I OSK 781/05
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2005-08-25
Skład orzekający: Zbigniew Rausz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona na decyzję Ministra Obrony Narodowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska i przeniesieniu do dyspozycji, w sytuacji gdy ustawa wyłącza zaskarżalność decyzji dotyczących wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ decyzja Ministra Obrony Narodowej odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska i przeniesieniu do dyspozycji mieści się w katalogu spraw wyłączonych z kognicji sądów administracyjnych na mocy art. 8 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Wyłączenie to dotyczy również decyzji wydanych w nadzwyczajnych trybach wzruszania decyzji, takich jak stwierdzenie nieważności.Stan faktyczny
Marian L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Obrony Narodowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska i przeniesieniu do dyspozycji. WSA odrzucił skargę, uznając, że sprawa dotyczy wyłączenia właściwości sądu administracyjnego na podstawie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Marian L. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Mariana L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 233/05 o odrzuceniu skargi Mariana L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 grudnia 2004 r., (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Postanowieniem z dnia 21 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Mariana L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 grudnia 2004 r., (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji.
Jak wskazał Sąd, zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /Dz.U. nr 179 poz. 1750 ze zm./ skarga do właściwego sądu administracyjnego nie może być wniesiona na decyzję w sprawach:
1. wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego oraz przeniesienia do rezerwy kadrowej lub do dyspozycji
2. mianowania na stopień wojskowy
3. przeniesienia do innego korpusu osobowego lub innej grupy osobowej
4. delegowania do wykonywania zadań służbowych poza jednostką wojskową.
Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że ustawodawca wyraźnie wyłączył właściwość sądu administracyjnego w sprawach m.in. wyznaczenia lub przeniesienia na inne stanowisko służbowe /analogiczny stan prawny obowiązywał w dniu wydania zaskarżonej decyzji - zgodnie z art. 107 ust. 1a ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - Dz.U. 1997 nr 10 poz. 55 ze zm./.
Skoro skarga dotyczy bezczynności Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie wydania decyzji w sprawie zwolnienia z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 58 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w postanowieniu.
Pismem z dnia 15 kwietnia 2005 r. Marian L. złożył na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2005 r. skargę kasacyjną, w której wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Pełnomocnik skarżącego przedmiotowemu postanowieniu Sądu zarzucił:
1. niewłaściwe zastosowanie jako podstawy do odrzucenia skargi art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez bezzasadne przyjęcie, iż skarga wniesiona przez Mariana L. winna być odrzucona bowiem dotyczyła wyznaczenia lub przeniesienia na inne stanowisko służbowe, podczas gdy analiza tej skargi prowadziła do bezspornego wniosku, iż skarga była wniesiona na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 grudnia 2004 r. (...), utrzymującą w mocy decyzję Ministra Obrony Narodowej (...) z dnia 3 listopada 2004 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności wydanych uprzednio decyzji przez Ministra Obrony Narodowej
2. naruszenie art. 169 wymienionej powyżej ustawy z dnia 11 września 2003 r., z którego wynikało, iż do spraw wszczętych, lecz nie zakończonych ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r. winny mieć zastosowanie przepisy ustawy z 30 czerwca 1970 r. o służbie zawodowej żołnierzy zawodowych, a nie przywołanej powyżej ustawy z dnia 11 września 2003 r., co miało istotny wpływ na wydane orzeczenie
3. naruszenie art. 141 par. 4 w zw. z art. 166 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez bezzasadne przyjęcie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż obowiązujący w dniu wydania zaskarżonej decyzji art. 107 ust. 1a ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, był analogiczny jak przywołany powyżej art. 8 ust. 2, podczas gdy analiza wskazanych zapisów ustawowych prowadzi do bezspornego wniosku, iż regulowały one w sposób odmienny wyłączenie właściwości sądów administracyjnych w zakresie wymienionych taksatywnie decyzji organów wojskowych, co miało istotny wpływ na wydane orzeczenie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazał ponadto, iż decyzja Ministra Obrony Narodowej z 25 kwietnia 2000 r. (...) utrzymująca w mocy decyzję tego samego organu (...) z 28 marca 2000 r. nie dotyczyła "wyznaczenia /zwolnienia/ lub przeniesienia na stanowisko służbowe". Analiza zakresu tych decyzji prowadzi bowiem do bezspornego wniosku, iż dotyczyły one odwołania skarżącego Mariana L. od pełnienia służby w jednostce organizacyjnej poza resortem obrony narodowej i skierowania go do dyspozycji dyrektora departamentu kadr MON, a nie jak stanowi rzeczony art. 107 ust. 1a pkt 2 "wyznaczenia /zwolnienia/ lub przeniesienia na stanowisko służbowe". Wyłączenie właściwości sądów administracyjnych od decyzji w sprawach wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego oraz przeniesienia do rezerwy lub do dyspozycji przyniósł dopiero obowiązujący od 1 lipca 2004 r. art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Minister Obrony Narodowej, który wniósł o jej odrzucenie. Zdaniem organu, skoro ustawodawca wyłączył właściwość sądów administracyjnych w zakresie orzekania o zgodności z prawem decyzji dotyczących m.in. zwalniania, wyznaczania, przenoszenia na stanowiska służbowe żołnierzy zawodowych to i tym samym wyłączona jest również kognicja sądów administracyjnych w zakresie kontroli decyzji wydawanych w nadzwyczajnych trybach wzruszania ostatecznych decyzji administracyjnych dotyczących zwalniania, wyznaczania, przenoszenia na stanowiska służbowe żołnierzy zawodowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z akt sprawy, Minister Obrony Narodowej decyzja (...) z dnia 28 marca 2000 r. odwołał płk. Mariana L. z pełnienie służby w jednostce organizacyjnej poza resortem obrony narodowej i z dniem 1 czerwca 2000 r. skierował do dyspozycji Dyrektora Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Minister Obrony Narodowej decyzja (...) z dnia 25 kwietnia 2000 r. utrzymał w mocy wcześniejszą decyzję.
W dniu 25 maja 2004 r. Marian L. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższych decyzji. W wyniku rozpoznania wniosku - Minister Obrony Narodowej decyzja (...) z dnia 3 listopada 2004 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Minister Obrony Narodowej decyzją (...) z dnia 20 grudnia 2004 r. utrzymał swoją wcześniejszą decyzję dotyczącą odmowy stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Decyzja Ministra Obrony Narodowej (...) została przez Mariana L. zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą z dnia 7 stycznia 2005 r.
Zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /Dz.U. nr 179 poz. 1750 ze zm./ skarga do właściwego sądu administracyjnego nie może być wniesiona na decyzję w sprawach wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego oraz przeniesienia do rezerwy kadrowej lub do dyspozycji. Decyzja Ministra Obrony Narodowej (...) z dnia 28 marca 2000 r. odwołująca płk. Mariana L. z pełnienia służby w jednostce organizacyjnej poza resortem obrony narodowej i z dniem 1 czerwca 2000 r. kierująca go do dyspozycji Dyrektora Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej wypełnia hipotezę powyższego przepisu oznacza bowiem zwolnienie ze stanowiska służbowego i oddanie do dyspozycji.
Art. 169 powołanej wyżej ustawy, który stanowi, że sprawy wszczęte lecz niezakończone ostateczną decyzją przed dniem 1 lipca 2004 r., prowadzi się nadal według przepisów dotychczasowych - dotyczy postępowania administracyjnego nie zaś sądowoadministracyjnego. Kwestę dopuszczalności skargi wniesionej na decyzję administracyjną odnosi się do stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia skargi. Skarga Mariana L. z dnia 7 stycznia 2005 r. została złożona w dniu obowiązywania ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych i regulacje tej ustawy należy stosować przy rozstrzyganiu o dopuszczalności wniesienia skargi na decyzję Ministra Obrony Narodowej (...) z dnia 20 grudnia 2004 r.
Ponadto wbrew temu co twierdzi skarżący w skardze kasacyjnej, poprzednio obowiązująca ustawa z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych zawierała analogiczne zapisy jak w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. wyłączające możliwość zaskarżenia decyzji o przeniesieniu na stanowisko służbowe. Zgodnie z orzecznictwem sądowym jedynie decyzja o zwolnieniu ze służby wojskowej podlegałaby zaskarżeniu do sądu administracyjnego /por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2001 r. II SA 374/01 i postanowienie SN z dnia 9 kwietnia 1992 r. III ARN 17/92 - OSNC 1993 nr 3 poz. 44/. Bez wątpienia decyzja o odwołaniu z pełnienia służby w określonej jednostce organizacyjnej i oddania do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej do takich decyzji nie należy.
Należy także stwierdzić, iż skoro ustawa wyłączyła możliwość wniesienia skargi na decyzje Ministra Obrony Narodowej określone w art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych to tym samym wyłączona została możliwość zaskarżania decyzji wydanych w nadzwyczajnych trybach wzruszania decyzji przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego /w tym stwierdzenia nieważności decyzji/ jeżeli decyzja będąca przedmiotem takiego postępowania mieści się w katalogu decyzji wymienionych w powyższym przepisie art. 8 ust. 2. Stanowisko odmienne prowadziło by do sytuacji w której przepis powyższy mógłby być dowolnie pomijany a sąd administracyjny zmuszony zostałby do kontroli decyzji w zakresie których ustawodawca wyraźnie wyłączył jego kognicję.
W takiej sytuacji należy uznać, iż postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odrzucające skargę Mariana L. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 grudnia 2004 r., (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu z zajmowanego stanowiska i przeniesienia do dyspozycji zostało wydane prawidłowo.
Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 par. 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ skargę kasacyjną Mariana L. należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło