego orzecznictwa sądowego nie jest dopuszczalna – jak słusznie wskazał organ wojewódzki w swojej decyzji – zmiana podmiotu decyzji, nawet przy wyrażeniu zgody przez stronę (por. wyroki NSA z dnia 22 lutego 1991 r., sygn. akt IV SA 1377/90 i z dnia 25 listopada 1999 r., sygn. akt I SA 2095/98). Decyzja o oddaniu gruntu w użytkowanie daje uprawnienia konkretnemu podmiotowi i nie może ulec zmianie na podstawie art. 155 kpa poprzez wskazanie innego użytkownika. Nowy podmiot mógł nabyć uprawnienia do przedmiotowej nieruchomości jedynie na podstawie przepisów obowiązującej wówczas ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach dotyczących przekazywania terenów państwowych w użytkowanie. Wycofanie z obiegu prawnego decyzji z dnia [...] grudnia 1984 r. przywraca do obiegu prawnego decyzję z dnia [...] czerwca 1967 r. Mając na uwadze, że organ wojewódzki zasadnie stwierdził, że decyzja z dnia [...] grudnia 1984 r. wydana została z rażącym naruszeniem przepisu art. 155 kpa utrzymano w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2004 r. o podanym na wstępie numerze. Skargę na powyższą decyzję wniosła Federacja [...] w G. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości strona skarżąca zarzuciła, że decyzja ta rażąco narusza art. 155 kpa, w szczególności poprzez uznanie, że brak było wymaganej w tym przepisie zgody strony na zmianę decyzji. W dniu [...] stycznia 1984 r. zarejestrowana została Federacja [...] w G., której protokołem zdawczo-odbiorczym przekazano w dniu [...] grudnia 1984 r. majątek Związku [...]. Przekazanie to nastąpiło na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 marca 1984 r. w sprawie zasad i trybu przekazywania majątku byłych związków zawodowych zrzeszających pracowników zatrudnionych w danej gałęzi pracy, w danym rodzaju zatrudnienia lub zawodzie (Dz. U. Nr 23, poz. 109). Rozporządzenie to przewidywało sukcesję generalną, Federacja [...] stała się następcą prawnym zlikwidowanego związku zawodowego, weszła w ogół praw i obowiązków poprzednika, mogła więc skutecznie wyrazić zgodę na zmianę decyzji, która w gruncie rzeczy potwierdzała tylko istniejący stan rzeczy, powstały z mocy samego prawa. Skoro skarżąca nabyła prawa i obowiązki dotychczasowej strony nabyła ona również prawo do użytkowania przedmiotowej nieruchomości i występowania z wnioskami jako strona o zmianę decyzji administracyjnej. Zarówno Wojewoda [...] jak i Minister Infrastruktury naruszyli przepis art. 155 kpa błędnie go interpretując, poprzez uznanie, iż nastąpiła zmiana podmiotu decyzji. Strona skarżąca w wyniku następstwa prawnego wynikającego z mocy przepisów powszechnie obowiązujących stała się stroną postępowania w miejsce dotychczasowej strony, przejmując na siebie wszelkie prawa i obowiązku tej strony, w tym związane z użytkowaniem nieruchomości. Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd uwzględnia skargę i uchyla zaskarżoną decyzję, stwierdza jej nieważność lub wydanie z naruszeniem prawa jedynie wówczas, gdy uzna, że w sprawie istnieją przesłanki określone w art. 145 powołanej ustawy. Taka sytuacja nie występowała w sprawie niniejszej, w której nie stwierdzono wskazanych w powołanym przepisie przesłanek uzasadniających uwzględnienie skargi. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, przekazanych przez organ wraz z odpowiedzią na skargę. W świetle materiału dowodowego znajdującego się w tych aktach uznać należało, że dokonane w sprawie ustalenia znajdują oparcie w przedstawionej dokumentacji. Również w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie stwierdzono nieprawidłowości, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Organy prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy stanowiące podstawę prawną rozstrzygnięcia. Art. 155 kpa stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Sformułowanie "za zgodą strony" rozumiane jest jednoznacznie w ten sposób, iż obejmuje ono wyłącznie podmioty będące stronami w postępowaniu zakończonym zmienianą decyzją. Zgoda stron, o której mowa w omawianym przepisie, stanowiąca podstawową przesłankę zastosowania art. 155 kpa udzielona być musi wprost i wyraźnie przez stosowne oświadczenia złożone organowi administracji publicznej. Zmiana decyzji, gdy brak jest zgody strony stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Okolicznością bezsporną w sprawie jest, że Federacja [...] w G. nie była stroną decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w G. z dnia [...] czerwca 1967 r., nr [...]. Stroną tej decyzji był Związek [...] w G., który w dacie wydania decyzji z dnia [...] czerwca 1967 r. już nie istniał. Zasadnie więc organy stwierdziły nieważność decyzji z dnia [...] czerwca 1967 r. z przedstawionej wyżej przyczyny, gdyż zastosowanie trybu zmiany decyzji przewidzianego w art. 155 kpa możliwe jest jedynie w przypadku prowadzenia postępowania w stosunku do tych samych stron. Oceny tej nie mogła zmienić powoływana przez stronę skarżącą okoliczność, iż jest ona następcą prawnym Związku [...]. Z powyższych względów na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.