II SA/Wa 1101/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bronisław Szydło (spr.) Asesorzy WSA Jacek Fronczyk Janusz Walawski Protokolant: Karolina Tomzik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Szefa Służby Celnej z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia na inne stanowisko służbowe – oddala skargę – Szef Służby Celnej decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 oraz 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, a ponadto art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641), utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] marca 2005 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 i 6 w związku z art. 17 ust. 1b powołanej ustawy o Służbie Celnej, którą dokonał przeniesienia z dniem [...] kwietnia 2005 r. funkcjonariusza Służby Celnej K. B. na stanowisko kontrolera celnego wraz z etatem z Izby Celnej we W. do Izby Celnej w B. W uzasadnieniu podał, że w związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej zmieniły się aktualne potrzeby kadrowe Służby Celnej, związane z koniecznością zapewnienia sprawnego funkcjonowania jednostek organizacyjnych Służby Celnej, usytuowanych na wschodniej granicy kraju, która z dniem 1 maja 2004 r. została zewnętrzną granicą Unii Europejskiej. W związku z powyższym w Izbie Celnej we W. zmniejszyła się ilość zadań do wykonania i zgodnie z zatwierdzoną w dniu [...] października 2004 r. przez Szefa Służby Celnej obsadą docelową ma być w tej Izbie zmniejszone zatrudnienie o co najmniej 500 etatów. Ze względu na wzrost zadań na granicy wschodniej kraju Izba Celna w B. wymaga zwiększenia obsady etatowej. Względy służbowe spowodowały więc potrzebę przeniesienia K. B. do pełnienia służby w Izbie Celnej w B., na tym stanowisku służbowym i z tym samym uposażeniem. Wyjaśnił, że przeniesiony on został w pierwszej kolejności, bowiem spełnia warunki określone w punkcie 4c części III Protokołu uzgodnień w sprawie kryteriów i trybu alokacji kadr w Służbie Celnej, zawartym pomiędzy Pełnomocnikiem Ministra Finansów do Spraw Alokacji Kadr Służby Celnej, a Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej z dnia 30 września 2003 r. Uzgodnienia zawarte w tym punkcie stanowią, że w pierwszej kolejności na nowe stanowiska przenoszeni są funkcjonariusze – osoby w służbie stałej i bezdzietne, a do takich osób zalicza się skarżący. Dyrektor Izby Celnej we W. nie wyłączył skarżącego z grupy funkcjonariuszy wyłączonych z przeniesienia ze względu na jego szczególne kwalifikacje i specjalistyczne umiejętności. Nie zachodzą także warunki przeniesienia funkcjonariusza – bez jego zgody – do innej miejscowości, wymienione w art. 19 powołanej ustawy o Służbie Celnej. Przepis ten stanowi, że nie można przenieść do innej miejscowości, bez zgody, kobiety w ciąży oraz funkcjonariusza celnego samodzielnie sprawującego opiekę nad dzieckiem do lat 14. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. B. domagał się uchylenia powyższych decyzji, zarzucając, że są one niezgodne z prawem i naruszają jego uzasadnione interesy, a w szczególności prawo do obiektywnego, rzetelnego rozpoznania sprawy. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja została podjęta bez należytego przeanalizowania jego sytuacji rodzinnej, a przede wszystkich bez należytego uwzględnienia jego kwalifikacji zawodowych, doświadczenia zawodowego oraz dotychczasowego przebiegu służby. W odpowiedzi na skargę Szef Służby Celnej, powołując się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne, wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Rozpatrując skargę p. K. B. pod tym kątem Sąd nie stwierdził, aby Szef Służby Celnej, podejmujący zaskarżone decyzje o przeniesieniu skarżącego do innej miejscowości, dopuścił się naruszenia prawa materialnego, ewentualnie przepisów postępowania administracyjnego w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę materialnoprawną przeniesienia służbowego p. K. B. stanowi przepis art. 18 ust. 2 powołanej ustawy o Służbie Celnej, przewidujący możliwość przeniesienia funkcjonariusza celnego z ważnych względów służbowych do innej miejscowości. Z użytego w tym przepisie sformułowania "można przenieść" wynika, że podejmowane na tej podstawie decyzje mają charakter uznaniowy. Oznacza to, że organ decyzyjny posiada swobodę działania i możliwości wyboru określonego załatwienia sprawy. Do oceny Szefa Służby Celnej należało zatem podjęcie decyzji o przeniesieniu służbowym skarżącego do innej miejscowości lub pozostawienie go na dotychczasowym stanowisku. Sądowa kontrola tego rodzaju decyzji jest ograniczona. Nie obejmuje ona bowiem celowości zaskarżonej decyzji. Sąd może zatem tylko badać, czy decyzja nie nosi cech dowolności, a więc czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowodowy i dokonał wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Z treści tego przepisu wynika również, że musi być spełniona przesłanka umożliwiająca przeniesienie funkcjonariusza do innej miejscowości, a mianowicie muszą przemawiać za tym "ważne względy służbowe". Niewątpliwie ta zasadnicza przesłanka została w niniejszej sprawie spełniona, co wynika z zatwierdzonej w dniu [...] października 2004 r. przez Szefa Służby Celnej docelowej obsady etatowej izb celnych, w wyniku której zmniejszono zatrudnienie w Izbie Celnej we W. o 579 etatów, natomiast w Izbie Celnej w B. przewiduje się docelowo zwiększenie zatrudnienia o 229 etatów. Należy przy tym zauważyć, że Sąd nie jest władny kwestionować tego rodzaju zmian strukturalnych i organizacyjnych w Służbach Celnych pod względem celowości i prowadzonej przez kierownictwo Służb Celnych polityki ochrony i kontroli granic i dostosowania struktur Służb Celnych do współczesnych wymagań wynikających z przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Skoro dokonane skarżącemu przeniesienie służbowe wynikało z rzeczywistego zmniejszenia etatowego w jednostce, w której pełnił on służbę celną (zachodziły ważne względy służbowe), to była podstawa do zastosowania przepisu art. 18 ust. 2 powołanej ustawy o Służbie Celnej, pod warunkiem, że decyzja ta o wskazaniu właśnie jego do przeniesienia nie nosi cech dowolności. W ocenie Sądu, decyzjom Szefa Służby Celnej nie można przypisać przekroczenia granic uznania administracyjnego. Kryterium, według którego skarżący wytypowany został do przeniesienia służbowego w pierwszej kolejności ustalone zostało w uzgodnieniach kierownictwa Służby Celnej z Federacją Związków Zawodowych Służby Celnej zawartych w Protokole uzgodnień w sprawie kryteriów i trybu alokacji w Służbie Celnej z dnia [...] września 2003 r. Bezspornym jest w sprawie, że skarżący jest funkcjonariuszem celnym, który spełnia te kryteria – do przeniesienia służbowego w pierwszej kolejności do innej miejscowości. Ponadto jednostka, w której skarżący dotychczas pełnił służbę, tj. Urząd Celny w Z. z dniem 1 sierpnia 2005 r. został zlikwidowany zarządzeniem Ministra Finansów z dnia 7 lipca 2005 r. (Dz. Urz. Ministra Finansów z dnia 29 lipca 2005 r. Nr 8, poz. 79). Bezspornym jest również, że nie zachodzą przesłanki wyłączające możliwość przeniesienia skarżącego do innej miejscowości, wymienione w art. 19 powołanej ustawy o Służbie Celnej. W ocenie Sądu nie nastąpiło także naruszenie przepisów prawa procesowego przy podejmowaniu zaskarżonych decyzji. Szef Służby Celnej przestrzegał zasady dochodzenia do prawdy materialnej (art. 7 kpa), a więc podejmował wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Należycie i wyczerpująco informował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 kpa). Wreszcie w sposób wyczerpujący zebrał, rozpatrzył i ocenił cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 i art. 80 kpa) oraz uzasadnił swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 kpa. Jeżeli zatem Szef Służby Celnej wykazał w należyty sposób spełnienie przesłanek z art. 18 ust. 2 ustawy o Służbie Celnej, to brak było podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa w zaskarżonej decyzji o przeniesieniu służbowym, zarówno co do przepisu prawa materialnego, jak również przepisu postępowania administracyjnego, w takim stopniu, że mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Niewątpliwie proces restrukturyzacji Służby Celnej polegający między innymi na przenoszeniu służbowym funkcjonariuszy do innych miejscowości w odległych regionach kraju, stanowi bardzo trudne zadanie dla Szefa Służby Celnej, ale ocena tego problemu państwowego nie należy do kontroli legalności decyzji administracyjnej, prowadzonej przez sąd administracyjny w ramach przepisu art. 1 § 2 powołanej ustawy o ustroju sądów administracyjnych. Z przytoczonych powodów należało stwierdzić brak uzasadnionych podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji i dlatego Sąd, na mocy art. 151 w związku z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.