II OSK 493/06

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Alicja Plucińska - Filipowicz ( spr.) Sędziowie Janina Kosowska Ludwik Żukowski Protokolant Monika Czyżewska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Kr 215/01 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2000 r. nr [...] w przedmiocie samowoli budowlanej oddala skargę kasacyjną. II OSK 493/06 U z a s a d n i e n i e Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 3 lipca 2005 r. po rozpoznaniu skargi K. K. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] grudnia 2000 r. w przedmiocie samowoli budowlanej, uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta T. z dnia [...] marca 1999 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie rozbiórki sklepów i garaży na działce nr 1/2 obr. 162 w T. przy ul. D. i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji - skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w decyzji organu pierwszej instancji stwierdzono, iż przedmiotowe obiekty zostały wybudowane na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę zaś następnie również decyzją administracyjną zmieniono sposób ich użytkowania, z tej więc przyczyny brak było podstaw do wydania nakazu rozbiórki. Organ odwoławczy natomiast uchylił tę decyzję w całości i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji z tej przyczyny, że zaskarżona decyzja nie miała podstawy prawnej. Poza tym należało zbadać, czy K. K. jest stroną, a więc czy występując z wnioskiem w sprawie powołuje się na własny interes prawny lub obowiązek /art. 28 kpa/. Organ odwoławczy nie podzielił też stanowiska organu pierwszej instancji co do tego, że fakt istnienia pozwolenia na budowę uniemożliwia wszczęcie postępowania w sprawie wydania nakazu rozbiórki, bowiem "sprawa pozwolenia na budowę jest czymś innym niż sprawa rozbiórki". W skardze na powyższą decyzję K. K. przedstawiła "historię przedmiotowej inwestycji" oraz podniosła, że nie godzi się na tą inwestycję oraz nie chce wdychać spalin samochodowych i ciężkich metali oraz kurzu. Wskazała na nie zachowanie prawem przewidzianych odległości pomiędzy jej domem a przedmiotowymi garażami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargę wyraził pogląd, iż stanowisko jakie w sprawie zajął organ odwoławczy jest zasadne. Organ pierwszej instancji nie miał podstaw do wydania decyzji o odmowie wszczęcia postępowania, skoro postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia wniosku /art. 61 ( 3 kpa - por. wyrok NSA z dnia 10 maja 1996 r. sygn. akt SA/Wr 2454/95/. Prawidłowo też w zaskarżonej decyzji wskazano między innymi, że należy wyjaśnić czy osoba wnioskująca o wydanie decyzji jest stroną w sprawie i zakres jej żądania, a także wyjaśnić przedmiot postępowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła K. K., zastąpiona przez adwokata, zarzucając: 1/ naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w szczególności art. 83 Prawa budowlanego, polegającą na przyjęciu, iż "Organ Administracyjny nie jest właściwy do prowadzenia niniejszej sprawy", 2/ "inne uchybienia procesowe mające wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 28, 31 ( 2, 61 ( 1, 149, 157 ( 3 i 157 ( 3 kpa poprzez przyjęcie, że K. K. nie jest uprawniona do występowania w sprawie ze względu na to, że nie posiada interesu prawnego w rozstrzygnięciu przedmiotowego sporu, podczas gdy sporne obiekty znajdują się w odległości 7 m od posesji powódki", 3/ "sprzeczność istotnych ustaleń Sądu I instancji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, poprzez przyjęcie, że sytuacja faktyczna i prawna K. K. nie pozwala na przyjęcie, że w/w spełnia przesłanki opisane w art. 28 kpa, czyli nie jest stroną". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zawarto wywody odnoszące się do okoliczności wskazujących na to, że skarżąca ma w sprawie interes prawny. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Nie wchodząc w kwestię prawidłowości sporządzenia skargi kasacyjnej w odniesieniu do wymogów określonych dla tego środka prawnego w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", należy stwierdzić, że zarówno skarga rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na decyzję organu wojewódzkiego jak też skarga kasacyjna w niniejszej sprawie są wynikiem niezrozumienia sytuacji prawnej skarżącej wynikającej z kwestionowanego rozstrzygnięcia. Jak to bowiem jednoznacznie wskazano w decyzji organu odwoławczego, który wydał swoje rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 ( 2 kpa uchylając decyzję organu administracji pierwszej instancji i przekazując sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania, a następnie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji po otrzymaniu wniosku skarżącej domagającej się wydania określonego rozstrzygnięcia w administracyjnym postępowaniu ogólnym /zwykłym/, przede wszystkim bez dokonania analizy, czy skarżąca ma interes prawny w sprawie a następnie, czy zachodzą takie okoliczności faktyczne, które pozwalałaby na uwzględnienie wniosku na podstawie określonej normy prawa materialnego, wydał decyzję o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Decyzja wydana w pierwszej instancji musiała być więc uchylona przez organ odwoławczy a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania w trybie art. 138 ( 2 kpa, skoro żądanie podmiotu rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej w zwykłym postępowaniu administracyjnym wszczyna to postępowanie. Organ zaś po ustaleniu, że żądanie pochodzi od podmiotu nie mającego interesu prawnego w sprawie, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego, a jeżeli żądającym jest podmiot mający interes prawny, w zależności od sytuacji danej sprawy wydaje decyzję pozytywną lub negatywną dla wnioskodawcy. Skarga na rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego wydane w niniejszej sprawie była, jak się wydaje, wynikiem niezrozumienia przez skarżącą, iż kwestionuje decyzję w istocie uwzględniającą jej interesy procesowe, umożliwiającą należyte wyjaśnienie wszystkich aspektów przedstawionego przez nią żądania. Skarga kasacyjna wniesiona od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, którego rozstrzygnięcie należy w pełni podzielić, nawet gdyby była sformułowana niewadliwie, to i tak podlegałaby oddaleniu. Z tej przyczyny Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od wyszczególniania w pisemnym uzasadnieniu braków tej skargi. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji z mocy art. 184 ppsa.