II SA/Sz 496/04
WyrokWSA w Szczecinie2004-08-18
Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Barbara Gebel, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy, odrzucając zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczący budowy obwodnicy, naruszyła interes prawny właściciela nieruchomości, przez którą przebiega projektowana droga?Ratio decidendi
Rada Gminy, odrzucając zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie naruszyła prawa, działając w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego. Sąd uznał, że Rada wyważyła interes prawny skarżącego w stosunku do interesu ogólnego społeczności lokalnej, a brak zgody strony na przyjętą politykę zagospodarowania przestrzennego nie jest równoznaczny z naruszeniem prawa, zwłaszcza gdy skarżący nie wskazał konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego naruszonego przez Radę.Stan faktyczny
Skarżący, właściciel działki, wniósł zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącego budowy obwodnicy, domagając się uwzględnienia węzła drogowego lub rezerwy terenu pod zjazd na swojej działce. Rada Gminy odrzuciła zarzut, wskazując na interes publiczny, przyjęte rozwiązania techniczne i finansowe oraz istniejące już plany rozwoju komunikacyjnego. Skarżący zaskarżył uchwałę Rady Gminy, twierdząc, że naruszono jego interes prawny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel /spr./,, Asesor WSA Arkadiusz Windak, Protokolant sekr. Sąd. Maria Rosochacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2004r. sprawy ze skargi S. S. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zarzutu wniesionego do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...], dotyczącej budowy zachodniego drogowego obejścia miasta [...] oddala skargę
Projekt zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] dotyczącej budowy zachodniego drogowego obejścia miasta [...] oraz prognoza oddziaływania na środowisko ustaleń zmiany planu zostały wyłożone do publicznego wglądu w dniach [...].
W dniu [...] S. S. wniósł zarzut do projektu planu. Stwierdził, iż jego interes prawny został naruszony przez ustalenia przyjęte w projekcie zmiany do planu. Jest właścicielem działki nr [...] obręb [...], przez który przebiega projektowana droga obwodowa. Uwzględniając fakt, że przez ten teren przebiega droga powiatowa dz. Nr [...], która przecina projektowane obejście, uważa, że należałoby zaprojektować tu węzeł drogowy lub jednoznacznie określić rezerwę terenu pod zjazd z drogi obwodowej do połączenia z drogą powiatową nr [...] poprzez drogę gminną nr [...]. Takie zaprojektowanie rozwiązania komunikacyjnego, uwzględniając stan dróg powiatowych i gminnych [...] i dalej ku granicy zachodniej, przejścia granicznego [...], pozwoli na sensowne skomunikowanie tego obszaru i stworzy możliwości aktywizacji całego terenu, leżącego na przebiegu istniejących i projektowanych dróg. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji rozszerzenia Unii Europejskiej. Umożliwi mieszkańcom tych terenów aktywizację zawodową, powstaną nowe miejsca pracy w tym związane również z rolnictwem i usługami np. agroturystyka, zmniejszy się bezrobocie, a ożywienie terenu jako najdalej wysuniętego na północny-zachód obszaru gminy [...], pozytywnie wpłynie zarówno na rozwój i dochody gminy.
W dniu [...] Rada Gminy podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie odrzucenia zarzutu wniesionego do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...], dotyczącej budowy zachodniego drogowego obejścia miasta [...].
W uzasadnieniu uchwały stwierdzono, że wyboru wariantu trasy drogowego obejścia zachodniego m.[...] dokonano po bardzo wielu negocjacjach i uzgodnieniach ( również z gminami ) w roku [...]. Droga była projektowana jako ekspresowa z uwzględnieniem warunków fizjograficznych, ekologiczno-przyrodniczych, konserwatorskich, wymaganych parametrów technicznych oraz z uwzględnieniem gruntów wysokiej klasy i zainwestowania gminy. W roku [...] dokonano aktualizacji koncepcji drogowego obejścia zachodniego, która to koncepcja została zaakceptowana przez Zarząd Gminy. Przyjęte przez Radę Gminy uchwałą Nr [...] z dnia [...] studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] również uwzględnia drogowe obejście zachodnie o przebiegu jak w przedmiotowej zmianie. Wprowadzane obecnie zmiany do planu zagospodarowania przestrzennego gminy są konsekwencją przyjętych już w roku [...] rozwiązań komunikacyjno-planistycznych regionu oraz uchwalonej przez Sejmik Województwa strategii rozwoju województwa oraz strategii rozwoju sektora transportu do roku [...].
Działka nr [...] w obrębie [...] znajduje się częściowo w granicach przebiegu projektowanego obejścia drogowego. Budowa drogi leży w interesie publicznym gminy [...], okolicznych gmin, jak i użytkowników drogi z całego kraju. Ze względów technicznych i funkcjonalnych, przy uwzględnieniu dostępności obejścia zachodniego z terenów przyległych oraz obsługi gminy, węzeł został
zaprojektowany na skrzyżowaniu z drogą powiatową nr [...] - zgodnie ze zaktualizowaną koncepcją obejścia zachodniego. Wymagania techniczne stawiane przez normatyw ( Dz.U. z 1999 r. Nr 43, poz.430 )dla projektowanej klasy drogi w parametrach głównej ruchu przyśpieszonego określają zasady lokalizacji węzłów i skrzyżowań z drogami. Realizacja węzła musi być uzasadniona też wielkością ruchu na drodze głównej i podporządkowanej. Ponadto realizacja każdego dodatkowego węzła związana jest z budową obiektów inżynieryjnych, co znacznie podnosi koszt inwestycji. Lokalizacja węzła na drodze powiatowej [...] jest nierealna ze względu na projektowany wiadukt nad linią kolejową oraz bardzo mały ruch samochodowy.
Przejście graniczne w [...] nie jest przewidziane w umowach państwowych jako przejście samochodowe, nie będzie więc generatorem ruchu samochodowego. W ustaleniach zapisanych do zmian w planie (ustalenie [...] ) dopuszczono skrzyżowanie drogi powiatowej [...] z obejściem zachodnim, o ile nie będzie zagrożeń bezpieczeństwa ruchu. Zapewnione jest więc powiązanie terenów gminy podzielonych obejściem drogowym, ponadto w odległości [...] km zlokalizowany jest węzeł drogowy w rejonie [...]. Poza tym pas terenu pomiędzy projektowanym obejściem drogowym a drogami powiatowymi nr [...] jest atrakcyjny dla inwestycji w gminie co docelowo umożliwi powstanie nowych miejsc pracy.
Powyższa uchwała została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie przez S. S.. Skarżący wniósł o uchylenie uchwały gdyż uważa, że gmina poprzez nieuwzględnienie w projekcie planu jego uwag wniesionych do uchwały Nr [...] Rady Gminy z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...], dotyczącej budowy zachodniego drogowego obejścia miasta [...], naruszyła jego interes prawny i uprawnienia właściciela terenu.
Urząd Gminy powołuje się na interes publiczny gminy, a pomimo tego nie uwzględnił wniosków, protestów i zarzutów mieszkańców i właścicieli terenów [...], zarówno w studium gminy jak i projekcie zmiany planu. Problem zapaści tego regionu gminy rozwiązałby zjazd na tym terenie w [...] na kierunek zachodni - przejście graniczne w [...] i do [...], kierunek wschodni [...], ulicą [...] oraz możliwość zabudowy gruntów przyległych, a nie ich zakaz narzucony w studium. Powoływanie się na koszty związane z budową zjazdu i wjazdu na obwodnicę ( podobne uproszczone rozwiązanie jest w miejscowości Klucz, skrzyżowanie autostrady i drogi [...] ) jest mało zasadne biorąc pod uwagę koszty całej inwestycji zaś zyski gminy z rozwoju tego rejonu byłyby niewspółmiernie wysokie do poniesionych kosztów. Nawet Gmina w swym uzasadnieniu przyznała, że tereny pomiędzy obejściem a drogami powiatowymi są bardzo atrakcyjne do celów inwestycyjnych, ale jak to się ma do uchwalonego studium, w którym jest zapis o rolniczej strefie produkcyjnej, z zakazem jej zabudowy nawet dla celów produkcji rolnej.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy stwierdza, iż skarga zawiera tożsame uzasadnienie jak uzasadnienie zarzutu rozpatrywanego przez Radę i odnosi się zasadniczo do treści "studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...]" , a nie do projektu planu wyłożonego do publicznego wglądu. Studium uwzględnia drogowe obejście zachodnie o przebiegu jak w przedmiotowym opracowaniu, a dla terenu własności S. S. i innych terenów przyległych wyznacza funkcję rolniczej przestrzeni produkcyjnej.
Ze względów technicznych i funkcjonalnych, przy uwzględnieniu dostępności obejścia zachodniego z terenów przyległych oraz obsługi gminy, węzeł został zaprojektowany na skrzyżowaniu z drogą powiatową nr [...] - zgodnie ze zaktualizowaną koncepcją obejścia zachodniego. Wymagania techniczne stawiane przez normatyw ( Dz.U. z 1999 r. Nr 43, poz.430 ) dla projektowanej klasy drogi w parametrach głównej ruchu przyśpieszonego, określają zasady lokalizacji węzłów lub skrzyżowań z drogami.W ustaleniach zmian w planie dopuszczono skrzyżowanie drogi powiatowej [...] z obejściem zachodnim, o ile nie będzie zagrożeń bezpieczeństwa ruchu. Zapewnione jest więc powiązanie terenów gminy przedzielonych obejściem drogowym, ponadto w odległości [...] km zlokalizowany jest węzeł drogowy w rejonie [...]. Poza tym pas terenu pomiędzy projektowanym obejściem drogowym, a drogami powiatowymi nr [...] może być obsługiwany między innymi przez ww. węzeł drogowy [...] i drogi wspomagające.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Z dniem 1 stycznia 2004 r. utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Sprawy, w których skargi zostały wniesione przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie i postępowanie nie zostało zakończone, na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1271, Nr 240, poz.2052 ), podlegają rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ). Skarga nie jest zasadna.
W myśl art.4 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz.U. z 199 r. Nr 15, poz.139 z późn.zm. ) zwanej dalej "ustawą", ustalenie przeznaczenia zasad zagospodarowania terenu należy do zadań własnych gminy. Uprawnienie to określone w doktrynie jako "władztwo planistyczne", pozwala radzie gminy na uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego, który to plan jest przepisem gminnym.
Stosownie do art. 24 ust.1 ustawy, zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie planu, wyłożonym do publicznego wglądu.Osoba wnosząca zarzut do projektu planu musi się wykazać nie tylko interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia staje się zatem przesłanką dopuszczalności zarzutu i otwiera drogę do jego merytorycznej oceny. Ocena zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę i w zależności od tego zarzut może być uwzględniony lub odrzucony. Obowiązek uwzględnienia zarzutu do projektu zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem normy prawa materialnego. Obowiązku takiego rada gminy nie ma wówczas, gdy naruszony
zostaje interes prawny lub uprawnienie wnoszącego zarzut, ale dzieje się to zgodnie z obowiązującym prawem, w granicach przysługujących gminie - z mocy art.4 ust.1
ustawy - władztwa planistycznego, w ramach którego rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów położonych na obszarze gminy.
Skarżący nie wskazał żadnego przepisu prawa materialnego, który naruszyła Rada Gminy w przedstawionym projekcie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...], dotyczącej budowy zachodniego drogowego obejścia miasta [...].
Ustalenia w zakresie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu zawarte w projekcie planu są wynikiem przyjętych założeń technicznych i możliwości finansowych i gospodarczych gminy i te czynniki najczęściej decydują o konkretnych rozwiązaniach, które nie zawsze dają pogodzić się z interesem mieszkańców.
Wyjaśniając dlaczego nie jest możliwe wytyczenie przebiegu trasy zachodniego drogowego obejścia miasta [...] oraz lokalizacji węzła i pozostałych skrzyżowań tak jak życzyłby sobie S. S. Rada, w ocenie Sądu, wyważyła indywidualny wynikający z prawa własności interes prawny skarżącego w stosunku do interesu ogólnego społeczności lokalnej i w swoim stanowisku nie przekroczyła granic uznania wynikającego z przysługującego jej władztwa planistycznego.
W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, Rada Gminy nie naruszyła prawa. Działała w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego. Zarzutu naruszenia konkretnej normy prawa materialnego czy procesowego nie stawia Radzie także strona skarżąca. Strona jedynie nie godzi się z przyjętą przez Radę polityką zagospodarowania przestrzennego w gminie, naruszającą jej interesy prawne, a to - w myśl wcześniejszego wywodu - nie jest równoznaczne z naruszeniem prawa.
Oceniając legalność zaskarżonej uchwały o odrzuceniu zarzutu, przede wszystkim należy stwierdzić, że Rada Gminy przy opracowaniu projektu zmiany omawianego planu dochowała obowiązujących przepisów, zawartych w art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, które określają szczegółowo procedurę sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1270 ) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło