II OSK 606/05
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2005-08-30
Skład orzekający: Maria Rzążewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze pisma stronie postępowania, dokonane zgodnie z art. 44 Kpa, jest skuteczne, nawet jeśli strona nie odebrała pisma z poczty i otrzymała od organu informację o ponownym przesłaniu decyzji, co spowodowało wniesienie skargi po terminie?Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze pisma stronie postępowania, dokonane zgodnie z art. 44 Kpa (poprzez awizowanie i pozostawienie pisma w placówce pocztowej na 7 dni), jest skuteczne z upływem ostatniego dnia tego terminu, nawet jeśli strona nie odebrała pisma i otrzymała od organu informację o ponownym przesłaniu decyzji. Skuteczne doręczenie zastępcze rozpoczyna bieg terminu do wniesienia skargi, a późniejsze działania strony, w tym ponowne przesłanie decyzji, nie rodzą skutków prawnych w postaci rozpoczęcia biegu nowego terminu. Strona, która uchybiła termin, może jedynie wnioskować o przywrócenie terminu na podstawie art. 87 PPSA.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego po upływie ustawowego terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę, uznając doręczenie decyzji za skuteczne na podstawie art. 41 Kpa, mimo że skarżąca nie odebrała przesyłki z poczty po dwukrotnym awizowaniu. Skarżąca twierdziła, że organ administracji poinformował ją o ponownym przesłaniu decyzji, co spowodowało, że oczekiwała na nowe doręczenie i zaskarżyła decyzję w terminie od daty ponownego odbioru. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie art. 41 i 44 w zw. z art. 9 Kpa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Rzążewska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2005r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2004r., sygn. akt IV S.A. 5209/03 w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu p o s t a n a w i a oddalić skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 1 grudnia 2004r. (sygn. akt IV S.A. 5209/03) odrzucił skargę I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]. Jako podstawę odrzucenia skargi Sąd wskazał jej wniesienie po upływie ustawowego terminu. Sąd ustalił, że przesyłkę zawierającą odpis zaskarżanej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wysłało na adres podany przez skarżąca w postępowaniu administracyjnym, ale skarżąca zmieniła adres zamieszkania, w związku z czym przesyłka nie została przez nią odebrana pomimo dwukrotnego awizowania. Skarżąca nie powiadomiła organu administracji o zmianie adresu, dlatego na podstawie art. 41 Kpa doręczenie pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. Skoro przesyłkę awizowano 2 października 2003r. i 10 października 2003r. to doręczenie tej decyzji należy uznać za skuteczne najpóźniej w dniu 8 października 2003r., w związku z czym 30-sto dniowy ustawowy termin do wniesienia skargi upływał 7 listopada 2003r. Skarżąca wniosła skargę 22 grudnia 2003r., czyli po upływie terminu.
W skardze kasacyjnej na to postanowienie I. K. wniosła o jego uchylenie i przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania podnosząc, że w dniu skierowania przesyłki zawierającej odpis zaskarżanej decyzji na adres znany organowi administracji była w tym miejscu zameldowana i stale tam zamieszkiwała, a zameldowanie zmieniła dopiero w grudniu 2003r. Nie odebrała jednak tej przesyłki w terminie i kiedy zgłosiła się po nią do urzędu pocztowego otrzymała informację, że przesyłka została już zwrócona do organu administracji. Wówczas skarżąca w celu ustalenia sposobu odbioru przesyłki niezwłocznie skontaktowała się z Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...], które udzieliło informacji, że decyzja zostanie jej ponownie przesłana pocztą, a termin do wniesienia skargi będzie biegł od dnia odebrania przez skarżącą ponownej przesyłki. W związku z tym skarżąca oczekiwała na doręczenie decyzji, które nastąpiło 21 listopada 2003r. i zaskarżyła ją w terminie 30 dni. Na doręczonej decyzji znajdowało się pouczenie o sposobie i terminie jej zaskarżenia. Skarżąca podnosi, że nie została poinformowana o skutkach nieodebrania pierwszej przesyłki i nie przypuszczała, że decyzja może zostać uznana za doręczoną. To nieprawidłowa informacja udzielona przez organ administracji spowodowała, że oczekiwała na powtórne doręczenie decyzji, podczas gdy wobec skuteczności pierwszego doręczenia upływał termin do wniesienia skargi.
Wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła zaskarżanemu postanowieniu naruszenie art. 41 i 44 w zw. z art. 9 Kpa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona i podlega oddaleniu.
Zgodnie z brzmieniem art. 44 Kpa obowiązującym w dniu wydania zaskarżanej decyzji, w razie niemożności doręczenia pisma adresatowi w sposób określony w art. 42 (w miejscu zamieszkania lub pracy czy siedzibie organu administracji) i 43 Kpa (dorosłemu domownikowi zamieszkującemu z adresatem, sąsiadowi lub dozorcy domu, za pokwitowaniem) poczta przechowuje pismo przez okres siedmiu dni w swojej placówce, o czym zawiadamia adresata przez awizo. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego siedmiodniowego terminu.
Jak wynika z potwierdzenia odbioru decyzji znajdującego się w aktach sprawy prowadzonej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] przesyłka zawierająca odpis zaskarżanej decyzji była wysyłana na adres wskazany przez skarżącą w toku postępowania. Przesyłka była dwukrotnie awizowana, w tym pierwsze awizo miało miejsce 2 października 2003r. Biorąc pod uwagę brzmienie powyższego uregulowania należy uznać, że przesyłka została skarżącej skutecznie doręczona 9 października 2003r., tj. z upływem ostatniego dnia terminu, na jaki została pozostawiona w urzędzie pocztowym, z powiadomieniem o tym fakcie skarżącej poprzez awizo. W tym stanie rzeczy regulowany przez art. 58 § 1 ustawy 30-sto dniowy termin do wniesienia skargi upływał 8 listopada 2003r.
Skarga została wniesiona 22 grudnia 2003r., a więc z uchybieniem terminu ustawowego. Słusznie więc Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł w zaskarżanym postanowieniu o jej odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ustawą.
Argumentacja podnoszona w skardze kasacyjnej nie może prowadzić do uznania, że skuteczne prawnie doręczenie decyzji nastąpiło w momencie powtórnego przesłania odpisu decyzji skarżącej. Jak bowiem podnosi sama skarżąca, pierwsza przesyłka zawierająca odpis została skierowana na właściwy adres, ale skarżąca zgłosiła się po jej odbiór już po terminie, tj. po dokonaniu jej zwrotu do organu administracji. Dlatego, na podstawie powołanego przepisu art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego, zaistniały wszelkie przesłanki do uznania decyzji za doręczoną w siódmym dniu po jej awizowaniu. Faktu tego nie zmienią późniejsze działania skarżącej podejmowane w celu uzyskania odpisu zaskarżanej decyzji, nawet jeśli doprowadziły do jej ponownego przesłania przez organ administracji. Przepisy prawa nie stwarzają bowiem możliwości dokonania dwóch prawnie skutecznych doręczeń tego samego aktu. Skoro dokonane w sprawie pierwsze doręczenie było skuteczne w świetle art. 44 Kpa, to drugie mogło mieć charakter czysto informacyjny i nie rodziło żadnych skutków w sferze prawnej.
Skoro decyzja została w sposób prawnie skuteczny doręczona w trybie art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego, to termin do wniesienia skargi biegł od dnia tego zastępczego doręczenia. W takim przypadku uznaje się także, że strona została pouczona o trybie wnoszenia środka zaskarżenia. Organ administracji nie ma obowiązku informowania strony o skutkach doręczenia zastępczego, czy oddzielnego informowania o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia.
Należy zauważyć, że okoliczności powoływane przez skarżącą w skardze kasacyjnej mogły być wskazane jako podstawa wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, składanym na podstawie art. 87 ustawy. Na podstawie bowiem art. 86 ustawy termin do dokonania czynności sądowej może być przez sąd przywrócony, lecz jedynie na wniosek strony składany wraz z dopełnieniem czynności, której terminowi uchybiono (art. 87 § 4 ustawy), w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art.. 87 § 1 ustawy). Złożenie wniosku o przywrócenie terminu i jego uwzględnienie przez sąd stanowi jedyną stworzoną przez ustawę możliwość uznania za skuteczną czynności sądowej dokonanej przez stronę z uchybieniem terminu. Skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w terminie określonym w 87 § 1 ustawy, przez co przywrócenie przez Sąd I instancji terminu do jej wniesienia było niemożliwe. Skutkowało to koniecznością odrzucenia skargi.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 184 ustawy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło