VII SA/Wa 1337/04
WyrokWSA w Warszawie2005-07-05
Skład orzekający: Leszek Kamiński, Krystyna Tomaszewska, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana w 1995 roku, naruszała rażąco przepisy § 12 ust. 4 i 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności w zakresie odległości od granicy działki i możliwości umieszczania otworów okiennych w ścianach usytuowanych blisko granicy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że w dacie wydawania pozwolenia na budowę (1995 r.) obowiązywało rozporządzenie, które dopuszczało sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki lub w mniejszej odległości, jeśli wykazano w projekcie możliwość zachowania odległości między zabudową a elementami działki sąsiedniej i uzyskano pisemną zgodę właściciela. Sąd uznał za błędne stanowisko organu odwoławczego, że zbrojenie muru oporowego jest wystarczającym dowodem zachowania odległości i prawidłowego usytuowania budynku, zwłaszcza w kontekście braku analizy zabudowy działki sąsiedniej i braku wyjaśnienia kwestii zbrojenia. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.Stan faktyczny
Skarżący T. S. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Wojewody i odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z 1995 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Wojewoda stwierdził nieważność decyzji w części dotyczącej budynku mieszkalnego z uwagi na naruszenie przepisów o odległości od granicy działki i umieszczaniu otworów okiennych. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie podzielił tego stanowiska, uznając, że przepisy w brzmieniu z 1995 r. dopuszczały takie usytuowanie. Skarżący zarzucał brak analizy zabudowy działki sąsiedniej w projekcie oraz błędne uzasadnienie organu odwoławczego dotyczące zbrojenia muru oporowego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Asesor WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Ewa Pecelt, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2005 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2004 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego T. S. kwotę 500 zł. (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1337/04
U Z A S A D N I E N I E
Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2004r na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, po wszczęciu na wniosek T. S. postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] lipca 1995r zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Z. i A. T. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego i ogrodzenia trwałego na nieruchomości nr [...] położonej w [...] przy ul. [...],
stwierdził nieważność powyższej decyzji w części dotyczącej budynku mieszkalnego.
W uzasadnieniu podniósł, iż " środkowa część ściany budynku zlokalizowanego na działce nr [...], zgodnie z planem realizacyjnym zagospodarowania działki nr [...] i rysunkiem rzutu parteru usytuowana jest w odległości 2,0 m od granicy z działką nr [...] i nie posiada według projektu żadnych otworów. Dwie boczne części ściany, usytuowane w odległości 2,81 i 2,91 m od granicy działki nr [...] posiadają otwory okienne".
Wojewoda [...] ustalił też, iż " projektant nie określił usytuowania budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr [...] w stosunku do granicy obu działek. Z planu wynika, że odległość ta nie przekracza 2 m".
W dalszym ciągu, organ stwierdził, że " warunek uzyskania zgody właścicieli sąsiednich działek nr [...], wobec braku stosownych rozstrzygnięć w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego został spełniony".
Jednakże, zdaniem Wojewody [...] " usytuowanie budynku mieszkalnego na działce nr [...], zgodne z warunkami przepisu § 12 ust 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r nie jest jednak równoznaczne z dopuszczeniem do umieszczenia otworów okiennych w ścianach budynku znajdujących się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy, wbrew warunkom technicznym wynikającym z przepisu § 12 ust 4 pkt 1 tegoż rozporządzenia".
W związku z powyższym, organ uznał, iż decyzja o pozwoleniu na budowę "pozostaje w sprzeczności z treścią § 12 ust 4 rozporządzenia MGPIB z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w jego pierwotnym brzmieniu. Oznacza to rażące naruszenie prawa, gdyż decyzja w omawianym zakresie została wydana wbrew nakazowi ustanowionemu w powołanym wyżej przepisie prawnym".
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania A. i Z. T., decyzją z dnia [...] lipca 2004r znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] lipca 1995r zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.
Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska Wojewody [...] odnośnie naruszenia § 12 ust 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Zdaniem, Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę " zbliżenie do działek sąsiednich na warunkach określonych w § 12 ust 6 rozporządzenia było możliwe tak ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi, jak i bez otworów".
Dopiero po zmianie wprowadzonej rozporządzeniem z dnia 4 kwietnia 1996r ( Dz. U. z 1996r, Nr 45, poz. 200 ) która weszła w życie 20 czerwca 1996r możliwe było zbliżenie do granicy budynku jedynie ścianą bez otworów.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, " iż z projektu zabudowy i zagospodarowania terenu ( działki budowlanej ) można wysnuć wniosek, iż zachowano określone w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi elementami zagospodarowania działek sąsiednich, gdyż zaprojektowany obiekt przewiduje m.in. zbrojenie muru oporowego właściwe dla tego typu budynków".
W związku z powyższym, zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego " nie można wysnuć jednoznacznego wniosku, iż miało miejsce rażące naruszenie przepisu § 12 ust 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z 1999r, Nr 140 z późn zm. ), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania przedmiotowego pozwolenia na budowę, czyli w dniu [...] lipca 1995r".
W konkluzji organ odwoławczy uznał, że "w niniejszej sprawie nie można przyjąć w sposób nie budzący wątpliwości, iż w przedmiotowej sprawie wydając pozwolenie na budowę organ w ogóle naruszył prawo, a tym bardziej w stopniu rażącym, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa".
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł T. S.
Skarżący podnosi brak w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu analizy w zakresie istniejącej zabudowy jego działki oraz zwraca uwagę, iż zbrojenie muru oporowego dotyczy ściany projektowanego budynku od strony działki Nr [...] Zgromadzenia Sióstr [...], a nie jego działki.
Ponadto, zdaniem skarżącego " wyrażona przez państwa Winnickich zgoda na budowę w odległości 2 m od granicy ich działki nie jest równoznaczna ze zgodą na lokalizację otworów okiennych w tej ścianie budynku".
Skarżący zwraca też uwagę na fakt złożenia przez właścicielki działki Nr [...] oświadczenia o zgodzie na przedmiotową lokalizację dopiero w dniu [...] lipca 1995r.
W odpowiedzi na skargę, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga jest uzasadniona.
Prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego w tej części, w której stwierdza, że w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę "zbliżenie do działek sąsiednich na warunkach określonych w § 12 ust 6 rozporządzenia było możliwe tak ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi jak i bez otworów".
W dacie wydawania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. i Z. małż. T. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, czyli w dniu [...] lipca 1995r obowiązywało Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz. U. z dnia 8 lutego 1995r, Nr 10, poz. 46 ).
W powyższym Rozporządzeniu przepis § 12 ust 6 brzmiał następująco " dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej od określonej w ust 4, lecz nie mniejszej niż 1,5m od tej granicy, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu ( działki budowlanej ) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskana pisemna zgoda jej właściciela".
Przepis ten dopuszczał, zatem, zbliżenie budynku mieszkalnego państwa T. do granicy działki skarżącego na odległość nie mniejszą, niż 1,5m zarówno ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi jak i ścianą bez otworów pod warunkiem wykazania w projekcie zabudowy i zagospodarowania działki budowlanej możliwości zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskania pisemnej zgody jej właściciela.
Błędne jest natomiast stanowisko organu odwoławczego w tej części, w której stwierdza, że "z projektu zabudowy i zagospodarowania terenu ( działki budowlanej ) można wysnuć wniosek, iż zachowano określone w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi elementami działek sąsiednich, gdyż zaprojektowany obiekt przewiduje m.in. zbrojenie muru oporowego właściwe dla tego typu budynków".
Przede wszystkim, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wyjaśnił, co oznacza "zbrojenie muru oporowego właściwe dla tego typu budynków" i z czego wynika, że wpływa ono na zachowanie odległości określonych w § 12 ust 4 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Uzasadniony jest zarzut skarżącego, iż zbrojenie muru oporowego dotyczy ściany projektowanego budynku od strony działki Nr [...] należącej do Zgromadzenia Sióstr [...].
Uzasadniony jest również zarzut dotyczący braku w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu działki Nr [...] stanowiącej własność państwa T., analizy w zakresie istniejącej zabudowy działki sąsiedniej Nr [...] będącej obecnie własnością skarżącego.
Brak tej analizy dostrzegły oba organy administracji architektoniczno-budowlanej z tym, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji uznał, iż pomimo braku analizy odległości między projektowaną zabudową, a zabudową działki skarżącego są zachowane z uwagi na zbrojenie muru oporowego właściwe dla tego typu budynków.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ odwoławczy powinien wyjaśnić kwestię zbrojenia muru oporowego i jego usytuowania, a nadto dokonać oceny braku wymaganej analizy zabudowy działki skarżącego w świetle przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja narusza przepis art. 107 § 1 kpa, bowiem niedopuszczalne jest dokonywanie doręczenia decyzji na odrębnym wykazie stron, który nie zawiera oznaczenia organu ani podpisu osoby upoważnionej do wydania decyzji.
Z uwagi na fakt, iż zaskarżona decyzja została wydana bez dostatecznego wyjaśnienia istotnych okoliczności z naruszeniem art. 7kpa, 77 § 1 kpa i art. 107 § 1 kpa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ) ) orzekł jak w pkt I sentencji.
Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku na zasadzie art. 152 w/w ustawy.
O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 w/w ustawy.
Zarządzenie:
Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć :
pełnom. skarżącego ( k-19 ), GINB, A. i Z. T., D. S., A. i G. S., Zgromadzeniu Sióstr [...],
z pouczeniem o środku zaskarżenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło